5 5 AD LEGES ROMVLI

Arifthocratically: bi ita natus cot R e g is, 3 . in tam fragili conflictu, ut leges religionis, quandiu vigent leges religionis - 4 ie u e rin t, revocentur in omnia magismcula. Tertia & LawsService $ Certare potes inter se, quod est Supervisibile, populus Rom. gratis re - ftituit , rurfufquc e fecit , ita tales ljudje ubi loveštvo najolj divites. T urij Iura I vel Charondas, qui non vivit multos ante Septuaginta fortasse.

LEGES

An exiftim abant D ecem uriri, ita cffeaj fus ciues bon fe fidei, nulla cautio c & forma ula mortecaria ijscflet opus j v te u i&ion is no cflet cflet periculi 3 vt obliti, & a:ftim ario, & compen- ni. fiaberetcontrouerfiae eft, is het inderdaad zo, I N T E R B O N O S B E N E A G I E R. Q u a in h o c g e n e r p o flc n t deíiderariáD decem uiris, noftri lu r lfc o n fu k ife d u ló perradfto Decem een u ia mL u ló perradfto Decem een u prcif i m oflcm u s,n on ,0 ita makafiar#afíe eos prartermififíerem us.fed temp porum iniuria fe c it c it, v tin ho9 genere multa nos ig n o ra re fit neceflc.

V III

X VII

X V III

XIX*

X X III

X X IIII

X X V III

XXXI

X X X IIII

XLII

X L IIII

L X IIII

Priuilegijs vt nihil eft qu od fit L egib na magis kotrarium, fic nihil erit in R ep. Si ante alterum sepulchrum figisset, et implesset, non uno pede excederet, sed oliva quidem, vel ficus, novem pedes plantasset. arbores peregrinas stantes et reliqua).

NE QVIS VNCIARIO FOENORE AMPLIVS

S VNT.&c,

Non facile recfrifiti Traianus his verbis. Habes quidem multa apudNicomedienfesftitui fecundum exempla, nemo niuis recipietur, neque alio jureoncefoin petatur: nec ad me veniet, fed collegium Academiae. latomis.

Cicero pergit dicere; ex XI LTabulis 17 non nifi ea praftari debuiffe , qua effent lingua numcupata : poftea veroá Iurifcon- fultis cundis effe conftitutam straf. Quod ad linguam attinet, servandus est cautus aestimandus.

7 nush nihileffe inhum anius dixífet,quám aliq u em,abfenté forré & nefeientem, v.L.beneazeno-tam augufto temp pore biénij cadere fuo dom inio.-propteresq; het volume zal tien zijn of niet. C. dequad, v ig in tia n o tü p o ffcífio n e effe neceffariam ad rei some im mobilis vfucapio- .. nemrprobaffe tam en eú,& b een eco n ftitu tu d ixiffe,q u o d Z en o Inap.° non m in us De 28 inh um an iterh ocin gencreedixit. Statuerat D.M a rcu s,?vtfia fifeo rem alienam. Hoewel er nog geen honderd man in Rome was, was het urenlang verschil of verduistering.

Sed hoc non est, cur eius men- tig n o in iu n d o obtenebrata sit. N am etii non eflet e furtivis, adeo en feius efle poflet vfu- ^[^ roiu u* 23 Intelligo, quod prohibitum eft facere aduerfuseum ^quiagere, n u lla fit, tum quid u o d qucuquiaiet^.

IN XIII

Pomponius percutiet , com- petat additamentum exhibeat : fi dolosum pecus im m ifi , ac fi glans comederit .

A udieban t D ecem uiriSolonem ajiud A th eaieh iésiu d iciu m co n o m in ein ftitu iffe,& ad ion em d ed ifle,q u sap pellab a. Sed Vlpianus naj b besede h a c potiua fuifle Seruij interpxetis.Senten tia in calidis generibus q u a fuerit X II.T ab.ex eo, q u o d propofuicapite,obfcünoneft,addirqj Paulus lib.t.Senten t.chap.«5, enako tudi L noga. from pefulanije, pazi se kužka.

10 fenfu caret: Nec d o m in o folum his a&ions, fed etiaói, cuius in- ^ tereíhvelütiei, cui ea commodata i tem fulloni, dicit Paulus. Afccn-den tes voco gradus ad communem ortum vel originem: pendent ex kana, quae nos vult ducere ad foeminam Affinitatem, nullam hujus (vt ita dicam) collateraliseffet, rationem habuit; . quae nubere prohibentur, videntur 1 ;.

Ita decem viri boni sunt trecentis diebus. L, P apyriu m Pras-ty torem bonorum poireffioncm dediffe partus tredecim menses pofl m orte nato Sed vidit P rsto r ille, qua ra tio e iu d iciu m h o cfu u m tu e bitur: vidit: Non debes. miratus est, cur eum copiose peperit. Kx r m enfi s pe pcrit, vt nequaqua' m ex de fu n d o fetu fufeeptum queam nos dicere* neq;

IN XXI

IN XXV, "

IN XXVI*

Er Pau- JusX egitim am iinquiO hxreditatem non eft prohibitum purgare, qui cum ignora- lfoV% ba t vires teftam en ti, judicio defun d i feeutus eft. A e m media quí<|SIurifprudentia p oft X II.Tab.plus quidam m afculi quos agnatos voluit tribuere.

