K % I *
y
T i
Universidad Carlos III de Madrid. Biblioteca
S P E C V L E A V R E I
C O M M V N I V M
C O N T R A C . O M M V N E S
V A R T V S - T O M
O p m t a m m d i c ' é m q m m c m f a m m T m r o n i s & * o m m h r n i n f m e c v w ^ m t i h m r u M z m c e f f a v m m PÍO w t i h .
k x x C t o x c h i e r o n y m o d e c e v a l l o s p i í p a n o l u r i f c o n f u l t o & i n r e g i a c i - u i t a t e T o l e t a n a i n f e d e N o b i l i u t n E q u i t u m D c c u r i o n e & A d u o c a t o .
g e m i n o J n d k e y w n o Q m f t i o n u m , a l t e r o R e m m & * M M t r m r f á m c o p o f i f s i m o *
*
•
A N V E R I i E ,
A N N E M K E E R B E R G 1 V M .
~ 7
C o g n i t i o f e r w i a m * v i o l m t k % 6 ^ ^ x t r m r d i m r u y c o ¿ m t i o m , p r t i m t ( í d R e g e m m f i f m m > & * f u o s g r a m f s m o s ' S m m o m
é n c m f i s E c c l e f m l í i m f Q r í n t e r j e r ¡ o m s B c c k f m O í i s m , e x
cz$*<*f?ti Fficio Rcgali i n v i m dcfcnfionis naturalís , & extraordinari» cognitioois, quia tam f ^ ^ b ^ íísculares,quain Ecclefiafticae períonae í u n t ciues Rcipublicx teroporalis, & Rcgi l ü b - M ^ w l ¿ i t x io ordmc ad dcfcníioncm publicam,& p r i u a t a i u . q u a e í t . S ^ . á n u u j . i 4 t . & per
^ ^ ^ ^ t o m m Difcurfum.á num. t é .
D e íurc diuino.quasft.i.num. 126,8c per totum difeurfum.
De íurcnaturali.qu«ft.i.num.3<5j.& q u a E f t . S ^ . á n u m . I i 2 . & n u m . i 4 i . & 158.
D e íurc Canoníco.quaeft.i cx num.iSz.vbireferuntur decem fundamenta.
D e i»re £iuili. q u » f t , 1 . n u m . a i S .
D e iurc R e g i a . q u s e f t . i . n u i n . i o 2 . v í q u c 2 i 2 . ( S c 215.
De confaetudinc immemoriali,quae yiget i n aliis Rcgms.quasft. i.nu.a22.&: 277. Se 2$i. Se per t o t u m Diícurfuin.Buaa-si6.
E x r a t i o n e d i r c d í u a p r o p t e r b o n u m v n i u e r f a l c R e i p u b l í c a e . q u ^ í l . i . n u . ^ i x . dcqu.Syy. n u m . 140.& nun3.i5§.& 155?.
Ex aíTertionc Regís noftrijcui cft credendum. quxft. 1 .num. 176. víque ad n n m . 180, E x pnuilegÍQ,& tolerantia Pontificis. q u . 1 .num. 17 3.
P r a d i c a h u i u s c o g n i t i c m í s r e f e r t u r . q u . i . n u m . 3 2 d . x . /
B u i l a i n CcenaDorainiucm procedit in iuftacognitionc perviam v i o l e n t i a e . q u . i . n u m . i z i . &
2 4 7 . & 2,56.& 1035. 5c i n t^to Difcuríu. m á x i m e n u a i , ^ .
Cognitiopcr víamvÍQlcntise vergit i n fauorcm i u r i í d i d i o n i s Ecclefíaftic® ad meliorem ipfius d ü ' e ó l i o n c m j & n u l l o i u r e d c u i a t á t i a m i t e r a t i o n i s . q u , i . n u m . i 0 4 . & 114.
Universidad Carlos III de Madrid. Biblioteca
PHILIPPO TERTIO
H I S P A N I A R V M
v , - í y i ' • • E T . . . y , .'•
N O V I O R B I S R , E G I
C A T H O L I C O M A X I M O
I N V I C T r s S I M o
E I V S Q ^ . V E S V P R E M I
" • • • E T •' • -
A V G V S T I G R I S P R i E T O R I I - P R E F E C T O
¿ • ^ • - / r :'J' * ' 1 W , E T ' " v " U / ' f "
C O N S I L I A R I 1 S I N T E G E R 11 I M I S
H I E R O N Y M V S D E Z E V A L L O S S .
JSfter praclarai, & excel/as mimi dotes, qmbw e p t i m ú m Princfpepf prtedtttim, & or- natum ejfe 0fwtet(inclyte,& potentijjime J$ex)nttUa excellentior^nulU fraafiantior.nul- la.adfcfmfcjae confcYmndps, fie af prime vttlu, & nece]fmax quam iujima atltm, &
ehferuatio, JSlon inficior fam^dmu ejfepetijfimnm artes^ in qpiamm íludium Reges in- cumhre^aas ferdifcere^n ^uibm verfan^ velfoleant,vcldécant-vna militaris^ bel- IicA,per ejuam hofiilts,® externainiuriaproptij-fctm-, altera cimlis,& vrbma,& qtto- dammodo fogata, per qttam ciaitates optimü íegibus, inftitmifque températe, eencor- ', d i a , 0 t i o ^ p i b H í } ^ viritttefloreant.Adeo v t praclare k tlatane dUiuf» ftt, Regem i l l u m
eftcvelmiman-um , a c d e b ' ú e m , qmbeUwm qtiiiemgererejeiatypacemmtemabitare nefciatt Lictirgumcjnegrmiter reprehenáit, (¡md Lflced&msnieTtim leges omnes, qm-
r u m Ule Seriptor,& Anttorfmt^ad b e l l n m , & a d bellicam virtutem r e t M k ñ t ^ ndltu fere ad vitam in m o , a c p a * ce degendam compararit.QMpropter dnttqmffimi illi Faeta, mnaliam (opiner) ob caufam ; falladem a r m a t ^ m
finxermt¡cjtiam vt fignifuarent,in Regibm,& Verumpublicarum ntederatenl/tu, bejlieam virtutem cnm fapien- tia comuh¿Iam1& copulatém ejfe opórtmi
' , J ' Alteritis í c í Altera pofcit opcm res, & coniurat amice,
JVec enim b o n m paft&r iadicandus ejfet, q m l u p t t t » a g r e g e v i r i l i t e r i & rQhu^epoJfet arcere-.gregsm vero bene paf-
cere nefsíret; Jed velpropter incuriam,vel negligentíamyvelprepter infcitiam, macrefcere, contabefcere, atque in"
terirejpatergtnr. Cum igitnr h u duofintwtPolybim diesbat^quihm omnis Reffublica fermtur, in hoftesfcilicetfo - t i t u á o ^ domi concordi6,hane,qíi<£ in cittili, & politica qubernatinne, & iufiiti* cnUtieonfifiit, alteripratalere:
& . Tullí ni
Hcrodotus ) fed etiam apud roaioresnoftros, feruaadxiuftitisecaura , videnturolim bene¿Qorati Reges conftituti.j2»o^ & Mufarum alttmñm Jiefiodm,Gr<ece quidem^fed i» hmc jenfum-, antececherat-
Hac vna Reges olim funt fine creatij Dicere ius Isefis, iniuftaque tollerc fadla.
N i h i l itaque tam a g r c g i m n ^ í í Tlutarchm in Vemetrio) tamque proprium R e g í s eí?e videtur, quatn mílítiae opus:Mars e n í i ¿ , v t T i m o r h e u s i a q u i t , ryrannus eft; lex autem onanium Rex- juxta Pindari Pcet* fcnten- tiaooMtque Reges,vt inq^iit Homerus,non expugnatrices v r b i u m machinas, serstafque ñaues; fed iuftitiatn á l o u e fumptam exercere,cuftodireque é e c c t . F i n ü ergo vert,& legitimi fnncifamsjftslíti<s pcrfetu¿j3> con- ftans obfermtio efí, exqmfcslix eimtint ¡latm,vera pax, é1 tranqHilliias ontPir. j^rtes.vero be!lic¿e, & militares^
aliena funt,(y externa; neo aliter^qnam illimfink confequendi gratia, necejfario, aut latidahiliter eyir^entur. I u - í l u m enim bellum ( ^ í Hijiorkorum vberrimus L;aíí%))quibas neccírarium; & pia arnsí», quibus nulla, niíi i n armisrelinquitur ípes./^o^«<? vbi Re/publica qptiefdt, & fortuna fe a-mda florens, c&ntumrerum vbertate c h ' ciimflmt,ot,tofe i/.U omnino,& inHtUes fmt.frrban<evero,& politice difciplims, necturntemporis vacant; q m m m o
c-umeis tempm,& osittm fdblkum, cttm rehta fecmdis máxime fit conimdlum, Mjgvtor* tHnt iitflitia3& modera- tione opm efljte fortuna fecmda popttlns inebriatus, infolentior fíat: Hacer ge in voílra emniüm atatf/ffffaeheijji- ma.hcec ameaverefécula (T^exinuittijfmé) tm,& progenitorum tfiorttm hirefiao^fumm adepti. Ojiorumres foris, domiqae preciare, 0 maanifice ge fiasen o ¡Ir a. & parentupt atas eft admita, nee polentas coníicefcet. h a
enim longe, lateque Hifpanictlmperíj fnss, hllicavirttiteprotulertm• it* mnia quieta, pacata, dentüis, &
proflimis hojlibus tibireddidernnt t vt vanm-abRt, min totim eibiiMonarchaf^ta, bifrmtis Janitewm**
Tont.IP, 2 t ;
Dedicatio tegem-
c l ^ m , W f a ™ N ^ j f ^ l o c á i s M c h n s p M r u m - ^ m t m f ^ % pa~
tiHrum. Qui* a e r u n t h o f t e s 3 d e f í t q " o q u e c a u r a t r : u m p h i .
non in fo,
mendis ammi mm&m , rekwqHe feemdis fafienm , &> mHe medermdtt, locatam ejfe , tarto J c m . Fttlgan di*
üerium e í l , qwd
N o n idío01' pft virtus, quatn quarere, paita tueri.
