Matjet shumedimensionale
• Jane matje qe tregojne marredheniet midis dy a me shume njesive, variablave, treguesve dhe qe shprehen kryesisht ne raporte, indekse, etj.
Shembuj: • HDI • Varferia • Cilesia e jetes • Etj
Pyetësoret dhe përdorimi i tyre.
• Përdorimi i pyetësoreve në studimet shoqërore e juridike. • Etika në përdorim.
• Intervistat gjysmë të strukturuara. • Kushtet dhe kontekstet.
• Zgjedhja e kampionit dhe respektimi i etikës. • Vrojtimi, llojet dhe ndikimi i vëzhguesit.
Pyetesoret
• Metoda me e zakonshme e mbledhjes se te dhenave • Perdorim gjate shekullit 20
• Zhvillimi i teknikave statistikore
• Raste dhe grupe komplekse te dhenash • Nje nga pyetesoret e pare 1831 UK • Nga vitet 1930 sondazhe masive • Pyetesore nga qeveria dhe OJQ-te Pyetesori
• Nje liste pyetjesh ku sejcila ka nje game pergjigjesh
• Nje format qe lejon grumbullimin e te dhenave te standartizuara, relativisht te strukturuara, per sejcilen nga nje numer te madh rastesh.
I strukturuar
• Metoda apo menyra e mbledhjes se te dhenave, me pyetje te njejta per çdo pjestar, me nje grup te perbashket pergjigjesh per çdo pyetje
Censusi i popullsise – 10 vite
• Monitorim i mases, perberjes, moshes etnise te popullsise • Planifikim i ofertes per produkte dhe sherbime per te ardhmen • Monitorim i ofrimit te sherbimeve aktualisht
• Plotesim i censusit i detyrueshem • Popullata perputhet me kampionin
Hulumtuesi i pranishem • Hulumtuesi jo i pranishem
– Interviste telefonike – Pyetesor telefonik – Pyetesor me poste
Perdorimi i pyetesoreve per studime shoqerore
• Mbledhje opinionesh, qendrimesh, njohurite e vlerat e qytetareve • Karakteristikat
• Pervojat e qytetareve
• Sondazhi i krimit – UK çdo vit • 40.000 persona mbi 16 vjeç • Zgjedhje e rastesishme • Zgjedhja e grupit Çeshtje etike ne pyetesor
• Anonime
• Nuk vendosen emra dhe karakteristika dalluese
• Kur vleresohen mosha e karakteriatika te ndryshme duhet te kete madhesi te pershtatshme per te bere krahasimin
• Udhezime te qarta
• Veteperjashtimi (aftesia per te lexuar) • Sqarime te qarta
• Anketimi per çeshtje sensitivie Hartimi i pyetesorit
• Ç’fare duhet te dime? • Kush i pergjigjet pyetjeve? • A do e kuptojne pyetjen? • Si do u pergjigjen pyetjeve?
• A do munden qe te japin pergjigjen qe duan te japin? Te dhenat • Fakte • Pershkrime • Njohuri • Opinione • Qendrime / vlera • informacione
Llojet e pergjigjeve • Sasi
• Kategori
• Pergjigje te zgjedhura nga lista • Pozicioni ne klasifikim (1, 2, 3)
• Pozicioni ne nivele te ndryshme (shk,k,m) • Pozicioni ne rang (I, II, III)
• Te dhena te hapura Llojet e pyetjeve
• Po / Jo
• Cila kategori (mosha)
• Zgjedhja nga lista (disa variante) • Pajtim / Mos pajtim me diçka (po, jo) • Shkalla e renditjes (1,2,3,4,5,6,7) • Pyetje te hapura
• Pyetje filtruese Sugjerime per pyetesoret
• Gjuhe e thjeshte • Pyetje asnjeanese
• Me mire 2 – 3 pyetje te thjeshta se sa nje e nderlikuar • Perfshirje e te tera pergjigjeve te mundeshme
• Pyetje te hapura
• Pyetje per gjerat qe jerezit i dine e jo per ato qe i marrin me mend • Shmangi pyetjet e paqarta dhe te pasakta
• Jo fjale apo shprehje qe jane fyese • Jo dy pyetje ne nje
• Jo pyetje qe permbajne terma negative (A nuk do te preferoje te mos shkoje me pushime?)