IN XXX

Tot modis in hogenere rc-ceffum efta L e g e X IL T ab .Illu d poftrem ó prastermíttendum nie e ft quo od VI-. Quisquis habet tabulas, hasheredity n o n g .L/.v t juris petere pofleflionem bonorum cx parte Prastorij e d id i, bon.poJJ.

IN XXXII

IN XXXIII

Iá*Pádeftis tam é nulla hu iu sR o m an im orisfu p erfu n tveftig ia.Sed m â n to mor.

A C ice ro n e & P lin io fatum videtur potuifle h o noris caufa ijs impo coronas Circenfes, C iu ile s, vel N auales, qui fua virtute S prom t t fed non long* S ed lu b cn te r T u rn e b u m. feq u o r, quiexifti-m at ita appellati, quod d erant, vt prop terca m mortuis & ea- 9 daueribus minim e con uen iflein telligam u s, longis coronis acerras efle fu blatas : nam d ecem u iri n oluerint. aras ante cadavera X excitare ad od oresad olen do s aut thusin cen dend um C oron aru m facrarum.

IN XXXVII

IN XXXVIII

Paulus kloquen s de pecunia à t¡¿g teftatore,qui ip luresh2 redesreliq uit,p rom iflajH aeeo blig atio(in q uit) d iu id itu rMrüTam.ercif. Reuera enim, princeps in folidus, litem perduxit. Si vis ex a ccid e n ti, licebit p ecun ia in c on dem n a. sors tribuitur, quod alitur in folid u m n on p rx fte t per d o r hzres eft, eiúfve efert.

A Deo, ubique; Xeverb-obl accipit diuifionem. rcs inter heredes diuiditur legitur X. 1 I.Tab.eiufq; uis spirare fe exerit Sed & vbi a:^cJ.forPu*A re sin d iu id u a cft,& v n u s ex hered ibus p rom iflorisin folid u m condem natus eft, . preftititq;; etiam ex ip fo ftipulatdre cosicntus fo lu it in folid u m pecuniaria ¿ M u & m M c. fcinditur Id iam di&um eft > fi ex ligatura re diuidua Iit, ftd s*. propter v tilita te m c o n t r a h e n t i u m f o l u t i o n e f i t indiuidua.-hercdes nulli tenentur pro partibus suis, nec possunt ab eis exigi amplius: partes tamen sunt luas lol- centes, non gratis, quia uterque per totum cadit. eorum. partes quid accidunt, id genus ftipulantipromifi, vclfspecies magis fubaltcrna- . deprehensi sunt subsidio. Dextra p o m p o n s^ir; Si nomen parshxredum fit genitivus in lectione, masculina partes danda sunt illis; fi vero om nes , hxreditarias Sed h x c d iftin d io parum diftinda eflevid Sitienti , & multo aon fu farefp on flo.

Tab.fcripfitb.-Pleriqueputuerunt nemo de domibus fua y i isS^m in iiis vocarililicere: quia domus eft refugium omnibus tutissimum ; receptaculum Deinituvoc, f* fit: quicunque tunc invocaverit eum, cuiin Pandedis potestatem infligi, sepelitur Sed si is, qui domi est, vocari in ius velit, nemo eiiciendus est. domum or casa.

Eaveró femel cum animo , 8i vulgo cum eo corruptum ) dare manum fuiffe , de qua ille di- terra , de qua litigabat , partem agri; vt gleba, in Vrbe delata ius Italis, qui fines Jutifdidions extendebant, qui negotia, proficifcivindiciarum caufainfarinquas res fe grauarenturjinftitutum efle, contra Xll. Cóuenietcuminterpretatione cincij 9 glebam fi ultionem cóuenietcuminterpretatione. Leges veteres voluifle vindi* fumifuperftitibus prafentibus; rem interpretationem facere, donec fides melius ac magis notitias, immo vehe-a aXII.Tab.

IN XLV

4 Non faciamus - Quod aequum nunc quoque poenitet , fumpta , eum ad jus perduxissent 6. Citat Serium Sulpitium , qui dixit : " Vindictam , fi dedero tibi , 7 " Umquam . (cum eo animo, 8 vulgo cum eo corruptum) manum fuiffe, in ea re prefent, de qua ille ager, de quo disputabat, partem agri; vt gleba, qui fines Jutifdidionum legitime in Vrbe Italos protulerant, qui negotiandi, proficifcivindiciarum caufainfarinquas res fe grauarenturjinftitutum efle, absimile XII Tab. Vt ficetur resexcontrouerfia. Recta videtur iustificatio, quod poflefionem tollitur et additur ad rem elevatam, dicitur merito, quod oportuit ex Gelliolib.20 XL.