Jmo maiorfine, efttidt vt jklchre dixiffipkntifsmiti Ule progenitor tms, & fe.pt. Partitiimis coñditor *Alphon-
fm {nec c n i m tim vnlgmaverbaptídct fabneEhre) La guarda viene pur fcíó, y la ganancia por auentura. Dif-
ficilim ergo ,gloriofm^eMfi, íertauqitemHgnktidinú ^ntrntivera^ae v i r m u ¡ atgptmenmm, tet populasy tot P f 9 ~
«iifctaíytvt RegnUy in firtofíia trahqmlliidte, & otio ^reñtmqm emmam copia , CT vbertate conferuare j qti/m
i l l a per vim, ( 5 belhcam viríHtem. f é i fubingaffe. Hoc emmfortHn<e oprn, illudprndentia:, & t t í f t i t i a : Jine quá me f s r m r i poffmt Imperta , nec (vt D . 'Aitgufi.dkebat) ahud regnaJmt, nijimagna Utrocinia. E t J j c H t medi- cina i l l a , q n í B i n m i n w t i occmrit morbo, perfe'clior^ & valtdior ea,qua tam imurfum medetur, fanat,repa~
tari debet: ita pnejiatttior dubto frocul,;P.rim.eps ikiicabiim, qttifilerti confdio , vigilantia ]te pretéritaeog- Mofcít, Jíc!pr#fi&tf d t f p e n f a t f u t n f d pritmdet•, v t abfqfteferro,fangmne, & bellicii tumultiltu , alienarum*
•quegentium terror', & admtratio-Juarím vero pr&jUÍH?n,& fecuntaifirmiflimaft. Cuim rei infigríenobis u ñ i ~ Thontam h¿í prabnifii temponhui, dum ldtentcm,& tetcrrimAm peSlem , q u a ex Jgñrenifemwú p e r f i d i a , n e b ü
imnnincbat {k te cante, prudenterqne praiHif) non módico patrimomi tui difpetídio, ditienú tnafinibm extermi- nafti: iUmfacri praceffi memof, Bcetefr 18. Ante languorem adbibe m e d i c i n a m . ^ í ^ enim p a r m r ( v t Eth*
ntc¡fsetiamveré¡) x • . \
XZVLVÚ mala per longas cónüaluere inoras.
Skfalttti, 0 incolumitati nofira flenim co^fnlitm, dum nec parmfcintilla centemnitnr, nec lene incendinm re~
UnquitHr i n e x t i n Ü H m , quiavtper Ljricmn:
t t negleíla folent incendia fumere Vires.
IdeoqHeM tlhidopportunc animadHerfim, qnod
ímmedicabile vulnus
E n í e recidendum eft, ne pars fínecra trahatur*
J i i c igitm feepm perfeSii Principis;hie e i m finis j h<sc ays ab illo perdifeenda \ non vt Mdrte violente^edvigiUnti m í í u m , & promdentm arceantnr peri£/t¿a}f(íiqMe cines abomni d a m n o 3 f$ inmitia HUfi, & incólumes t H e a r i t m »
Etenirn vt iüe Comtcm dixitz
Eft ^ i i tüetür cunda iuftitiae o d í l u s . Ñ e c difsimiliter Chryfppm: •' >. -
Cernimt omnia, quaefiünt, lutnira iuftitíae.
Quapropter fapientifsimiilli yiegypttijqm fitbfittionum inuclucri's, & hierogliphjeoYUm imdginibm moralis p h i - lofúphiaevtfcera nobis referarmt^ Dtonjfi e o r a m Regií Jimulacra {fíievt aliivocánt Apú¡qiiem fub Ofiridis etia nomine pro Deo coluernnt) oetilo feeptro e i m fnperimpofno ejfingebant t pront Barthelomam ylnnulm hoc eleganti dcfmpjit emblemate: '
Sceprrum oculo fuperimpofito geílabat Úfirís Rex Pharius, quo non iuftior alter erat.
. •Sceptrumiuftitiaeeftind.exjóculusnotafacra
M e n t í s , quae nunquam non a g i t , & vigilar. . Regibus exemplum príebens fquod amnus eorüm eftj
luftitiam vtvigilidíílribuatit a^imo. l Jaftitiam ergo xqm lance aetens diñrjbnere, regtnm, & laadabile mmm; at ipfife fabmittere lafídabilim, Digaa^
voz maieftate regnantis, legibus alligatura fe Principem profitéri, Theodofm, & Falentinianm refcripfermt.
Tf*rpt!vero,& indigna illa I d i a Jugitft«,ft:pri»ignum henañtis ad fttiprHm,kn riefeis te Iraperatorcm elTc,&:
leges d a r é , non accipere? Faifa item , &pemiciofa adtilatio illa-smma Regibm,&bone¡U,&infla ejfe; cui fi~
penter JMtigor.({s,fej: louem,inq0Ít,Kcgibú& barbarorum;fed nobisjfclahoneftaíunt honeíla, &, iuíiaíüla íüki.QModenam noa minm relie Henorium Imperdtorem admonet Clandiamsi
N o n tibí quid iiíeatjfed quid fepilledecebit, _ j Occurrat,
Hoc igitm vepfiwuw kxioma (ChrtjiiAnifsime, & prndentifsime Rex) vt ttulli notum nonft,qHalittr mbiberis°
iffftiti<sque vntím,&alterum mmpfs expleuerü-lmflrHm,& h u i u s operispriticipale f n i t inflitHtum. Quamuis e n i m
alia fcriptajtfMice a nobis in commmem vtilttatem emífajormisfuerint propagata; h<ec folfímmodo ,vt tm A a ~ gttñifnmo nominifderarentar,non indigna v i f a f m t . In illis enim qualiter non folunt leges.&tura populis r e d á o s ;
imo datU etiam infermas: qttalir erque fion folunt aqmfsimum te i n f i t i a difpenfatorem i n fobditorum cau(js,verum
& inpropr-íPí ohtemperantem exhibeas, plañe eftendo. Hic etiam , qualiter poteílatis, ^ iurifdittionis tu<e finibus i n t e r c l u í (is*stransgredí.metam,aHtaltenam inmdere, iniquHm,& execrabile cenfeai: qualiterque Ecelefaftiói for; primlegm,^ léenaiemfaneas, ñon minHa5-sApofloliciquegladii, & iurifdittionis non inuidus hoftis , Qf <if~
ft,ft'rXr tn'loacerrim¡ÍSafsrtor' vindex,&propHgnam fts.Nec exeoquod per v i a m vioíenti<e([ic prattici , Ucet tnjHijcjjecuUm poteslas imínter Ecclefafticos dicat.eorúnt i m m m t t a t i derogÁtttm.imo confaltum videri debeat,
/ t r i l r c r X n . T * ^ ' * ' ^ * " ' ^ Bílrbiiri m°rihm > & religione d nobis prorfus ahhorrentes, f m m t debdlati Imperio, ^ep^dtTXlm" D: ^u&w^inm f^fert, cuilicentiainiquitatis eripitur) (tfquam a q a o i u r e ilUmm Ittlti pduca IxpZT"1** as ^ F ^ e n d e t m . Hie denique qttam f t confnum r a t i o n i , & a q m m i , i m o & v t i -
no pZíicmur N e c T n i v C6"* erjíatí'0Mes^Ueexaaio^s(yfilgo M\\\Q^,dmmm)in fubftdia Regni.ab ipfo Reg-
¿•afmc tributis haberi ^ : f ^ t c r T a c t t H S ) ^ gentium fine armis,nec arma One ftipcndiis,ncc ftipen- 'qH*ñmm,&necepttas Maxíme Mmfyroftt eft tua hamanitásyalcuhm ctm Promndis penas,vt ratio drtosfupcr pecttniiIfAtus^r***™™ mterfeconíruant'CttKe}Meexiliis duabus bits ,qmhmThemi¡kele5ai. A n - fetrareqptt m a l i s q m m i m v Ventr^omimHm ditebat,Smdafcilicet,& Fiolcntia-pnmamfolnm adhtheas^im-
f are' m* demqfie hamm largitiontim nonprofufpim dominum, imo parmm ctífio-- Universidad Carlos III de Madrid. Biblioteca
D e d i c k t i o a d T L e g e m .