• Jo pyetje qe duhet te varen nga kujtesa e larget Renditja e pyetjeve
• Te kete sens
• Te jene te kuptueshme
• Pyetje te pergjitheshme ne fillim • Specifikat ne fund
• Temat sensitive ne fund Pyetesori
• Permban hyrjen e hulumtimit
• Spjegimin se ç’fare do ndodhe me pergjigjet • Perfshin udhezime per plotesimin
• Faqosje e qarte • Fonte te lexueshme
• Te perfshije nevojat e te tere atyre qe marrin pjese ne pyetesor si paaftesia ne shikim, veshtiresia ne lexim, etj
• Te jete sa me i shkurter Niveli i larte i pergjigjeve
• Intervista telefonike • Veteplotesim Kontakti
• Cili eshte grupi i njerezve • Si do kontaktohen
• Si do behen te interesuar per pyetesorin
• Si te jete e sigurt se do merren sa me shume pergjigje Cilesia • Pergjigjet saktesia • Sasia • Vlefshmeria e konverguar • Vlefshmeria konstruktive Te mirat e pyetesorit
• Mbledhje efektive te dhenash
• Mbledhje ne te njejten menyre per te tere • Pyetjet dhe gama percaktohen nga hulumtuesi • Kampioni dhe popullata
Anet e dobeta
• Qasje e kufizuar
• Mundesi e kufizuar per pergjigje sipas te pyeturve • Jane me te frutshme ne kampione te medha • Mund te perjashtojne grupe te caktuara Intervistat gjysem te strukturuara
• Metode e mbledhjes se te dhenave qe zakonisht:
– Lehteson komunikimin e drejtperdrejte midis njerezve ose balle per balle ose ne distance nepermjet telefonit ose internetit
– I lejon intervistuesit te marre informacion, ndjenja dhe opinione nga i intervistuari duke perdorur pyetje dhe dialog nderveprues
Intervista te strukturuara • Te standartizuara • Intervista anketimi
• Te njejtat pyetje, ne te njejten menyre, jepen zgjedhje per pergjigjet Intervista gjysme te strukturuara
• Te thelluara • Anketimi • Ne grup
• Te njejtat pyetje per intervistat, paraqiten ne rend, pjesemarresit pergjigjen me fjalet e veta
Intervista te pastrukturuara • Te thelluara
• Ne grup • Rrefyese
• Flasin per temen e hulumtimit ne menyren e tyre Intervista me pjesemarrje
• Hulumtuesi kontrollon intervisten • Intervista informuese
• Pjesemarresi kontrollon intervisten dhe tregon historine sipas menyres se vet Hulumtimi eksplorues
• Te zbuloje se ç’mendojne pjesemarresit se eshte e rendesishme per temen e hulumtimit Testim pilot
• Prove per te vleresuar metoden e mbledhjes se te dhenave, para se te behet ne mase Hulumtim spjegues
• Perse njerezit e spjegojne nje dukuri ne nje menyre te caktuar? Vleresimi
• Strategji hulumtimi qe lidhet me nje nderhyrje apo ndryshim qe eshte bere dhe nese nderhyrja ka arritur ndryshimin apo rezultatet qe synohen
Udhezuesi
• Ndihmon ne percaktimin e qajes se hulumtimit • Ndihmon intervistuesin te kuptoje
• Menyrat per qasjen per temat • Pyetjet nxitese dhe si behen ato • Hyrje dhe mbyllje e intervistes • Rendit temat
• Ndihmon intervistuesin te lejoje te pyeturit te japin pergjigje sa me sakte te jete e mundur Pyetje te dobishme
• Mund te me tregoni me shume per kete? • A mund te me tregoni se ç’fare ndjeni per kete? • Ne ç’fre menyre ishte ajo pervoje e mire / e keqe? • Si u ndjete pas asaj qe ndodhi?
• Ju thate me pare se… Grupet e fokusimit
• Metode per te dhena cilesore • Bashkon ne grup 5 – 13 vete
• Qe kane diçka te perbashket qe lidhet me temen e hulumtimit
• Per te marre pjese ne nje diskutim per kete teme, qe moderohet nga hulumtuesi Fokus grupi
• Ekzaminohen te dhenat dhe grupohen ne kategori. • Pergjigjet jepen nga te anketuarit.
• Prodhon nje hipoteze • Zhvillon nje teori
• Vrojton e regjistron si vepron grupi • Konsultim
• Vleresim
• Fuqizim, perfshirje e pjesemarresve Konteksti i grupit te fokusit
• Vendi i punes
• Qendra e komnunitetit
• Grupe me interesa te perbashketa • Komunitete gjeografike
• Komunitete johapsinore (interesa te perbashketa pa kontakte fizike) • Interneti
• Ftesa per grupin e fokusimit Ç’fare ndodh?
• Nese njerezit nuk marrin pjese ne pergjigje • Disa njerez nuk marrin pjese
• Dy njerez zihen midis tyre
• Pergjigjet i pari vetem njeri prej tyre
• Ka shqetesime ne lidhje me subjektin e diskutimit • Te mirat dhe te keqijat e grupit te fokusimit Vrojtimi
• Menyra baze e mbledhjes se te dhenave • Perdorim i shqisave
• Shikimi i dukurive dhe regjistrimi se si ngjarjet ndodhin Vrojtim i thjeshte
• Hulumtuesi nuk eshte pjese e procesit Vrojtim me pjesemarrje
• Hulumtuesi merr te dhena nga grupi i njerezve duke qene pjese e tyre Problematika e vrojtimeve
• Kampionimi
• Regjistrimi i te dhenave • Vlefshmeria