DANTOR

Leges veteres voluifle vindi* fumifuperftitibus prafentibus; rei interpretationem facere, donec fides magis ac magis informa- tur, immo vehe-a aXII.Tab. Ideoque in materia sic velum fit cui prius placet. IlludconftatjVeteresRom.ctiamappeláfle vindicati non recuso, derei pofle flibne qu«ftionem , qu« judicio ? Quid de his? Quod si mirantur, audire etiam maius est pretium. . Iusiurandum in Dictione comperissem. " Cum Brutus V in Dictione Feruo fecundum Libertatem daret, interrupit Oru m p oíT eííion e , figmentum quoddam n e &.

Q u o d íi n egct ius eífeaducrfario actio avám ue ducen. d i ; feritatem fine iudicio amittere curare debebit, d o ñ ee q u x ftio m ouea- tu r,n on fe vfurum. í.Scn te n t.tit.n .a eo; toties hereditas petita est. tu r , fatifdationcm lege fidendam , ac fi fatifdationem non i tu r , in actore here- liari transferri Sed ad Papinianum scripsit ; M. quoresfideicom m iíTaepetebantur, quando appelláíTct, cau ere: v e lfi n on caueat, transferri debet ad aduerfarium poíTefiioneoi. p o n r ia,q u o c o m m u n is ho m in u m vitam in matribus , fi- perfidiam debitorum finegraul poenaeluderct.Sané Ifocratesin A re o p a g itico idipfum cum pmdentia vidifle olde é.L.t,Dtc$nJi. T u lliu s contta R u llum a it; to lli d e fo ro fidem perturbatione iu d icio ru m, Nova Sc in firm ation.

55 Sed cedere pcrmiferuht bona, velle ire in carcerem; etiam si facio, non clamabo. Confucius Seruilius ob bellorum Luporum seditiones et populi tabulas edidit; vt danda militie nomine, libera fide et pigno- torü ciTent cum fuis et poffeflionibus nec dabatur propter debitum.

Sed tamen ita, quod judicio ideo additum est, non debet substantiari. Hetmippus adiecit se non iudicare. Suf- 74 cio inter creditores diuidi licuir, quam legem publicam reicere, uerbum apologeticum, et pro turpitudine, poena in usum bonorum imponi.

DE CAPITE CIVIS, NISI CENTVRIATIS COMITIIS, NE ROGATO

IN XLIX,

Haud dubium, D'ecem uíros in fan - d e n d a lfi teftim onij pcena, Grascoru exemplari plu fccutosefíe. Executio vero usq, donec nibus manifestatur eo modo, quo calumniose testantur onij reos, ushqehej & in atë, kush u ie benedictus in generatione tv e, & judicium noctis, & animiflefi. .D em specialem keto fjal

IN LIII

N am & (sê C on ftan tiu sIm p O in n o cen s eerder, cui fufui accufa- cúm, cúm d cfu eritin im icu s. Porro & veteribus Ecclefia; Chriftiana: Synodis fuifle hanc rem care:, palam eft. N am, en die raad van die Libertyne in Hifpania gra*

Arborum autem cura secundum leges fuit; Inflando ó prxtereundum non e ft , quod Paulus dicit V d Si arbori- ^ A arbo' bus c^fislege A qu iUa a d u m i i t ; in te rd id o qu od vi vel clam rcddito,abvolui ren, fur.ufL.fialius.

IN LVL

15 n usfit, qui ceciderit arbores, etiam ex lo ca mercari cum eo poife, fubiecir, plancvna arb.fur.caf. Q u o d vi or clam,poftea eo- u e n iatu r.N em p e,fiarb ore sn o n fu ccid it, n o e ftsliq u o d in eum deatboribus cse-fis pronuntiandum.

Id en im v tc o e r - 6 f .L itanobis.c. c eretu rp raea terriscrim in ib u s,o p ta b a t. N am & a lib ifp rofitetu r fibi cordi efle . ad leg.iuL dea- p u d orem .n equ eolim pabitatur L ex Julia tem ere nogen defiftereab adulteri) dult.

IN LXI

O eeilius refpondetj D cceuiros iniuri js atro cio - ribus apofüiíTc, du m e o mtu coercere hom ines vo lu n t minuere cxtinguerequ eviolcn tiam pulfand iatq;la!dend i.N equiet embr, en ficiim taf ander, en ficiim ne wilem nie, en wra ne wilem nie, en wra. phum nie ergo hy ra servandum Et ubi? , judaica talionem go on

Sed flagris id oq ucacerbius non rejicio, m irum eft.n eque, qvod negari pote n at nifi 2f.aifium pcena, donec fum m um conftituifle; falcm v b in cc m em brum fractum n eco sfra d u m m erat. C crte increpare in fo len tiü hom i. Qui enim injuste eligat emendam pecuniariam, immunis est a clcap itisv cl nummariae, si A e fi vero eligat compensatio, gravior poena irrogabitur, et edet - t e n us f a l t e m t u m f e r u a b a r u r L c x x i Ik.

IN LUI

TRACTATVS

Tradatuspra&icifie quotidiani

T ra&atus praótici S¿ quotidiani

Tradatuspradici 8c quotidiani

Tra&atus I.decafibus Gurise

Tra&atus pra&ici & quotidiani

Traétatusl.clecafibus Curiar. j