dsm.M Ufpsnfaímm te prsp{Snec. in alios j a m p m qmm deflínatosy & fubUeosetyuertsntm. Zhsigitur nojler \
MfHinet Ijtpor.hoc Hoí¡lr»f» mmus.Jt ifftmfféBes, ferexigmm. V' S e á qui qaa?a patuk á a t m á x i m a , gratas a b t m 4 é cft,
ÜB^fiIttfj!H Pslllix ^ Commodxm.Céfarem, de re g r a m m a t t c a * , Fitruttitii d i Atigujlitm, de AnhiteElnrá- Oprnimiis a i AntoniumM fifcihas; Diophma a d D g i o t a r n » , de AgncHÍtura,' f c r i k r e ñonfitnt veriti : fotiori f i n v m n noñri operis *rg!$i*itotum>vtJhmmo Vnncipi d i s a r e t m fbi veftdieahdt.Hic (o Regtím máxime) tna res
¿gitttr; h i c t m t d i f c e p t a n t n r i u r * j h i c t m d e f e n d i m k i u T i f d i & i o ' 3 p r o p r i a m igimr c a u f a m v í f e n e M , non iniqtie
fofinte. s V
^ Advssetiam,Fr*torijfammi ?Y*feÜiyKegu(¡ue,& Supremi Coupliarij.fermenem meum cenferam-nec dfe- 'ne hoG^mtintempe[lme;fihiflinimo ImpeYateri credimm afeirenti. Ojíí confiliis5& c o n í i ñ o r i o noftfo p r ^ í u n t jpars corporis noftri funt. Principa erg? pars eftü} & nonqu<elibet, fedmkUextoculíinqMmeÍHSi & mentís ÍH-
mina, cfuihs *qH»m ab mi<¡Ho , licitum ab ininfis illi cUtnr difcernere, Tbebtni vt incorrttptnm tribmal effin- gerenf,Se»*tor#m imtgmesfine manibus fPrincifem vero illis aflantemfine omüs in foro propofmre}[me} v t f a f f k m qmajupermcm, & vtioft oeuli eiusfmt, cmtot f m t amlijot mres ^ qHotmimfíri,éConflmrij-, m@síde0 Athenkwfinm legtsktor Soten ípeculatores rerum ommura5& legum cuftodes}appcUamt.5»«? qaodxnm paa- ea aliqua vnus vídeat,vnus audiat, W Xenophon dicebar, nec vnius mens trnta molió capax efe, vtfuafientU
$m^afoj[itc9mfkñi,omninoc^cmirefai»dkandHs,^
'frrtt tramite,femperindigeat. Siue dmique «¡nia poBqmmmrosfeientm mbiles, genere'clare.í^miribm-ingenfios,
& egregia adomhes virmes índole pr&ditos¿erumquegnendamm f e r i m j n f m e m cmaru^adfamfferit^ & fi~
• U e m f t l m i o s i e f í ^ omlis^t diemr.cla^fis cün£iamoderm: Taflori ' fmilis, de quo egregmmillttd Poema-, • '! • . ,.
P á f t o t vtíraaiqúe-lapi fe¿urnít4onrifít-in at^cm,;
Cum vigiles ooibas íentit adeffc canes.
Dulcía fie Princeps poíitis agit oíia caris»
C u m fidos populo príepoíuit Sátrapas. - >
Q m d fane falmjjíms euenift Frincipi noHró contigijfe, vobü fummú tárií, in hdngfumipam dignitatem Jhmme eufilis ifídtcio,nec vllus eH,qm non¡entiatinec ego mm^fom epmforst^flmibmprofiqmr^ nevefirú amibai vi"
dear inferuirei Vos igitur, perfncacijfima Re gis mfiri ltémim%in partem, & patrocinmm hums mftri mmufcuU v** C , cmdps etiamduxi, obfeermdefque^vt iñtertot cmamm ciailium vndas.negotmumquefmHicorsim fluSm.qmbm
vm-ópprefíi moeb^ventm *brmi efiis,alim0s-hi>t(»^fpatmnttjiqitandfijftpfetdtt einsleílioniimpartiatis '..forfan dliqmd nanadignum^ neeefariaabfermtiom vobis oe-eurrenfin autem meniaíione^úYn^te^&dtrigite'.vsHrum miMy hec efi^omlemm m m m e ñ ; n e c dígníffmam vefiram cenfuram )recvfabítt qm aheriüs ettam. minus eruditi • virieaUs^dum qmdproficeret,afpernatns non cJi JllHfi vero non mgratum vobúfuttiram mihi perfuafuf ea, qti*
in wlummmm aeemis confufe difperfa ,\ nm módico laboret & temperis iañurafmjlillatim emeudieanda erant;
•nmc qm/t fub v m afpeÜH (nec ab vilo vnqmm fie dilucide expetfitd,& dfte dpfpofita?n¿ Thtlmtta ms bdit) vehk fri>po»ant(ir,Htlari ergsfrentejhfcipite-vejlroque amfliffimo prsfdio ab omm externa inimia defendite % vt iridies vubk matara¡gramoraque ptirantem^rótetlients vejlr* admotü fiimalitexcitetis. Válete.
T o m . I F . * 3 A D
A D
A D V O C A T O S
E T
P A T R O N O S
C A V S A R V M L I T I B V S
I V D I C I O D I S C E P T A N T E S
E x h r w i o A u f t o r i s *
Votics mcewn conficfeEO ( d i l e ^ i f l i i n i fratres A d - u >cattj coagnas turbatio- aes, <3c incommoda, quáB ex iudicialíbus contro- iierííj* io duitatcs mue- h u n t u r , ac fíoiuJ quam . chementi afFcáru, atquc m i m i ardorc lites fre-»
quentcs leuibus p l c r u m - que ex cauíis permulti fufeipere, & obftinate in eis períiftere foleant j tum e t i a m , quid f a c r a l i t e r » , quid í a n í t i Dodorcs de hniuímodilítibüS fugicn- vdis fcriptuiT) reliquerint:cura S#luator nofter dixe- I ' f i t S. íviatth. cap. 5. Si qtinvolnerit tecum indicio
eentendere, tumeam tmmtolleYe^relifi^ne illi &
tallium.Et rurfus: te percttjferit in vnam ma- x t l U m j r á b e i l b & alteram. &c Apoft. 1. Cormh.6, DelUinm eji iu vehig, ait, qned iudtci* haberü.óc Ec-
d e f u ñ . c a p . 1S. /ihftine te a líte,& minués peccattm, x E t S.'Bcrnardus, p í ^ í e r alíos D o d o r e s , noftis
quam vai'de litigandi cuníuetudinem damnet,/^.
j . de corfid. cap 5» N o n p o í l u r n n o n íiurnsnae h u - ius aaifenae m á x i m e mifereri ac vos pro cneo erga vos m u ñ e r e , & beneuulcnda , quo maiorc poffum animi ftudiocohortari.-vtex his vos curarum t u r b i - a nsbus, atqoe ansfíeratihus, quam prirnum eximere
curctis.; ac rebus vcjftrisin pofterum, atqae animi J tranquillitati falubrius coníulatis.
3 Etemm íi i n pñtaiá l i d u m iftarunj origínela i a - fpiciatisjinucmctis procul á u b i o , daemonem h u - snani geneds feoftem vaferrimum , fícuti exitialis
iil us piagse s n ñ v t fuit, qua olim íauciati paten- tes qcíivi pofteritatcm of»ncm mifcrabilr eulpíe .originalis elade labefadatun?: íic non definere va-
iiis quotidje srtibus aarac hoc ipfo pr¿efertim l i - t i u m inftrooocnto , honefta quadam defenfionis 6s iuftjtiasípccic &¿umbrato» cenan amicitiam inter homines concutere^pads fcedera diflolucxc , cha-
rkatcm erg'aDeum cuellére, & á e n i q u e hominem 4 perderé. lam emm fex milita amorum pene cowpkn-
í * r , v t ait S.Cyprianus de exhortatiene wartjrij, in pr <efatiene $ ex ¿¡no hcminemdiabelMs impúgnate Om»
nmgenera tentandt, (¿1 artes, atfie infuiiM deiisiendi VJH tpfo vemffatu e d i d i c k j impamum tnnemrit mi~
htem Chnfii, (irudem, fimnfolidmm, actoHe0rde wgdmtem- ctrmmnenit i n f a u m j d l i t incmtum, de-
vtfallaf blandttkr, vt noeeau folamr vt Pcrdaf ho
perímat¡ vitam ftlUcetftr,** fempitma ms mwtt co»*
demntt.
. Quoniam ígitur illc o d j , & i n u i d i * ftimulis concitatuSjVt inquit S. Thom,»« l.pnr.qu.ói. AYI.2*
coepit initio h o u n n c m f a i í a imagine illudere, r e d i - que ípecie decipere, pri.>poiiia illi meliore rerum ítiarum conditionevt intcnorem iraheret, runc v i - dicns negotium íibi olim ex fententia proccfíiíTej ac m i í e r u m k o m i n e m , vt cupiebat, é gracias, & m n o - c e n t i » ttatu delapfuna fuiírc,nuoquatQ dctiftjt, q u a parte debiliorcm arcis murum expertus eft, eun- riem beliicístormentis quatere, vt t á n d e m per r u i - nas in oppiduns irrunspat. Hincque ¡pía fpe plurá l u c r á n d i , acmelioraobrinendi non ceflac, caííc- ros horaines, & incautos ad tribunalia perducerc, ac i n iudiciorum, & litium voragincm proirudere».
tor fuperiedis laboribus, íuroptibus , arque angu- íiiiSjVt eos in fummam peraiciem ac deíperatíoneo»
pene redigat.
Iraquc peftiferille balitus, quo homincm infice- re ferpers perfidws olim aggreliüs fuit, ita íe in hu- roani generisvifeera infudit, ííc iníanus i)le t u m o r , membra omnia peruagarus cft, vt nihilfrequentius inter homines, quam caecun. hoc maiora inquiren- d i , alioíque antcuertendi í l u d i u m videas; hineque litesjCOntcntioneSjhaErcfes/chifmata, t u m bella, &
Regnorum eueríiimcs etumpere.
Vade mérito S. lacobus fcnbit cap.4. Fnde bella,
& lifes in vebié} mnne ex esneupifeentití vtjlris, qua militant in memhris veffns> fíe ohm accidit difeipu- l i s C h r i f i i p.ntcquam Spirim f a n d o effent confir- m?ti. N a m cum olm ona fuit contentio inter eos, qmsmaiorejfet in"Regn$c<sloYHm. S.Luc. cap.21. <S£
cum matar illa filiorum Zebedsei p e t i i t , vt alter fé"
deret a dextris¡alter afiniftris. S.Matth. cap.zo. q u ^ alio base f p c ó b b a n t , quam vt ü d e m maiores, Se c l a n o r c s c í í e n t a l i i s ? Q u o s D o i i i i n u s redarguit cuna á'mv.Nefcitis. qmd petatis.
Hodie fi ic&e confideretis, lites quae agitentur, caufaede quibusin iudicio contenditar. & q » » fe- re omnia i n tribunalibus certantnr, co pertincut, an huicjille fit anteferendus in agri, domus, vel pe- eulij d o m i n i o , aut poflcíEone, quam multa ve- ro hoc colore i u f t i t i » , honoris, ac dignitatis í u « tuenda;, hifee litibus damna, periculaque d c l i - tefeunt.
N a m vt ©mittamus c a , quse modo lítíum ifta- rum & concertationum femina attigimus^ ex q u i - bus tanquam radicibus non p o í í u a t , nifí n o x i » p l a n t » , ac fmdusfunefti^íraropereíCíeceraquíiífo
ctiaiBa Universidad Carlos III de Madrid. Biblioteca
B x
Ctíam, qua! inde fubfcquuntur, paulo diligentius perkquaimir,
l e Ac primurn materiam ipfatn 5in qua IabQrcs,vigi- hae, í o h a t u d i n e s . (umptuíquc vcítn vcríantur, i n - l|>icue. Qutdjta ludiciis Veítrisalmd, vt pluriamm agitur, aiat ccutrouertírur qtiaiu de g k b a , deparic-
< tc,de ftillicidio»de domo iriux raítora^ Q u o d í i a d - , das etiam dé iatiíundio , & agro amplillimo, q u i d tandera aliud i d entquam í o r d t d u a v t e r í ^ foium, quod ícxcentos commutaiuit, ál cowocmtabit va.
p o f t c r u m p o i í e H o r c s , doliec lingulos i n puiuercm fuum,5c luiium redigat»
ai ^ M e d í a vero,quibus hsc in iudicio folent é t e r c e - l'^quam fint dubiá,, quam fallada, & perplexa: a
felle a n i m a l t s m o n m ( v t dicebat lile) p a t r m e n t j v i r e s p e n d e r é , inltrumentum quo cnagis fumo, & vetu«
ftate confuinptum,co plus aaiiontatis habere. Re- ruqo fidem á teftibus m e n t i e n d í artifiabus luaicn- dain clfc. V e r i u t e m per tormenta, & quaeftiones, q u x acerbitatc fuá innocentiam pierumque o p p i i - m u n t , exigendam efljs. A&aipfa, quibus nihil fcre inrirmiu» pierumque eft.iudicibus legem perfcnbe-^
re. Q u o t errata i n lilis,fíue imprudencia, leu ienpe- riria, vel focordia, áut fraude, aut quocunque alio i lapíujnunc n u t a r j ipía c o n í c r i b e n t i s , n u n c caufídi- ci cadeindi(Santis, interdura, & mdicisperperam
ca ínterjjrctantíS ; ficdc in lis exurgunt? Q u i d q m d vit/j in ca vndecunqucirrepat,'pcrit iuftiífima aho- qum caufa3clariífiraoíque viroscum tota familia ad extremam indigne redigitegeftatem.
11 O miferos homines. vó ir^oelicetn vitÉ c d n d i t í p - nem, in quacá lubrico fragdique ful», opum, noftra- r u m r a t i o , p o í i t a e f t ! Ec tamcn iníani homines ad hsc quócidic tanqa<un ad tuti€i(na«n áccem confa- g'u :it.Ec quis t á n d e m finís horum mdiciorum? mía Vt ea, qu.t ad imbecillum hoc corpufeuium tuen- d u m , fragilemque vitam ad páticos díes producesi- dani,in orbe hoí; diíperfa fuut modo huíc,mod© i l - l i adiudiccniur. -
Viciílím vero cogítate qaaEfo .pro veftra p r u d é n - tta,nQbishtcmacefrimam cum atiueríariu caiíitiif- I3 fiaio,& nequiísimo imíninere: qni coeleftem h^t6"
ditaterh nobis ab « t e m o Patre , vt adpptáti? peí gratiatn tíliis teflamento rclíclara , intercipere mo- ; litur , & ianquam Ipunos aut a}>dicatos á patre t í - HusJeu potius ingratos.ac rebe¡!es,patero.-,que has- r e d í t a t e i n d i g n o s , quaerit expeliere. Q u i d nonille raolitur? quas non tcOtat nocendj vías? quid non ftruít iniiciiamm , vt m hoc mdicio fuccuwiban-ius?
1 fatis ille o b t i í i e t f i nos non obnneamus, fumma- que dli v i d o r i j eft nos optatis c a r m í l e . A n d e í u n t illiforraííe aecuíatores?an téíhis, an documenta, an multíplices o m m u m gencrura probationes ? Vidc- t c q u a m caufe íuae bonitati iuftitiaeque fidat, quam putee rem fuam aducifus nos i n tuto eífe: nam haec omnia qux nos in iudiciisnoftíis magni foie-rus ad tue 'dum íus nortrum aEftiroarejillc v t i leuia, & t n u - tiUa abiieiti orenoftfo nos vult arguere, acconfef- íionc propria , conlcienti«qne tefti.nonio, com- v prehenJcre; poíitiones inítruu, quibus ftatim con-
«iocatnuriquae crin?cn pcodant noíque ei manusil- lico darc compeilant,acquod dicebat Dominusper . Pr ph. Argxam te,fldt$ia*H contra tefaciem, ttiam.
- Pfalm. 49 ^ic ille nos cuín furto d e p r é h e n í b s , ex o r e e t i u n noCro vultiudicare. N o u t t ille quoties a l i o s a d r a e n t i í n d u m , & peierandum, induxifti, quoties impio auxiliura praebuifli , quoties i m p r o - bara caufam p r ü d c n s , ícienfquefufcepifti, quoties O litera dolo m.doprotraxiftii quoties caníam aduer-
ü n i s p r o d í d i f t i , quoties p u e l l a , q u s f e fidei tuae c o m m i í e r a t , p u d i c u i a m perfidus expugnafti • q n o - ' ties doivum tuam perditis horainibus, l u f o r i - bus, blífphemis, ficarns, & lenonibusetiamape- ruifti. . . .
H í s c o m n i a , & longe plura a l ^ detenoraiam m 35 a d á relata funt: inftat perempeorius ille t e r m i n u
Tom. Í F .
o a d M m c a t o s
tibí ad audi-endum trrctra&abilcm féntcntíam mál» ¡j
£lu:S .- & t u mifef tremendum hoc iudícium aliud agens, negligis, & pucrorum more, qui lapillos, &
conchas,¿5c n u c e s p c r í e q u u n t u r t u s aiíenisí& val- de leuibus litibus intentus, ad propriam hanc iníg- ftimabilemque, deealefti haercditaielitcm, acad tantum aeternorum o m m u m b o n o m m diferímen^
domutarevidens. ^ Attcndite obfccro,& relcgííe tradtta per fieatura1
Auguítinucn ad AíaceU.contra Adnevaios. i b i : / « - fttm dknur Admcato, redde qmd accepíii, Cjuanda contra ventátem fíettfíi¿niquitan affmp,mdicem fe- feUifti^iífffam cmjam cfprefsijii. £ ernardus cc»/I
i . ¿c Diuus Anroninus Archiepifcopus Floten tío us t receníet tn ¿.part.fftatfnmma.Ht.¿.c#p.\, hxc veri b a : S í W caujthcüfmu faiteesfaermn fMHrixcjHefimt iy vrhes.M/mtin exak#ttombtM harpyi<s, adintelltgen- dttm/axet^dtHdtcandrtmlignfiMjmcedendHf» ¡Un.
netMignofeendumferret.adatmcítiaspardí, adface- UM v r ^ adfMendmn vulpes. Et üc adueríus cmnes plura congevji Roderícus Camorenfis h h . i . de- Spficulo humana vitas, capst. 18. ybi dicit, q»ad vbi defHHt AdHO[.ati,ihidem- Itttgm gejiam > &<vbiefl jídmcíitorum turba , ibivota CIHUÍÍS ardet, & plura adocriüs eos cor-gellit Burgos ac Paz in proeemio velecltonu ad iegsm tettiam Tauri. numer, 386. verfi*
ctolidemqae. vbi refert ex antiquís Hillorits, yirurá qiteadattí infernutó yidifie , Sí Aduocarorum t u r - ba.;.» illíe confpicientem dixiíle : iJeu venale hemím lS r nnmgmm,accedtte. &meenm. inhoc vaf:fátmdmi-.
ni, be Caffaneus in cenjii. 1. numer.éj. recenlet, i á C h r o m c í s í a n d í Frjucííci íegulc , qisod cum q u í - dam Fratcr íoannes Par, fecundus Gcner dis á\Cli Ordinis, in quadam HifpaniíBciuitate í i d e x , A d - uocatufquc ciíet, ad cius domus feneílram adetíct, , qua via publica iKÍpicitbatur, & porcorum cufto- dcra v i d ü t e t , .©os'ftabulo includerenon valcntem»
qüvod iracundus cuftos ipfe,dix.it, ó maledidi por- c i , intraté ftabulu^prout Indices, & Áduocati in»
fcfnumingrediuritur, & q u o d i l l i c o porci m u t u » íe tropcdicíues, nuila interpoíita mora , ftsbulura fuetunt ingrcífisquod p r s d i d u s ludex Aduocatuf- que videos, timore perterritus, fóculo r k i u n t í a - u i t , & Fratrura M i n o ruin Ordincm fule amplexus.
Pfofeólo ením periculoíum offieiüm exerceraus, ^ vtiíe, fed nen praxise neceíTarium, & fie vé Dco^Sc hoir.imbus placeamos, debemus ícmperiuftas cau!- fas defeodcre.irop£obando iníquas, quia quid p r o - deft hóminijíi vMíuerfum mundum lucrctur amn vero luje detrimentum patiatur , vt ineap, Mat~ 20 th&m,defmemajóí quod certiíEmum eft, & expe- rjentia rerum magiftra docet/acilius tibi famam, 8c diuitias affequmurum Aduocatum, quíiuftas cau- fasjraaturo ^onfilio deféndit, quam eum, qui o m - oes promifcuéxaufas, íiue bonas, fiue malas ample-
¿fcitur, cuius imperitia, íeu fallacia ftatim ex litiura euentu deprehendetur, vt deganter aduertit fubti*
lis, & d o á í u s Parládorus libr. 1. rerum ejuotidian, cap. 2- num,$. nimia enim folicitudo in Aduocatís damnatut, & de his dicit Caftillo in l.i.Tauri.ver*
fíe. Item nota, quod Aduoeatus multara folicitus, 21 p r ^ í u m i t u r parum c©nícieatiatus , & cxGogita.i:e omnia mala.
Equid^m cura mecum qussndoquc cogito , no* 22 ftram viuendirationem, & quam leuirertot bona nobis oblata,tantamque casleftium opum amplitu- dmem negligimus, í i m u l q u c video in r é b u s t a m perfpícuis tamque grauibus homines adeo cascos,
ac ífupidos dcprehcndi,cxiftimaturos omnes, q u i rede íapiunt, plañe arbitror digniffimaai hanc eííc caufam ,cur ofEcium iudicis ad publicara v t i l i t a t e » imploretur.
N a m lí leges communes, decernere fclcnt cura- S|
tores minorsbus, piodigís, & furíofis, quoniam cura integri non fint iudicíj temeré profundunt pa- trimonij fui vires.* intereft autem Reipublicas, nc
* 4 1 qui»
BxhoYtntio ad zAdmcatos.
q ú í s r c fuá raale vtatar. V i á c o ego Regnum coelc- fteampliílimuin.locupletiííinium, ac í c m p i t c r n ü , nobis fimima D c i mifericordia oblatura, viaconful- to á nobis pia3terimtciJ& r c p u d i a r i . Q u o d ffliaius argumentutn elTepoteft parum fanaMnentis n o - ftr«tqui Gommoda noftra reijciaius ? Q u o m o d o non indigemus curatoribus, cum facultatibus n o - ftris abutaraur ? Ec q u o d dementise indicium eííe í o l e t , bonis noftris renuntiemus. Sumus vt noftis eonfcnpti haercdes i n teftamcnto : fumus haeredes voluntarij ; fumus inftitutifub coHditionc quaui vocatis poteftanuain. Sicenim ait S.Ioan. capit.i.
Quotíjiiot autem recepermt eumdedit eis poteftatent filies Deifieri. O b idquc Caerá Scriptura5in qua d i -
íertis verbis tam preclara haereditas nobis rehnqui- t u r , n o u i i velvetcris Teftamenti nomiae appeU latur.
* 4 D a t u m cft & nobis tempus ad delibcraQdutn, tota enim horainutn vita , n i h i l a l i u d nos monet, quatn v t rébus noftris coníulamusJ& deliberemos, de adeunda haereditate: oh idque p o í m fuuius i n hoc mundo,vt rationejSc Coníilio metiamurj vires huius hsreditatis.
?5 Nos vero ignari reiiim omnitim, contemnentes eonditionem in tcftaaiento adied:am,mandataque D c i violantes,ftatim nos abdicamus ó m n i b u s ' b o - nis. Vtinam Taitem íi íuípecla eft nobis haereditas vterensur inris remedio,&; inuentariura conficcre- j mus bonorum p m n i u m . Quis vnquam ea fíbi de- fciibí curauit ? Q u a m preciofam í u p c l l é d i l e m j quam ampias poíTelíioncsjquot latifundi-quos au- ri a. eruos;quantam bonorum omniumeopiam de- 26 prchendiílei;. Confulitc coelcíles illos (cribas, q u i
omnia fideliter,tabulis íuis cpníignarunt, obftupe- fecntes voS adeo íegnes inertesqucfuiíTe » Veruna poftquam nondum integrum japfum eft í e m p u s deliberandi, & adeundas haereditatis: expcrgiíci- m i n i aliquahdo, & noua conlilia ini^c,ne Regnum hoc tam amplum ,tam opulentum3tamq- beatum é raanibus veftris clabatur.
27 M u l t a autem f u n t , quae ad lites fugiendas, &
) contentionein omnem euitandara roouereChri- ftianum hominem deberent, á ,Do(3;oribus varijs ,! i n locís eommemorata. Vnde Sandus Gregor. /¡$.
moral. 2^.p.<y-c.i2.Gv&t'y¿.tn Vecr.d.^C. inprincif*
§ féqmtm,CHWglojf.& dtf m.goAnprincipa Jitigie- . Jkó.tsí vtrchqve gívjf. dcTnrrec.dc S . Auguftinus
z\t,Nih!l ' j¡e fimtUívattibM damonum q u a m litigare.
Diccnte Apoílolo cpi]í-2.dd Ttt.cap.i.Oportenfer*
i$Hm Dei non litigaré} fed manfuettim e j f e , & a d e m n e s patientemM'mcqpe, iitigiuro Ínter ggauia peccata vt plarimum connumeratur.S. Thomv2.2.i5í«<e^,i6.
A r t * i . & 2 . ac fereftmper ex peccat© originem trahitjvel enim nafeitur ex íuperbia.iuxta illudPro- ucrh.cap,!^.Interfiiperhosfempér i t ^ g i a f m t . V e l pritur eximpatientia,iuxta illud EctleCwp.S. Non Utiges cum homine lingaato, & non inílruas in tgne lingmnt « ^ . S i ü e ex iracundia,iuxta illud Prouerb.
«•.^6. Borne iracmdm incendit litem . Vel t á n d e m pullulatex auaritia, quacomnium malorum radix appellatur. E t hoc ipfum Diuus Chryfoftomus af- firmat cum inquit in cap.*}. MatthaiyZi.homilia 1 1 , Vnde pma* lites in Ecc(ejiatinimicitías> aitercationes inuicem,nijipropter ammiamx pr\pter inmdiam, am frepter fiipcrbiam , & prspter varios honores?
Tolle h*tt>& nulla difeordia. imeniemr i n Chri-
, ~ f i Í A n i s ,
28 N a n q u i d crgo m a g i f t r a í u s . t r i b u n a l i a ^ o t a m q u e hanc ludicandi raioncm damnamus?Abfit,nam ad R e p ú b l i c a s conftuuendas.ciuium tranquillitatcm
linesab ' , ;mquc i
m o f " ^ n S T araUS- Vndc ait Salo- moa DameL I 2 . Qut ad^ffitiam ertidinm mnU tatei f g t ^ S t d U in * * * * * * *
eonleruandam.hommcab aliorum imurijs T m d i .
V e r u m bine cupimus dílcéiiíliinh eo clarius vos 29 diuinamdcmcntiam , & infinitara illius cfgá vos mifericordiam agnofeerc. Vidcbat ille tocanive- ftram hác operam interrems tanium p o í í e i l i u n c u - lis adiudicandis^praediilq; diuidendis veríari, íiíes-.
que has omnes,, quse tot iaboribus,&; moieftijs ex*
crcentur de paupere admodum regno eiIe,propter quod Apoftoíus Coiinthios m ó n u i t . i . C m w i ) . ^ , 6.Vthacfaculmia indicia illis ¡ quiin Ecclefia con-' temptihüiores ejfent demandftrent. V n d e & videmus eos, q u i altiorepraeditifunt ípiritu , & ad C h r i - ftianíe vitas perfedionem afpirant h á c omnia c o n t e m n e r é , & tanquam impedimenta á fe , abijcere.
V e r u m quoniana yiciííim videbat f u b I i m i D é i 3 * prouidentia Sandus loannes Chiyfoftom.¿cw//f<<
ó.ad popHltim Anthioc . Sublatis t r i b n n a l m m iudici- bm,0mnem humana vifa ordinem facile pojfe permr~
han, & tanquam dficerab exercitnabdHtlo milites om-
nes h o í í m m fradís, ¿r p e t e n t i o m m improbitati ex*
pon'v. Q u i d érgo dleegit?non humanam hanc ne- ceífitatera quamuis terrena tradantem voluit dc-^
fertam efle5ícd gratis fuse potius munerc^c bene- ficia exornandam, quippe qui eos,qui illam fideli- t c r , í a p i e n t c r q j obirent, coslefti etip.m praemio d i - gnos duxcrit, dicentePropheta, P/^/w.105. Beati
qm cuftodiHnt ifidiciuw, &faeimt injlitiam omni
tempore.Vt ita ex iníimis rebus fublimia,ex terrenis » coeleftia,ex caducis Eterna dona caperent, & tan- quam ex luto aurum colligerent,ac prudentes mer- catore.íimitati, vilem, abiedamque í u p e l l e d í l e m prctiofa purpura margaritifque per (iiUtarcnt,modo qua dccetíntcgritatejvigilatiajtidejac pictate hsec perfequerentur.
QuOniam vero omnia haje fuos habeiít gradus, , a Se" vt modo diecbamus íunt alia alijs digniora, &
f r u d u o f í o r a , mcir.iniffe ideo oportet dilediífimí, vcftra hsec muñera , quae non fuapte natura íubli- m i a ^ gencrofa,fed vrgéte tantum homs^um ne-
* ceífitatc ita inftituta, atque á p e o decorara funtr, non ideo totos ad fe homines afsiduo pertrahere debcrc.Sed aliud eíTe tcmpus5vt ait S a l o m ó n Ec- c l e f i a f t . ^ . - j . ferendi,alittdcolligendixtempm plan- gendi'jempusfaltandh tempüf a c q u i r e n d i t e m p m ferdendi.Sic & dignioribus rebus fuum quoque l o - cura eíTe referuandam3ncc tempus D e o feruiendi terrenis l i t i b u s c o n t i n e n t e r e f í e occüparídura , nc .t!um terram, nimis a r a p l e d i a i u r , ccélum amit-
tamus.
Sed potjus homines,qui rede fapiunt, ita para- 3?
tos elíe o p o r t e r e , v t í i expediat íniuriae magis, &
darona fuftineantur, quara quod lites, ¿fe contro- ueríi» in iudicio íu bean tur. S. T h . i . 2, q»*]}. 4 3. <í rf.
8.4^4. ExempUm frugiend* litis , & ampleflendce tranqmUjtatis nobis jit tnjitis Abraham , qtti v f con" - tentionem exertam inter ipjMm, & Loth^ac vtriiifqne paíiores dirimeret,Jic inquit,GeneC.6.13,NeJit iur- gium inter m e ^ je, & inter pa/icres meos, tuos^
fratresenimfíimiisfiadjtniflramieris, ego dddexte- ratntenebo: fitudexterameíegeris , ego adfiniflram
^fri^zw.Quibus verbisíatis íignificauit, res has ca- ducas neuriquam amoris quieti.pacis tranquillitati cffe praEfercndas,omneq5Íitigiigenus cum p r o x i - rais eíTefugiendü,etiam íi ilUnobis inferiores fint.
Nam vt apud S.Chryfoftomum legitur in Genef. 34 homil.^.Eornm contentio m a g n a nobis affert igno- miriiam,& nonillisimpfttantur, qua fimtfídtn nos t r a n s f e r t H r , q m i r e p r e h e n d e n d í i ^ Q m é enim minus r a t i o n i c o n í e n t a n c ú , q u a m homines,qui fratres i n Chrifto funt^quicanderanaturam fortifi.qui eiuf- dem familiae, q u i eodem loco habitaturi í u n t , q u 9 S magnitudinisjcnitatis,& omnis philofophiís D o - dos eíTe oportebat.inter fe ContendátJ& digladié- tur?Erat pax,concordia,5c fumma íanguinis neccí- íitudo,inter Abrahnra, & L o t h . V b i fatnen a^ida funt armeta, multiplica ti greges, afiiuxeruiit diüitiíé
inultsíj Universidad Carlos III de Madrid. Biblioteca
É x h o r t é t i o á d d d m c a f o í í muks.ftatim difcindítur concordia^ntea erat pax,
& charitatts vinculum, ntínc rixa,5u c w n t e n t i u . / ^ í enim menm & tuttmjllic omne h t i u m g e n n s ( 3 son-
tenttonis eceafto. Fbi mtcm hxc nonfunt , é í fisura verfiturpax,& concordia.
35 i n hatie e indem fententiam Qiulta á S. Bernar- do prolata hb.fl.de conftdcrut.accipi poíiunt, vciuti cum mijan íe ait,quoiiiodo rcligioíae Sümrai' P.oh- tificis aures audire fuítincant tot pugnas verborum inuicern conrcndentiüm, & alia h u m í m o d i ' , non Vt ca tanqu itn peccata omnmo damnectfcd ve illis, íi aha Heri púteít rationeprouideatur, S.Gregor.
inpaftor.p.z.cttp.y.Quodóc k S . Gregor. ítudiofe in mukis teftamentorum , legatorum piornal, v i - d u i r u i r i , atonaíleriorum , ahyruraque locorum eauíis curatum fuiííe.- vt poíípoíiio omni iudicioiü ftrepitu dsffinirentur,& Íbpirentur,varia3 iliius.epi-
" ño\xtchznturJd.i.epift.6o.Ub.5,e¡)ifi.p.& 35.. ¿tb.
y.eptft.^.i^ ^ . l i b . ^ . e f t f í . i o .
36 Et cum nulluni íic vita genus, in quo prudentia maior,& cerner íidcsrequiratuf, quam m Aduo.
taterum munerecum Aduocatorum lü gua; intem- perantia pericuipiidíma íit, ob ui Ecclciiafticse h i - ftoris Aurores,r(ianneir.,Ch.yfoíioa-ium ck>quen- tias natura 6c dicendísckuíis- áptimínttm extiriffe _ narranr íed cum ei difiiciicvi-ierecur, probitatem Íín3uli,& forenfes,ac ciuilcsadiones pra¿íi:arc , fta- tuic ficraru líterarunT ftudia excolere,6¡;"cccle(iafti- cas vit - fanclitaicin fequi, vt tradít Nicephorus £ c * , clefafl.billar, x^.rap z.lnJf.Trip.Ub. to.c.'.p.^. dúo c-
njm íunt p tiíltmum5quíe Adüocatos piíecipué or- a «ant, & conimewdanr, prwbitas morum, ce verita-
™ tis aflertioj ctenitD eurujqui non vere dieat, ñeque etiambene puíl'e dicerc credenduin eit.Vnde Ora- tor Cxlius dicebat inniKentiam elle cloqücntiam- quia'brario debet clíe bene morata, vtperíuadeat, fummum itaqueorat<:>ris , ¿k: cauíidici prctium ex
• probitate diceníispendetifyrenum voces mulcent quidem aures, (ed & dectpiunr.at dulcís M u í a r u m cantusa íimul & au es o b l e d a t . & animuüi paícit.
V n d e Séneca Ub.1.centromrfjn princtp. dicebat i n aiala.ac improba ingenia , vix * r.iro cadete elo- quentiam,vera eriim oratio á faifa, & mendaci hoc dilíat quod licet vtraque , & d i c c n d i facul a t c , &
verborum lenocinio m t e a t , & magnis argumentis perfualionum íirmetur:tamcn oratio.qu;»: veritatis í ^ n d a a . c n t o nitirur , accedat dicentistntegritas, eommendatur,cogit,per{ua'íct,fallax autefhídc i m - proba f o p h i f e orado , b o n i s & grauibus ingrata, vix etiam qmbufeunque alijs placer, aut probatur.
Audite obíecro chariíBmi fr tres uocati verba 2C. Diu^Bernardi It.i.de conjiderattone adEugenitím-¡c.
i o . M i r o r cjuemadmodum religiofe mres tuce atidtre fiíSlinent hmufmodt dtfpmattones Admi(itdrHtu j?»-
gytas verbortim ..qua: magis ad fubítt rfiopcm , qnam^id inMenttonsnt proficinnt veritatis, corrtgc praunm mo- rem & praictde hnguas vmib^uas, (y labta doLefo claude.tli funt,cjUt docuermt Lngttas fuas loc¡ítim< n- dacmm,díferti. admrfnstii&itta™,erMdtttprofíilftta-
\ te,fapientesfmt, vtfdaant nmltím , elocuentes vt impHgnent verxm.Yuác merkoVhto lib. 6. delegi- bits dicebit.conucnichs elle vocem Adaocati n hil á legediffeire,^ quod oporteat quod fitmagís bo- n « , q n a r a mag: x Í.ÍOM,SÍ quod fu pt tius ínter bo- ntiS,qu3m inrer clarusdta vt nulio dolo malo ad v i -
«ftonam lit'Sobtinendam peruerire contendant.vt fecit illc Aduocatus, quem Claudius inapemor punirimffit, quiaiu finu ouum quoddam deferc bar,uuud fuperftitioís magias n .tur lis cultores ad 1 litium v i í t o n a m ^ i quad iva latente & fecreta pro- deííeexittimabanT^r refert Plm-us de naturah ht- fionaltb^.cap.^.iX Anne. Kohcn.rerHm tudtea- 4 1 tarum Regni Vrmciíe.eolum.liQ.in ^ « . r e m o u e a n t u r
qasef.i, omnes iftaeimpur«,fupcí,ft}tíófae,& fdlaces litiuni v i d o r i ^ expedationes^abru Aduocato ora- nis auariciae,* praeuarkationis fuípicioan haec au-
tcm vitia fi incidamus,5c ín ícd'.a probitatís exifií- mationc fallacem maliciofe eloqutntiae gíonaco af- fedemus , conueniec nobis quod PLiui/s d;ccbat Ifb.z.epijlol. Nos quítfj foro , f-ns hnbm ver/a- mm rntUiute mtUttjm ettam nolentes adtii im w. At ve- ri uratoris, Se patroni diíciti munus eií cju(;t íusg veritatem,& iuítitiatu ornara orariooc ÍX.XÜU maíe»
vnde Quintihanus deeiamatten-. 334. tíV 4daocátc>rft ¿A cdltditate diílerens, qui nuil-m elle ingenici í u o m a l a m c a u í a m oítcndeí e liujec, addic, Conftttuit nattífa arma nequitía, pzr qu*, ahduc-íUttir wdicum ammt.His ómnibus tute: d^rc contenOiinus.caium- ' mas, mendacia, fraudes,periuna, t< íi v i d o n a m . cauíffidicntis párete vuleamur , tamen'á veri, &
probi Aduocati muñere aljen ílíma dle,í?tque ma- 43 mr calumnia elTe poteíi, qua ü alicu ; veritatem cc- lare,&. malniofa di/íiinulat one uihcian permitra- * musjaut quaí maior hincordini ignominia , no a, aut infamia inun po-, etl^quam íi a.vemaus teíí iq o- nmrccedamus? vnde Áuguftmus íb c^». ^ « / ^ j .
11. quaft. 3 .refert haec verba. Ó^tjquis metü cutiisíi- betpoteftms ventatem ocBltdjra Vvi fuperfe qm ventatem dtcffltdr, & qm mendacmm dteit, quia ttltprodejítnonvHlt, &ifée nosere defiderat. Ncque44- enim minús punrendá cft ifta ventatis occültátio,' quainmendacium, qma non mmus eft odiofa i m - probitj¿tislatebra,quá tp(a improbaas. Sacra pro- Feóio res'eft,& pr'ope diuina afflido clienti pairoci- mura praefiare , iapíum prudenti coníiiiu engere, - fat!gatuinJ& oppidmmKcrcare & iuuare:at cela 45
re ventatem,íkgitiofos pxxnis eximere, fraudes te- gere,& diíí¡miilaie,nori Adupcati'rounus etí, íed impoftoris:quod quidero eleganter docct tc xt.íV.' rem non nonam. § .paTroní. C.de ifídíeiis.ih\ Ft omni
• virtute ffMyOmmqtte epe quod verut», & raífum extftii 46 mauennt clientibns fuis in ferré procursm, m'hiljfffdii reltnqutntes qmdfibí pofsibile e s i n o n autem erudita jibt canfa cogmta quod improba ft.velpenttitsdejptra-
t a ^ ex mendaetbm aílegauombus compojna, tffifcie*, tesprudentesque malti confaenua liti patrocinahmnur, Hasc emmeltpropna Aduocatorum profeílio, hoc ett verum diíerti, Ót eloquent^s patroni ( ftitium.
Q u í a f í Aduocatus audontate poiIear,mag siudicis ammum mouet,quai» vis fenronis óc ornarus or - tion!S ; nam íei undum d o á i f B m o r u t n virorum íententiam tota vis expbcandi confilium non tam in argumentorum podare, fermonis induftria,pro- nuntiandi ratione , alipue corporís motu & geftu coníiftcre , quam á diccntis audoritate penderé, ideoque in hoc praeepue claborandum, vt qui alus dicendó vult fidem faccircjca apud dios íit cxiftima- tione,vt ilii pauca etiam pronuntianti, multa fucile 4.S
credanr^uia vt Ariitüteles.W. cap.
2..&Itb.z.cap.i.áocctyVinm, & mores n axime fa- ciunc ad perfuadendum , vnde C i c e r o ^ f/^r.eníf.
dicit: Granitas fumma , ¿s? naturalis <0&dam inerat mcloritas, vt no vanjan: ,fed vt tefttmonium dit ere pu- tares,qHodadfenatoriam fententiam aptum máxime videbaíur Hinclegimus apud Auknn Gd.lib. x%.ca.
3,cum quídam apud Lacedxmomosvitae fuípiciune laborans cófíliü fatis vr;le,atqjhoneftü dediü'ecfur- rexide alterú táquá difciplma publicas magiftrum, qui eádé fententiá ab alio probati non inis pronun- 5o tiarc roandauir,quaE ftatim á c3eter¡S;recepta>fuit,&
rurfus cü qüidá horno intemperans c ó m o d a fenté- tiá disiíTet,cápopuIusrciecir,,&teá alteri íeni probo dicendá d e d e r ú t . t a n q u á ex fordldo vafe in íincerü eam defundentes, vnde eleganter dixu D.Arabrof.
Iib..2.de office 1% in ac-cipiendis coníiljs plurimum valere vitíe probitatem,di viitutum pííerdgatíuam.
QIÍÍS eftimÁnqúkyin coenofonte reqaírar} qmSyde-tur- „ j bida aqnapotti pct'íit}qHÍsvtde iüdicet cdufic aliena que videt tnattlevita fa^^no que tnferiore morib.vtdeas}
Er vt otmia breui c d p l e d á r , queraadtnodñ viator, qui advrbé aliquá fe confert,íi vult ad eá p. ruenire, necefie eft iter facerá tátüqjfpatiü p e r c u n e r e q u á t ú 52'
V abeft
abcft íocus ille,ex quo difcedit ab co, ad q u e © pro- ficifcitur, eodcm fcre modo , v b i res, circa quam Aduocatus confulitur dubitationem habcac, prout fepecontingit io tot opinionum varietate, neccflc éft mentem humanara pendcntcm p r o g r c d i , & p r i - mumaliquadeindealiajatque alia compledi3 í t e - rum, atque iternm cogitatíone percurrere, vt tan- f 3 dcm re£n,quam noilc deíidcrat, ipfa ratíone perfe- d c eomprehcndat, quia aliquando ea eft noftyse m e n t í s imbecillitas , vtlícet omnem in eo operam p o n a t , rcm tamen ipíam intellígentia complcóli nequeat, aut quod grauíus eft, putet fe intelligere,
<^ quod re vera non int^Uigit, fepe enirn nobis dlud accidere foIet,quod Ifaac Parnarchae, quo tempore voluít Efau, & non poterat, filiutn videre,ex altera pane audicbat vocera lacob , ex altera parte attre- dabatmanuspellibos o p e r í a s , quas putabat eíTe E í a a , tandemque roanibus deccptus, maluit illis qaam voci fidero habere, benedixítque filium m i - norem, cum putaret fe maiori benediólionem i m -
pcrtiri.Sicetiam roensnoñrafepcerfomra caligi- 55 ne offenditur, exiftimaíque íe pcrípicerc, quae non perfpexit, & cum radones, & opiniones, ex vtra- queparteoccurrunt.conuindtur plerumqucin 111- ferioribus, & i n imbecillioribus, caique certiffimas, r
& firmííBinas eííe cenfet, qüapropter. vbi erraedi ^ perieulum in dando confilio ipamincíé poteftt t u - tíus; & íapientius e r i t , fi temporis a r i g u l t e n o n prohibeant, matürms rem totam exaroinarc, p m - denter fe gerentes, D c u m prss oeulisíemper ha, bentes.
Q u í p r o p t c r illud vobis perpetuo propofitutn ac 57 firmum eííe debet, lites qupad ficrí p W c á eíTe f u - giendasjcontentiones omnino vitandas, í e d a n d a m pacem & tranquillitatcm retinendamque in p r i - mis charitatem, h qua nulla ípe: cullcj^c, aut extre- m i e t i a m p ¿ r i c u l i m e t ü , v B q u a m auclli, autíepararí , oportet. Q u o d vobis per iníiniram gratiam í u a m miícricorsDeus concederé dignetur.
V á l e t e , & * m n m i n COY d e r v e f t r o c o g í t a t e .
E L I -
Universidad Carlos III de Madrid. Biblioteca
R E L I G I O S I S S I M I P A T R I ' S
E R N A R D I N I
D E V E G A
E C T O R I S C O L L E G I I
S O C I E T A T I S I E S V
O M N I V M L I T E R A R V M G E N E R E O R N A T I S SJf M I
E P I S T O L A A D A V C T O R E M
I n l a u d e m h u i u s ' o p e r i s l i b . 4 - C o m m u n i u m c o n t r a C c m m u n e s , v b i d e c o g n i t i o n e p e r v i a m v i o l e n t k t r a ó t a t u r ^ q u o i u r e a d R e g i o s S e n a t o r e s d i d a c o g n i t i o i n t e r ^
A f í e n ü { s m e W e r o n y m ^ é r m r e m r i d m f m i s a p u i c m t i o s b m e m e r i t e • m f t i q m d e m h u m a r t a o m n m , P [ U &
m h í s a c á d m t t é ^ s J D e o r e r u m o m n i u m m f f o n í t p e J f e p e r m i x M t W l m n d m f m t m s m r m t m i m m d i * m u c v t y f t i r i i f t d U t i s , í n t y m p r o f y m s m a c t í k s g m f - d u m , t c r í ^ m f i n m o s ñ f y n g M ^ n e ^ u U h r i t u d o m p a t
m i m o s 9 a t ^ ú e w í h ^ d i B 0 m f i t , m m e r 0 c m s p o d d e ñ e t i m m o d e r t t U m e n t e m ^ m ^ m d e ¡ e d e ^ a t ^ m d i g n i t M d e t m b e t , H ^ c i d -
c i r c o M x e r i m ^ m ^ m p r s m m i ^ s h s h c ^ m J ^ c ^ e m ^ m k g c r c Q ^ m r - ' t u m t m m ^ m m m i f e r M s t o m u m P r a B i c ^ m m Q m ^ o m m c o m m m m c o n t r a . c o m m m e s r c u m m t m p c f t M m f i % U m f c i o _ $ m n ^
e j i i n c c o n f i l i u m ^ « í i n . c l e o b f e r u . r e í . ^ w U g c } r e p e t i & h l e g m d i q m d í i l ~ c e d i n e m á h í í d i ^ i ^ m f i f ó f U d i u t m n i Q r e j f e t ^ e r p e t m ^ v o l u n t a s % U q m , fine d o l o r i s i n t e r u r n t u r t y e r t a i n m o h h í l m rnturi U g t m d e r e r u m f y e r -
m i x t i o m c v i o h r e t , c r e d e m i h í t m t o m o c r o r e f a m ñ f f e ñ m , c w m l i b r u m d e m m t h m d e p o n e r e c o ñ ñ m f u m , t ¡ [ m n f o i l l m ^ f y m g m d i o e x l e ñ i o m h e t b i t ñ ) Q r h a b e n d f i f u e r a m i m h m m . J t c e f s i t e n m n j o h p & t e ^ v o l u n t a s c u e l i n m t a n e c e f s i t a t i . q m d e m m f e t c i t i s f í q m á m a x t r n e c u p i f í s y v e l m - q u e r e m c e j l e f i t ? Q u i d f i e x t e r n f i n F v i t o l h t m tobmmjloidqm m á x i m e f u l c i e b f t t u r ^ x p e r i e b p i r e m m t m m f o e l i x i n t r i b m t o m i s p r w r i b m a f e i p -
j o f r í i c i f s i m o m h o c q u a r t o faperatumingenmm, m f ^ e r & r i n r v t i l i t a - t e m t m m m d i c i s ^ m m A d m c m o m m i n r u n u m c o n g e í í m o f e s c o m m u * n e s c u m ¡ m c o n t v w i j s > q u o d m m o ( n i f d l o r ) m t e t e m d e f e j j o M o r e f m m t a d o r j m y & r e k g m t i m e t h o h o c u m b o m , r e c o r d m ^ d e ñ i o n e f a r t i s a ^ m o r i s ^ p r o b M i o r i s , l i b r á i s h i m m d e f m d f t m t m ü , ¡ t u & >
q m d i n m t w r v e r b o e x o r a . f i i y i f f a f i e n m t e r o f a o p m i o m m c o n t r a r i a -
r é m r e c o l l e f f i i o n e p u f i i t i f i i e x e m f a m m
/ ü f i a l m d f o t & t m i ® i w o j > e r t & h o m i n m f l m t f i n f e f r c , ( S * i n c o m ~ m m i m t e o c u k s f o n m r q M w c o m m m m a d m o m t ¡ o m m d m , t m -pmihmUtigttn w o l m t i h m , m t e m e r é i n t e n t e n t ^ m m ^ A i m c m s , m
t m e n c o n l u l m t > & < w t n í i n 0 $ e r f m ¡ n m ^ h a r h i - t r i o ] ) o fita, é r e x c o n f y u e n t i > q m l i t i g M r e c v u l t . f m & m y h o n o r e m ¡ & >
o p e s ^ m i n t t s t o p o f a d e t j i f t r m m m m i f t ^
t m d i g ^ M Í ^ 0 ^ ^ d e x u r ¡ t 0 s a g e n d i , c u m m a g n o a c u m i n e c o m m -
¿ f g f a f n f c r m a t w w e r i t M 6 ^ r & t i o m h m ,
& * i r v e r b i s i l l u f l r e t , < v t m e l u t i i n a m m i f s i m o h o r t o y q u i d m a g ü a d - f w i f e r h m d ú h í o h & r e m , florumne n j & r i e t a t e m m d i r e f f o s m t e r f e r t o f - q u e o r d i ñ e s , c o l o r u m ^ m d i u e r f i t s t e d i f t m ñ o s , e x q u i h m l i h r u m t m m t m ^ M m ^ r f í d í f u m j d e h e r n m M m e x o r n M f t i y m f a m m a , r e r t t m c o n - ftqmnm m ñ g m efi% & d t e r u m f e n d e t e x a l t e r o . C o ñ u d o i g i t u r , 6 ^ p h t e p o r 5 c v e l f o t i m e t t a m , í t t q m e t i a m r o g o , w t j e r g a s i n o p r e i n c o e ^
t o f r d o q m m a n d e s , c u t í n t e r d o c l i f s i m o m m h o m m m f r ^ c h r á n j o l a * m ' M ^ t m s i f i e h b e r 4 . c u m c A t e r í s r e h m o h f e u r i f s i m i s h c e m a f e r a t ^ t - q m ñ d e o c u m o m n m m t e n t a r m m i h u s l i t e r a r u K e t - p u b l i c d , e o m w u - n i s r v t i l i t a s m g e a t u r . H A C m i h i d e t m ^ v o h m i n e c v i f a f a t é t y t í t f é p e f m m , í p t t f u e e t w d e a s , c u i m ¡ d u t e m , 6 ^ fafpitMtem D e m i m ~ m o r t a l i s m H ¡ t ü x m n o r u m c a r r i e n l i s m t l a m 9 & * c o n f e r m t M m n j e - U t . E n o ñ r o m t e e r t e t m C o ü e g i o S o e i e t m s f e f a . T o L ^ m m O t t o b .
1 é 1 í . A n .
B e r n a r d i n o d c V e s a :
D . D I D A -
Universidad Carlos III de Madrid. Biblioteca
\ 1
D . D I D A C I
D E R I B E R A
I V E . I S C O N S V L T I T O L E T A N i
I N A V C T O S L A V D E M
S C E . I P T O R V M Q V E
Q J S A B I P S O H V C V S Q ^ V E M A N D A T A S V N T
A D ¿ E C T O R E M
P i l
A E F d T l
O .• >
Nter estera diuínaepro- uidentiae miracula, q u » paflioa 'diípefía i n hoc vniueríi orbis opiíicio, quocunque oeulorum aciem fledamus, nobis fefe offerunt^ nulíum Ta- ñe maiori admiratione fuípicienduirijnullum, i n quo folertiífima oaturie parentís induftria dexteriusJuíiííe viTaíit, quatn ihgeniorum difrimilkudo, atque difltdiuna . Hinc anium, & profeílionum illa varietas, hinc illa ftu- Ffdt.U.i diorum multiformitas o r i t u r . i n quara, tefte Plato- de^ub. n e n o n cafuincidimus, fed propenfione, imo ne-
ccífitatc quadam naturae,fingulos ad fingulaopera aptos producentistrahimur in diuerfa.-
Jiorat.
s a y r . u
Virg.li.i
Tlt.
StlÓM*
lib. i . Erótico, elsg. v!t.
Caílorgmdet equis¡otto pognatm eodet»
fttgnis-j qnot vinmt catiwm tottdemjindternm MtlU*.
Vnde Apolloníus M o l o maxímus cloquendi ma- gifter, ex ¿o non vulgarem laudem eft aííequutus, quoJ quamüis mercede doceret, non patiebatur tamen difcipulos apud íe operam perderé, fed Vnumqueraquc adid excrcitiutn,aut ftudium,quo naturas d u d u ferebatur, libenter dimittebat. Scie- bat enim vir íapiens, quod queoaadmodum non omnis tetra ad omnem femitiis rationem íe accom- í n o d a t : q u i n i m o
Hic fegetes, illicveniunt fcelicim v m
¿Irborei fcetm alibi, atqfie iniujfa virefemt, Cramiua. Nonm vides creceos vt Tmolm odores7 India mittit ebur¡melles fuá tnra Sabéeíi
Ita neq hominum animi ad omnes artes capeflen- das parati funt, í e d
JIunc tmat ocealtas natura difiere vires, E t frecula vulgo eendita rúentefiejai.
Ule Machaonias animum conuertit ad artes:
Verfat hic antiquum fedulM Hippecratem.
Hfinc inris lajfant numevofa velumina; at illilnt i NobthbíisfiudiisdoQa Minertta tenet, Q u o d hfec artiura, í t u d i o r u m q u e difparitas m i - fabiliseft,illud mxíus mirabilius. quod in vnoquo.
que ípforumis qft iudicioruoi diírcnfusl*&: diuerfi- tas opfnionum, vt inter eosetiara, q u i vnam can*
deraque difciplinam profitentur; quique eifdem
• funt inftituti praceptis.inforraati magiiftris3& qua- fieodeniídoótrinK la<^e n u t r i d , Sccducati; vnum alteri cobaerere, Scineandcm fententiana conuc- ñire vix contingat. Q u o d non inuenufte cecinit Sambucus, illsus vetulas emblematcdcpi<ao, q u » cíTa árida , ante delubra cuiufdam tcüiplí i n e k t o roontis vértice conftituti,aifpcrfai, atque d i f i e r a ,
& in conualíibus eius dilapTa,in vnum colligcre, ac ínfacrum locura reponerc pié tentauit, jiis fubie- d i s carminibus:
buc. m / i , tfnble*
Qttádam anus in facrum portabat crania cellem, Ofsibns hur/ianis ne minuatuy henos.
Sed tttubms ¿grispedibus cnn> verticemadiret, Concidit, ac varium crania verfat tter.
Illa videns Ubidiuerfe cuntía retorfum x Qmdque adeo difeors femitaferret onus-
Qnid mirttmJitot fenfus, quot t» orbefignra Suntyaitjn vimsj mm ofstbm vna i/ta est?
Q u o d vt caeteras artes, hoc raorbo príecipue labo- rantes, omittatnusj noftram faneluniprudeiaiam opinionibus raaxicae contineri , riemo non videt, S í u c i d f a c i a t naturalii^hsc hominum ad dilien- ticndumfacilitasjfiue legum obfeuritas, verumque ipfarum, & litiura ínextric^biles l a b y r i n t h i h u c litigantium íniquitasJ& perfidia; íiue in ius dicen- tibusleuitas, & mens aíFcdibus perturbara - íiue A J u o c á t o r u m , lucro p o t i u s q u ¡ m veritati infer- uientium, camllationes, & fophifmata; íiue Scri-
f
)torutn temeritas, & peruicacia; fiue quod in iuris cientiapertra£tand3,fummietiam v i i i , domeftica potius gloria, quam yeritátis fplendore capti, ea fola probent, in quibus íingulares ipfis casieris op- ponanturj fiue quodsquamprimum animo opinio- Cor», ncm expreílimus, nunquam depoi^imus, diunífi- Celfuú ' meque nos nofter deledat error,laudem illam5quíe í-c 4- Auguftinura, & Hippqcratem clariffimos fecir, &tíinttt- omnino contemnentcs. ítaquefiue haecomnia íi '''•^ranlin caufafiiit.vcleorumíinguli^ilud ceno cer- p . ^ tiu$,nil hodiefíxum, Scftabile, m í nonlu&ricum, /i.y.¿p/#
& vndique controuerfum in hoc btiflimó iuris campo poííe reperiri. Adeo vt n ó immerito in pro- fundum puteum demerfam veritatcmPct.Coftalius pulchro pegmate defcribat.Dcraocruumque fruíira illam cmeie curamem his i m d e á t carminibus: