29 4 P E T R I P E C K I I I V R I S C O N S . D E TE-
t im a l ib e r is p r io r is m a t r i m o n i j ,p o t e f t d a r e r e f id u u m b o n o r u m p r f f e n t iu m f e c u n d o m a r i t o ,r e c i p i e n t i p r o f ilij s e x ip f o f e c ú d o m a t r i m o n i o n a t i s , v e l n a f c it u r is . Caftrenf.confil.iSS.a lia s 93- < n c ip .V e r b .a p p o f it a lib .i.
Sed t u d e h is e x a f t if s ir a e v i d e B o e r i u m q . i o o . & f e - q u e n .q u i o m n ia l u c u l e n t i f s i m é e x a m in a t h u c p e r t i
n e n t ia , v n a c u m R u b e o c o n fil.1 1 5 . S t e p h .B e r t r a n . c o n fil . n i. l i b . i . B a l d . c o n f i . i 4 6 . i n c i p . Q u a d a m n o b i li s d o m in a A g n e f ia .lib . 3 .c o n f . i z .i n c r p .q u x f t i o .l i b .4 . R o m . c o n f i l . 4 0 5 . A n g .c o n f i.2 S 5 .in c ip .S u p e r p r i m o p u n f t o . C u m a . c o n f .1 0 9 .A n c h .c o n f .1 0 1 .D e c iu s c o n f i l .2 4 6 . i n - c ip .R e q u if i t is .I o a n .d e A n a n ia c o n f i l . 6 7 . i n c i p . V if o p u n f t o .S q j p in .c o n f il.5 2 .1 ib .2 .& c o n f il.3 5 .1 ib .4 .S ig n o - r o i . c o n f i i7 9.R u r s u m a n m u l i e r n o n o b f t a n t e ifta l e g i s d i i p o f i t i o n e ,p o i s i t p o f t e r i o r i m a r i t o p a r t e m a c - q u if i t o r u m r e m i t t e r e a u t d o n a r e ,i d e m q u o q u e B o e - r u is q . 2 4 4 . e x a m i n a t , óc d i f f b l u i t . N o s h i f c e r e b u s q u f t a n t o p e r é h u c n o n p e r t i n e n t , m f if t e n d u m n o n c f f e a r - b it r a m u r .
D E T E S T A M E N T I S A C
V J - T I M I S V O L V N T A T I B V S M A <
R I T I Sc V x O R I S , L I B E R I I I .
A n y aleatftatutum fié
V xorfine confenfu mariti teftetur. Caput i.
j L f G V M f i H T J . .
Bona hominum ture communi & ciuili regulantur, n u .i.
Statutum poteB confringerefacultatem teftandi. nu.2.
Statutum omnejeruandum eB,quod habet aquabilem ra
tionem. n u .l.
Statutum iniquum e B ,adimens liberam teftamenti fa c li-
onem. nu. 4,
Q itcd p erpa clu m fieñ non poteB , an poftit per ftatutum
fieri. n u .¿.
3a tto huiusftatu ti qua fuerit. n u .6 . ericulum vbi maius eB,ibi cautius eB agendum, nu.-j.
V o n i a m f u p e r io n b u s l i b n s o f t e n - ' d i m u s e x iu r is c o m m u n i s d i i p o f i
t i o n e , n i h i l im p e d i r e , q u o r a in ú s c o n iu n x c ó i u g e m ,v e l e t iá m e x t r a - [ n e ir m a l i q u e m ,d e f u is b o n i s h x r e -
| d e m in f t it u e r e p o f t i t : c o n u e n i e n t i I o r d in e Sc d e h i s lía t u t is h o c l o c o d i f p i c i e m u s ,q u ib u s c a u t u m e f t ,n é lic e a t v x o r i t e fta r i f in e c o n f e n f u m a r i t i.E t p r i m ó q u i d e m P e t r u s d e A n c h o r a .c o n f .2 4 . m c ip . V id e t u r , d i c i t f t a t u t a e iu f r n o d i v a le r e ,e t i á m fi v e l l e t v x o r t e f ta r i a d p i a s c a u ía s : q u o d a n v e r ü f i t ,in f e r iu s d i c e m u s . I d e m a f f e r it I o .C a l d e r i .c o n l1 l.2 0 . in c ip . A n f i f t a t u t u m . f u b r i t . a e c o n ít i t .p r x c i p u é q u a n d ó v x o r h a b e r e t p r o le s : 1 q u ia b o n a h o m i n u m iu r e c i u i l i , i n q u i t , r e g u la n t u r , q u o v o l e n t e a l i q u i d a u f e r r e ,n e m o p o t e f t d i c e r e , h o c 2 m e u m e f t , c . q u o iu r e , d if t in é t. S. P o t e f t i g i t u r f t a t u -
t u m p o t e f t a t e m d o m i n o r u d if p o n e n d i d e r e b u s f u is c o n ft r in g e r e :q u ia p o f f e t e a s e x c a u fa in t o t u m a u f e r - r e .I n n o c e n t .i n c . q u i a i n e c c le f ia r u m , d e c o n f t i t . n o t . i n l . j . f f . d e c o n f t i t . p r i n c ip . S i c & I a f o n in 1. e x f a c ió n u .9 .v e r f .E g o t e n e o , f f .d e v u lg . Sc p u p i l . a b f o lu t é r e í f p o n d e t ,t a l e f t a t u t u m x q u u m Sc n o n i n i q u u m e f f e ,&
q u ó d fi c a fu s c o n t i n g e r e t , fic in d ic a r e t Sc c o n f u le r e t ; q u ia o b f r a g i l it a t e m v x o r f a c ilé i n d u c i t u r a d t e f ta n d u m , & o m n e f t a t u t u m ,q u o d h a b e t m o t i u u m r a t i o n i s , c u i u f m o d i e ft if t u d ,e f t x q u u m & f e r u a n d u m ,B a l . 3 in l .í i . C . d e l i b .p r x t e r i t .N e c a u f e r t o m n i n ó t a le f t a tu -
r u m l ib e r t a t e m t e f ta n d i 3 f e d e a m d u n t a x á t r e f t r in g ic
a d l e g i t i m u m c o n f e n f u m m a n t i . S i m i l i s e ft g l .i n L o a g o b a r d a d e í a n ¿ li m o n i a l i b u s , in l .f i q u a m u l i e r .i n v e r b o ,C ite n '» » .q u x d i c i t q u ó d m u l i e r c o n iu g a t a , n e c p r o a n im a , n e c a lit e r p o t e f t f in e m u n d u a ld o ( i t a e n im y o , c a t ) d e r e b u s fu is d if p o n e r e i n v l t im a v o l u n t a t e .C o n - f ir m a t M a t t h x u s d e A f f l i é f d e c if . N e a p o . 2 6 0 • in c ip . N u n q u i d m u l i e r , nu.4. d i c e n s , q u o d f ic u t n o n p o te f t m u l i e r f in e e ó f e u f u f u i m a n t i d e i u r e a l i e n a r e , i tá n e c t e f ta r i. V n d é d i f t a t u t u m v a l e r e c o n f t a t . R ursúmt e - f t a m e n t i f a é l i o r e q u i r i t p e r í b n a m m t e g r a m ,v t v a le a t t e f t a m e n t u m .I a c o b .d e B u t r i o i n l .S e m u m , C . q u i t e - f t a .f a c e .p o f f .S e d q u i e ft in a lt e r iu s p o t e f t a t e , v t v x o r , n o n h a b e t p e r f o n a m i n t e g r a m ,g l . i n l .c ú m n ó fo lix m ,
§ .n e c e f s i t a t e m , C . d c b o n . q u x ! i b e . p r x c i p u é c u m ca u l a f r a g ilit a t is m u l i e r u m v x o r u m c p h ic m a g is v e r f e - t u r , q u á m in c o n t r a é lu i n t e r v i u o s , c ú m h u m a n a &
p r x c i p u é f c e m in e a f r a g ilit a s m o r t i s c o g i t a t i o n e f a c i- l ’é p e r t u r b e t u r ,1 .h a c c o n f u lt i f s im a , $ .a t c ú m h u m a n a , C .q u i t e f t a .f a c e .p o f . C o n t r a r ia m t a m e n f e n t e n t ia m a f f e r ú t a lij a d d . l . e x f a & o .q u o l o c o Sc C a f tr é .it á fe p e r r a t i o n e m i ll i u s t e x t . c o n f u lu i f f e a it : q u ia m a g n a eft in . íq u i t a s ,h o m i n i la n x m e n t i s lib e r a m f a c u l t a t e d iip o n e n d i d e f u is r e b u s , a u f e r r e , & l i b e r u m e ffe d e b e t , q u o d n u n q u á m r e d i t , e u l o g i u m , l . j . C . d e íá c r o íá n .e c - c l e f . A l e x .f e q u i t u r h a n c o p i n i o n e m C a f tr e n .a f f u m e n . d o d o f t r i n a m B a r t . i n
1
. o m n e s p o p u l i , f f . d e iu f t it . Sc i u r e ,i n 3 .q u x f t .v b i c o n c l u d i t , q u ó d i l l u d n o n p o te ft f ie r i p e r f t a t u t u m . E a n d e m o p i n i o n e m m e f f e f t u , a d d . l . e x f a f t o . f e q u it u r A r e t in u s ,e a r a t i ó e m o t u s , q u ó d a f t u s e i u f m o d i n o n p o t e f t d e p e n d e r e e x a l i e n o a r b it r i o , 1 .c a p t a t o r ia s , f f .d e h x r e d .in f t i t .& 1. t a m i s ,$ .i .f f . d e d o n a t . c a u la m o r t .& itá t e n e t r u r s ú m A le x , c o n fil.
1 5 5 -in c ip .V if is a C tis. l i b . t . d : c o n f .5 3 .C o n f i d e r a t i s v er
b is t e f t a m e n t i,l i b .i .& I a f .i n L f t i p u la t i o h o c m o d o c o - c e p t a , in i . n o t a b i l i , f f .d e v e r b .o b l i g a t .S i e n i m n o n v a l e t p a f t u m , p e r q u o d a u f e r t u r l ib e r a t e f t á d i f a c u lt a s , d . l .f t i p u l a t i o , n o n d e b e t e t iá m v a l e r e f t a t u t u m : q u ia q u o d p e r p a f t ú f ie r i n o n p o t e f t , n o n p o t e f t e t iá m fieri p e r f t a t u t u m .C a n o n i f t x i n c . v l t . d e c o n f u e t . l i b . 6. E t i d e ó e t iá m f il i u s f a .n o n p o t e f t t e f t a r i c u m c ó f e n f u p a - t r is , n é e iu s v o l ú r a s e x a l i e n o p e n d e a t a r b it r i o ,l .q u ii n p o t e f t a t e ,d c i b i n o t . f f . d e t e f t a .R u r s u m q u ó d v x o r te f t e t u r d e r e b u s f u is e x v o l u n t a t e p r o p r i a , e ft d e fu b f t a n t ia d i f p o f i t i o n i s , v t p a t e t e x d e f i n i t io n e te fta m e n t i , l . j . f f .d e t e f t a m e n t .S e d c o n f u e t u d o c o n t r a iu b fta n - t ia m d i i p o f i t i o n i s , e f t i r r a t i o n a b i l i s . t e x t . & g l . i n c . 2 . d e c o n f u e t .li b . 6 . e r g ó Sc f t a t u t u m . E t h á c o p in io n e m i n d .l.f t ip u l a t i o h o c m o d o , n u . 6 . i e c u t u s e f t Z a f iu s ig a , i n q u i t , t i m o r m a r i t i f a c i lé p o f f e t í u b u e r t e r e iu d i c i ú f e u v o l u n t a t e m v x o r i s . S a n é c ú m v t r i n q u é r e í p i c io in a r g u m e n t a b i n e i n d é a d d u f t a , i n e a v e r f o r o p im o n é , v t e x i f t i m e m ,f t a t u t u m n o n v a l e r e ,f i p r g c i s é ,í ir i f t e ,&
a d v n g u e m o b f e r u a r i d e b e a t : i t á f c i l i c e t , v t o m n in ó n o n p o f s i t fin e m a r it a li c o n f e n f u v x o r te f t a r i. Q u id e n i m h o m o i m p r o b u s m a r i t u s ,& C a u c a io d u r io r ,n o r e c u f a b it f S e d fi m o d e r a t io n e m q u a n d a m e x le g i b u s , iu r e Sc $ q u ít a t e a d m it t a s , q u o d i n f t a t u t is f ie r i p le - r ú q u é a (T o le t:n ih il v e t a r e p u t o ,c u r it á f t a t u a t u r : q u ia m a r i t u s e o m o d o c u r a t o r q u o d a m m o d o e r it c o n iu g i s , n é f o r f a n e x c lu f is p r o x i m i s , p r o f u f a a t c p in d if c r e - ta l ib e r a l i t a t e ,b o n a fu a a l i ó p e r t e f t a m e n t u m tr a n s ie r a t . N e q ; h í c e x a li e n o a r b it r io p e n d e t t e f t a n d i f a c e t a s ,c ú m dc m a r i t u s , n i s i c a u ía m h a b e a t le g i b u s p r0 "
b a t a m Sc c o n f e n t a n e a m , v t i q u é c ó f e n t i r e c o g a t u r ,v t p t o x i m é d i c e m u s , d e v x o r c ó f e n f u m e iu s a ffe c u ta ^ p r ® a r b it r io f u o d i i p o n e r e p o f s i t . T u m e t i á q u o d d i c i t i n , n ó p o t e f t v l t i m a v o l ú t a s d e p e n d é r e e x a li e n o a r 1- t r i o ,v e r ú e f t ,fi f p e c ie s f o l ú r a t t ú t e f t a t o r is . S e d p le g e v e l f t a t u t ú i d fie r i p o t e f t , v t a p p á r e t i n d o n a . c a u .m o r t is ,^ l i c é t f it f p e c ie s v l t i m f v o l ú t a t i s , l .r l t . C . d e d o n . c a u l' .m o r t .p o t e f t t ú e x a l i e n o a r b it r i o íú f t in e r i,! . “ “ u s £ » .& l . u r u i s d f . d e d o n a . c a u f . m o r . Q u á f e n t e n t ia
Ár.ge-
S T A M E N T I S
\n < * e lu m c o n fiL S S c m u s e f t e x o r d i u m , P r a s m it t o g , f o H r m w s . & c o n f i l . ü ó . i n c i p . T e f t a m e n t i f a f t i o . B e _ n e d . C a p r á e5f i l . i l . q u o d i n c i p .C i i m d e d u o b u s . c o l l . i v e r f ic . f e d h i s i lo n o b f t . & c o i . 3 . v e r f i c u l o , q u o d Sc p r im o .S c l a f o n e m f ib i c o n t r a r iú ,in d . l . e x f a f t o , c o l u .
? .n o t a b i l i , & i t e r iim c o i . 4 . v e r f i c . f a c it ifta l e x , ff.
d e v u l g .& p u p i l .S o c in .N e p o t .c o n f i .4 1 .l1 b .! . «Sc B a ld . c o n f i .39.i n c i p .S t a t u t u m c o m m u n i s A fs if ij, l ib . 5 . &
C o r n e u mc o n f i .a 4 1 .i n c i p .d e d u o b u s , c o l . i . l i b . i . Sc e u n d e m A n g .in 4. p r o n u n c i a t u m ,i n a u t h .v t f a c .n o u . c o n f t i t .f e c u t o s e ife v i d e o , q u i h is p o t i f s i m i i m r a t i o n ib u s d u c u n t u r : Q u a n d b f t a t u t u m a u f e r t lib e r a m t e
f t a n d i f a c u lt a t e h o m in i fan a : m e n t i s , v e r é e ft i n i q u ú , iu x t a d . l . e x f a f t o . A t m n o f t r o c a f u f t a t u t u m n o n a u f e r t h o m in i f a n x c e in te g r a : m e n t i s lib e r a t e f t a m e n t i f a f t i o n e m ,f e d q u a lit a t e m u l i e r is ,q p r o p t e r f r a g i i it a - t e m f e x ú s ,f a c i l é d e c i p it u r ,c o n f i d e r a t ,q q u id e m f r a g ilit a s h u ic f t a t u t o d e d it o c c a f i o n e m , f e c u n d u m e a q n o t .p e r d o f t . i n l . t r a n l a f t i o n e m , C .d e t r a n f a f t . c u m c o n c o r d .a li b i á m e a d d u c t i s .E t l i c é t D o f t . i b i l o q u á - tjir d e c o n t r a f t i b u s m u l i e r u m , e a d e m t a m e n e ft f t a - r u e n a i r a t io in v l t i m a v o l u n t a t e . E t i d e o c i im f t a t u t ú i f t u d n o n f i m p i i c i t e r a u f e r a t m u l i e r i lib e r a m t e f ta n d i f a c u l t a t e m ,e o q > n o n d i f p o n i t q> m u l i e r n o n p o f - f it t e fta r i : id e n im e ffe t i n i q u u m ,p e r t e x .i n d . l . e x fa f t o , f e d p r o p t e r h u i u f m o d i f r a g i l it a t e ,r e q u i r it m a i o r e m f o l e n m t a t e m ,q u o d f a c e r e p o te f t : n i h i l e f t , q u o d q u o m i n i is f u b f if t a t ,im p e d ia t : f ic u t f it i n f t a t u t o d i f — p o n e n t e q> i n t e f t a m e n t o in t e r u e n ia n t d e c e m t e f t e s , B a r t .in ] .c u n f t o s ,i n 3 .q u x f t .p r in e . C ,.d e f u m m a T n - n i t .E t h o c m a x i m é d e b e t a d m i t t i i n h o c c a f u , in q u o m a i u s p e r i c u lu m .I d e ó Sc m a i o r c a u t e la e ft a d h i h e n - d a . c . v b i m a i u s ,d e e l e f t . l i b . 6 . q u o d & D . V i g l i u s f e n - t ir e , ia l t e m t a c i t é ,v i d e t u r i n R u b . Q u i b . n o n e f t p m i f . f a c e r e t e f t a m e n t u m .n u .5 .
Maritus an cogatur 'Vxori teft and cofentire.
Cap. 2.
Tetere n o n f t f f c it ,n is i im p etretur. n u m .i.
M ora quando t ñ p en c u lo fa ,m u lta conceduntur,qu¿e a lt
as non concederentur. n u .7 .
V i d fi m a r it u s n o l i t c o n fe n t ir e ? V id e r i p o f f e t t e f ta r i v x o r i n o n lic e r e : q u ia c ú m r e q u ir it u r a li c u i u s c o n f e n f u s , n o n f u f f i - p e t e r e , n i s i i m p e t r e t u r ,g l .i n c .q u á m f it , d e e l e f t . l i b . 6 . e o q u o d p a r ia f u n t , n o n p e t e r e ,v e l p e t e r e <Sc n o n i m p e t r a r e , 1 .2 . C . a e r i n i u s v o c a n .c l e m e n t .v n ic a ,d e t e f t a .G e m i m a .m c .f i r e - l i g i o f u s ,d e t e f t a .S i e n i m c o g a t u r m a r it u s c o n f e n t ir e ,
c o n f l i t . S i c il i a : ,incipié.Cenftitutione d iu .r m e m o r i x , i n 5 .n o t a .in l a . q . K i p p o . d e M a r f i h j s m l . j . $ . p r x t e r e á . f f .d e q u x f t . c o l . a n t e p e n u l . A r e t .c o n f i.7 1 . i n c i p . P r x - i l i p p o m t u r i n f a f t o , c o i . p e n u l t . & p lu r e s a l l e g a t i p e r T ir a q .d e l i . c o n n u b i a l i b u s , i n g l o .6 - q .1 4 . i d e o q j n o n f u f f ic ie t v x o r e m u if t a m h a b e r e c a u fa m t e f t a n d i, &
m a r i t u m i m u f t a m c o n t r a d i c e n d i r a t i o n e m f u f t in e r e , n i s i v x o r ,a u t a l i q u i s e iu s n o m in e a d e a t I u d ic e m , q u i e a d e r e c o g n o f c a t ,B a ld .C a r d .A l e x .i n c . i . t i t . d e c o n - f u e t .r e f t i f e u d i . Q u o d t a m e n i n t e l l i g i v e l i m , n i s i p e - r i c u l u m f it i n m o r a : f i d u m e x p e f t a r e t u r I u d ic i s d e c l a r a t i o ,c o g n it i o & l i c e n t ia , v x o r m o r t i s c o g i t a t i ó e , m o r b iq j v e h e m e n t i a Sc a c e r b it a t e p e r t u r b a t a ,t e f t a n d i i u d i c i u m a m i t t e r e t i q u ia t u n c ,e o n ó e x p e f t a t o , p o t e f t v x o r l ib e r é t e f t a r i,P a n o r . i n c . c ú m i n v e t e r i , c o i . p e n u l .e x t r a , d e e l e f t i o r . e . f t p o f t m o r t e m v x o r i s , i u d e x c o g n o f c e t .a n m a r it u s iu f t a m v e l in iu f t a m n o p - f t it i c o n f e n s ii s h a b u e r i t r a t i o n e m . N a m Sc m f i m i l i , i n a l i e n a t i o n e r e i E c c le f ia : ,f i i m m i n e t n e c e f s it a s a lie n a n d i b o n a e c c le f ia : ,q u x t á t a m e x i g i t c e l e r it a t e m , q»
n o n p e r m i t t a t a d ir e f u p e r io r e m : p o t e f t e p i f c o p u s a li
e n a r e l ib e r é , e o í li p e r io r e i n c o n f u l t o , n ó o b f t a n t e i u r a m e n t o d e n o n a l i e n a n d o ,e o i n c o n f u l t o , f e c u n d u m P a n o r .i n c a p . v k . c o l . ’ .'v e r f ic .o m n ia p r x d i f t a , d e e c - c l e f . x d i f ic .q u i t a m e n f u p e r io r d e v t i li t a t e Sc n e c e f s i - t a t e d i f t x a l i e n a t i o n i s c o g n o f c e r e in p o f t e r u m n o n p r o h i b e t u r .E t h a b e t h x c c i o f t r i n a m a n i f e f t a m r a n o - n e m r q u ia c u m a d v t i l i t a t e m v x o r is f it in d u f t u s c o n f e n f u s m a r i t i ,v t f u p r á e ft d i f t u m : n o n d e b e t h o c q d f a lu b r it e r p r o e a f t a t u t u m & . a d in u e n c u m e f t , in e iu s o d i u m v e l p r x i u d i c i u m c o n u e r t i , l . q u o d f a u o r e , C . d e l e g i b . Q u o d n i s i d i c a s , f a c i le m p r e b e b i s o c c a t i o n e m m a r i t o , m a l i t i a fu a f a c u l t a t e m t e f t a n d i i n v n i - u e r f u tn v x o r i a d i m e n d i , & le g e n s ip f a m c i r c u n u e m - e n d u p r x c i p u é q j n o n u lh a d e o d u r i , i n h u m a n i , b a r b a r i f u n t i n v x o r e s x g r o t a t e s , v t m a g is b r u t a , q u a m h o m in e s ,e f le v i d e a n t u r . Q u o d a m p li u s e f t , d i f t o l o c o e x if t i m a t R o m a n u s , n e c I u d ic i s q u id e m c o n f e n f u m e í f e n e c e i f a r iu m i^ p t e r e a q> in iu í t é r e c u ia n s c o n f e n t i r e ,ip f a l e g i s f i f t i o n e h a b e t u r p r o c o n f e n t ie n t e,de f e h o c f t a t u t i b e n e f ic i o q u o d a m m o d o i n d i g n u m r e d d i t . Q u o m o d o r e f p o d e t Sc I a f ia d d . l. j .n u m .2 0 . q u o d f ie x f t a t u t o r e q u ir a t u r c o n f e n f u s c o n f a n g u in e o r u m ,
& n o l i n t c o n f e n t ir e i n t e r r o g a t i ,r e c u l a n d o f a c i u n t fe e x t r a n e o s : & q u a n d o d e la t a e ft h x r e d i t a s f il i o f a m . fi p a t e r i n t e r p e l l a t u s a d c o n ié n t i e n d u m , v t f i l i u s a d e a t e a m h x r e d i t a t e m , n o l i t c o n f e n t ir e , f o l u s f iliu s e a m a d ir e p o t e f t , l . f i . C . d e b o n i s q u x l i b e . T u t i u s t a m e n Sc f e c u r iu s e f t , i u d i c i s c o g n i t i o n e m a d h i b e r e , q u i v e l c o m p e ll a t m a r i t u m a d c o n f e n t ie n d u m , v e l i p f e c o - f e n f u m a d h i b e b i t .B a r b .c o n f i .i 2 .l ib .1. n u m .i S .
C O N I V G V M L IB E R T E R ' T I V S- s 9 >
n o n o p e r a b it u r f t a t u t ú ,& m a r i t o e t ia m i n u i t o v x o r ,
t e f t a 'b it u r ,q u o d e f t a b f u r d u m , n é l e x n o n r e b u s , f e d V t l'U ,m m O T lt llS C O n fe n ftW l ¡'CUOCarC p o f i i t ,
v e r b is d u n t a x á t im p o f tta v i d e a t u r , c . c o m m i f l a , d e im pof £ *
e i e f t . b b . 6 .C o n t r a r ia m p a r t e a f f e r u n t B a l. A n g .I m o l.
C a f t r e n .A le x .a d l.f i c ú m d o t e m , $ . e o a u t e m t e m p o r e , i F .ib la t .m a t r im .h u iu s q j r e i m o d e r a t io n e m ,a d i u d ic i s a r b it r iu m a tq ; c o g n i t i o n e m r e i j c i u n t ,v t fi v i d e a t m a r it u m n o n h a b e r e iu f t a m c a u fa m c o n t r a d i c e n d i ,l i b e r a m f a c u lt a t e m t e f t a n d u e t ia m f in e l ic é t i a m a r i t i ,v x o r i c o n c e d a t ,B a l d .i n r u b . C . d e c o n t r a h .e m p t . i ñ 2 4 . q . & i n l . j . p a u l o a n t e f in e m , p e r i l l u m t e x t .C . d e n u p . f t I a f .in l . j . C . q u i a d m i t t i , in c o l .a n t e p e n u .&
S a l i c e c . i n l . d u d u m , C . d e c o n t r a h e n . e m p t . i n v l t . q . R o m a n .c o n f i l.3 0 .I n c ip .Y iih d i f p u t a t i o n e ,p o f t p r in e . P a n o r .i n c . s u i í u s , p a r i l i u m t e x . t i e iu r e p a t r o n a t . «Sc c o n f i l . 6 < f.in c ip . a d d e c i f i o n e m p f x d i f t o r u m , c o l . v l t . l ib .2 .C a f t r e n .c o n f il .9 1 .i n c i p .H o c c a p it e , c o i . 3 . l i b . i . C o r n e u s e o n ñ i . ó r . in h a c c o n f u lt a t i o n e .c o l . 1. l i b . 2 . F e l i n .m c .c u m a c c e is i l T e n t ,d e c o n f t i t . C o r f e t u s in fu is f in a u l. v * r fic .c o n l~ e n iu s i t a t u t o . M a t t ii.d c A r H ift.in
Confenftm reuocarep oteñ^qui confentiendo a lteri no ob~
lig a tu r. nHl%
V x o r e ñ in p o tejia te v ir i. n u m .7 . Marituspoteñ fundum dotalem a fe alienatum vindica-
re' num.$
Confenfus p r.e fin u s,h a b e tfte a e in cid e tis co tra ftü s.n u4.
V ir & v x o r p offu n t in ter fe contrahere. n u .5.
Confenfus quando fo r t it u r n aturam u ltim a ru m vo tu n ta -
tK m - n um . 6 .
I f e m e l v x o r i a d t e f t a n d u m c o n f e n t ij t m a r i t u s , a n c o n f e n f u m i l l u m p r x f t i t u n i r e u o c a - ) r e p o l s i t , in q u x f t io n e m v e n i t . N a m c ú m 1
p r o r e g u la t r a d it u m f i t , e u m q u i c o n f e n - t ie n d o a lt e r i n o n o b l i g a t u r , c o n f e n ii i m a
B b 4 fe 5a _
296 P E T R I P E C K I I I V R I S C O N S V L . D E TE-
fe datum reuocare poffe, gl.in clem ent.j. ad verbum obtenta, de teft.& ibi Panor.cum Cardin.de Aretinus ad l.fi quis,4.iufium ,ff.de acq.hxred.nihil obftare v i
debatur, ob quod maritus confenfum reuocare non z po(sit:q uiavxori,qu am in fu a poteftate habet, obli
gari non yidetur.Deinde in fim ili,fi vxor vendit fun
dum dotalem m arito confentiente, & non contraue- nire fub poena prom ittente,eo non obftante, maritus ille fundum illum dotale vindicare, faftoqj proprio contrauenire poteft,Specul.in tit.de em p.&vendit.^, tertio loco notandum eft. verf. Sed pone vxor. cum feq.ciim etiám alias,vt confenfus prxiudicet confen- tienti,in l.fi.C .d ep aft.requ iritur, quód confentiens vlqjad extremum vita: ipiritum in eo confenfu perle- ueret.Et fi filiusfa.donet cauia m ortis de confenfu pa tris fui,poterit nihilom inus pater talem donationem reuocare, etiám fi per ftipulationem prom ifitbona g filium donata,poft eiufdem fui filij ¡mortem tradere.
Anchor.confi.76. C y . Salic. & a lij ad 1. nec fratris, C . de donat, cau.m ort.Bar.Imola,dc alij ad l.qu i precio, ff.illo e o d .tit.& ad L2.ff.de donat. Io. And. in addit, ad Specul.in tit.D e inftrum ent.edit.^.Porroi.n prin- cip.Adde quód ficut filiofanulias donante, pater vi
detur dare,non etiám filius,D oft.ad 1.2. C.de inoffic.
donat.itá & in vxo re, cum confenfu mariti teftante, videri poffet,l.filiqueat,in fi.eo.illo.tit.vnde dc poe
nitendi licentia concedenda videtur,cum eius fitn o l- le,cuius fit dc velle,1.eius,ff.de reg.iur. maxime vero re adhuc integra exiftente, dc diipofitione teftamen- taria tempore reuocationis fuum effeftum nondum fortita,vtp oté ipfa. vxore adhuc viuéte. Q uom odo in n on abfim iliíp eciedecifum eft, quód confenfus per creditorem prxftitus debitori, v t res fibi obligata per debitorem vendatur,non prxiudicat creditori, fi res per eundem debitorem vendita non fit, l.ficut,$.fi vo 1 úntate,ff.qu ib.m od.p ig.velhyp o t.iol.
j Sed his non obftantibus, contrariam partem cum Alexan. conf.246.lib. 6.& B oério d ecif.244.nu.5.affe- ueranter exiftimo effe veram,quia quod femél placu
it, ampliiis diiplicere no poteft,c.quod fem él, de reg.
iur.dc nem o mutare poteft confilium fuum,in alteri
us detrim entum ,c.m utare,eod.tit.illufioq? Sc varia
tio vitanda eft,c.cum illufio.de renunciat.dc confen
fus etiám verbis dubijs iemel prxftitus, irreuocabilis eft,01dradus confi.243.glo. in c. cúm nó ignores, de prxben.Ideoq; qui femél in teftamentum confentiüt, dc illud approbarunt,rursum illud im probare, deab eo diffentire non poffunt. Aym o Crauetta conf.200.
incip.Auus habens neptes,nu.2.D oft.ad l.fen iu m , C . qui tefta.fac.dcad l.fi cúm doté, Leo autem tempore, ff.fol.m atrim .ipfeq; Prxfes Nicolaus Euerardi confi- lio fuo 12.incip.Cafus fuper quo iuris confilium peti- tur.confutatis illis rationibus,quas in contrarió ad
duxim us,decidit,vxorem , qux m arito teftanti de re
bus com munibus confcntijt, confenfum illum fuum reuocare non poffeiquia itá quis fibi prxiudicat con- fentiendo in teftamentum,ficut fi confentiretcontra- ftui,fibi prxiudicaret.Bal.Salic.Iafon Sc alij ad 1. cüm alienam ,C.de Iegat.l.cüm proponas, j. C . de paft. qa qui confentit,fua iura perdit,l.cüm quidam ,C.de ad- m i.tut.l. penul.dcl.fi.ff.de inoffi.teftam.Et ideó Bal.
m vicinis terminis refpondit ad d.l.fenium , quód qñ alius,quám filius, qui eft in poteftate patris,legat rem alterius eo confentientertalis confentiens, actum illú perpcsnitentiam im pedire nonpoteft, ex quo alteri ius ouxfitum fuit,videturcjj iftiufm odi confenfus,in
cidentis cuiufdam contraftüs {peciem habere, quod fieri poteft,1 .hxredes palám. in fi.ff.de teftam. v t m e
rito cüm itá iura fua irreuocabiliter perdat,aliena có- firm et,l. quidam decedens,ff.de adm i.tut. Deci. cóf.
255. Y ifo punfto, P a rif confi.2.nu.2i. lib.3. quia alias hic confenfus ru h iloperaretut^eíTetíj fuperuacaneus,
q u o d m i n i m e d i c e n d u m e f t ,l.f i f t ip u la t u s . ff.d e vfuj.' B a l .in r u b .d e e m p .d : v e n d i t . q . 9 .dc q l a t é n o ta t Tira- q u e ll .i n l i b r o c u i t it u lu s e f t ,
Uthilfruftra.
d c in lib r o d e v t r o c p r e t r a f t .^ .j .g l .9 .n u .i 3 3 .v e r f i . C o n t r a r iu m tam e n , q u o d dc i n I p e c ie r e i p o n d i t B o é r iu s q . 2 4 4 . num >
5 . & a n t e e u m A l e x a n d .c o n f i .2 4 6 .li b .6 . S o c in .c o n fil'.
i 3 9 ,l i b .2 .A y m o c o n f i l .3 0 .n u .i o .S i c ii p a tr o n u s c ó f e n . t i t d o n a t i o n i f a f t x á l ib e r t o , e a m n o n p o t e r i t p o fte á r e u o c a r e , l . n o n v i d e t u r , f f . f i q u i d i n f r a u d . p a tr o . S ic fi f iliu s c o n f e n t it p a tr i d o n a n t i o m n ia b o n a fu a , n o n p o t e f t e a s d o n a t i o n e s , t a n q u á m i n o f f ic io f a s in fr in g e r e , g l .d e a lij a d 1 .2 .C .i l lo .t it .S i c q u a n u is f iliu s v a fa lli f e u d u m a l i e n a t u m á p a t r e , r e f t it u t o p r e c io r e u o c a r e p o is i t : f i t a m e n c o n f e n f e r it a l i e n a t io n i,c o n f e n f u m il
l u m r e u o c a r e n o n p o t e f t , c a p .T it i u s f il i o s , ii d e fe u d o d e f u n f t . c o n t r o .f u e r i t i n t e r d o .& a g n a t .C a f t r e n f . c o n f i l . n o . l i b . 2 .
P o rro ,v t argumentis in confirmationem contra- r ix fententix adduftis,reípondeamus: Principió có- ftat,vxorem in manu ac poteftate mariti fui exiftere:
nihilom inüs tamen inter hos obligatio confiftit,quia v ir d: vxo r poffunt inter fecótrahere,l.penul.inprin!
l.vlt.ff.d e m rem ver .d.l.fi fponfus, ^.generaliter, Sc S).
circa,& ib i Bald.Sali.& alij,l.idem qj,^. fi vxor. l.fi vir ex lana.^.fi duo ,l.quod autem.4.fi tibi.de quod ibi vo luit B al.l.cüm hic ilatus, $.ii inter virum , ff.de dona, inter virum d v x o .l.fi non virum , dcibiglo. ScD o ft.
C . eod. tit. l.v lt.ff.v t leg.no. cau.1. Aurelia, ^ .vlt.ff. de lib.leg.ex qua Baldusconfil-397.incip.Cafus talis eft, quxftio iperatur,lib. 1.dicit, g> inter virum Scvxorem omnis contraftus confiftit, prxter donationem,dela
té T iraq .de leg.connubial.g lo .vlt.qft.12. dcideo ficut inter Te refté contrahunt,itá etiám ex confenfu prx- ftito validé obligari poffunt.
Q u ó d vero m aritus fundum dotalem iuo confen- 3 fu venditum,vindicare,dc contra faftum proprm ve
nire pofsit,nó om nino expeditum eft. Sunt enim qui exiftimant m aritum ex perfona fua contrauenire non poffe, g l.in l.c ü m vir,ff.devfucap.fed ex piona vxo
ris duntaxát, d o ft. ad i. cüm ,pfitearis. C.de reuocand.
donat.ficut oeconomus,q adm ittitur ad reuocandum alienataper eum,nom ine ecclefix,c.fi quis presbyte
rorum ,de reb.eccle.nÓ alie.Sunt etiám qui alias Sc ali as opiniones feftátur,quas hic referre operjpreciuni non eft,ied eas laté refert Hippo. Riminald.ad 4-j. In
ftit.quib .alienare non licet.nu.333. Et qu idévt fit ve
ra illa Speculatoris lententia, eam habet rationem, q»
qñ faftum propriú eft á iure ¿ihibitum, ,ppter publi
cam vtilitatem ,ficut eft in alienatione rei dotalis, l.j.
ff.fbl.m atrim o.Lj.ff.defundo dotali.cum fimikbus, quilibet contra faftum illud proprium venire poteft, l.qu em adm od um ,C .d e agrie. Sccenf. lib .12. c. nofti, de eleft.c.diuerfis. de eler .coniugat.quia lex omnino fieri hoc prohibuit,Sc cauia publica interdixit,contra quod quis ne inpr'oprifi qui dé detrimentú venire po
teft,proptereá q> publica cauia infeparabiliter annexa eft,cui piudicaretur,vt not.D oft.ad l.iu s publicum, ff.de paft.quod in propofitafafti ipecie non eft. Pr*"
fes Euerardus d.confi. verfi. reftat m odo.
S ic q u o d i l l e d e c u i u s h x r e d it a t e a g it u r , fi c o n fe n 6 ferit pafto,poisit quandocuntp velit, confeniumi n reu ocare,d.l.fi.C .d ep aft.id eo eft, v t ceffet ratio ca p t a n d x m o r t i s . N a m fi r e u o c a r e n o n p o f f e t ,p e n e m foret,né ei v t citiü s m oreretur,infidix fierent: &
cófenfus licét adhibitus fuerit per viam contra tu >
f o r t it u r t a m e n n a t u r a m v l t i m x v o l u n t a t is , in ea ^ cóuertitur,efficiturqj ambulatoria ac reuoca que ad m ortem ,ex fola ipfius confentientis v0i^ t^
te,itá v t non nisi reuocabile ius.pacifcenti ex fu illo quxfitum fuerit.M arcusM ant.add.l.n.u ^ 15. Sc16.Q uapropter licétin co n traftib us,qu ia ^ t i o funt v o l ú u t i s , e x p o f t f a f t o f u n t n e c e f s it a t is , • ^
« t C .d e a f t . d c o b . r e m i t t e n t i b u s iu r a fu a n o d a t u r r e - g r e f f iis a d i ll a , 1.q u a e r itu r ,4 . p e n u l.f F .d e s e d il. e d i c , o b q u o d o m n is r e n u n c i a d o p e r i c u l o f a e f t , c .q u á m p e r i - c u l o f u m , 7 . q . i . & i u s a lt e r i q u x f i t u m r e u o c a r i n o d e b e a t , ! ^ . f f .d e p a f t . l . c ú m á l o c e r o , C .d e i u r e d o t . ift e t a m e n c o n f e n f u s q u i c o n u e r a t u r i n v i m v lt im a ; v o l u n t a t i s ,& i l l i u s n a t u r a m p r o c u l d u b i o f o r t it u r , r e u o c a r i p o t e f t .S e d h o c i n h a c n o f t r a q u x f t i o n e d i c i n o n p o t e f t ,i n q u a i ll a r a t io l o c u m n o n h a b e t . C e n f e t q u o q u e D .P r x f e s V i g l i u s , a d f i . n u m . 1 4 .I n f t it . q u ib . n o n e f t p e r m iiT .f a c .t e f t a m .q u ó d q u a n d o f il i o c o f e n t i t p a t e r d e p r o f e f t i t i o d o n a n t i , n o n o m n i n o ip f e d o n a r e f in g i t u r ,c u m f ilij m o r t e c o n f i r m e t u r d o n a t i o , g l o f in 1 .3 .C .d e d o n a t .c a u f . m o r t .n e c r e s v i d e t u r i n t e g r a eft.
fe p a t r i ,& i n i q u u m e f f e t , p a t r e m i n filij g r a t ia m p r x - b i t u m c o n f e n ii i m ,e o i n u i t o r e u o c a r e ,q u a n u i s t u t i u s i i t f t ip u l a t ió e e u m o b f t r i n g e r e , q d Sc A r e t in u s f u a d e t .
Vtrum coniunx prcefens¿&non contradices}
dum coniunx teftatur , confenfiffe Vide
atur. Cap.q.
L ex facilius praftm it confenfum inter coniunBos..num.i.
vdznxti prafentes in alienatione feu d i, an illu d reuocare p o fin t.n u m .i.
Statutorum yerba proprie, non in cafu ficloy accipienda
fu n t. m .$ .
Quando le x in aliquo aclu requirit y olunt at em alicuius,
fu fp c it etiam tacita. num. 4 .
Confenfus mariti quare requiratur. nu.q.
Trafentia quando indicat tacitum confenfum. n u .6 .
S
E d a n c o n fe n f if f e v i d e a t u r m a r i t u s , q u i t e f ta t i a d f u i t , & n o n c o n t r a d i x i t , q u x r it u r : Sc p r im a f r o n t e v i d e r e t u r q u ó d f ic : q u ia m a r it u s óc v x o r i n t e r c o n iu n f t a s p e r i o n a s n u m e r a n t u r , l.i.ó c t .f f .d e i p o n f a l .i n t e r q u a s e x f o l a p r a p fe n - d a & t a c it u r n it a t e 1 e x f a c i li u s c o n f e n f u m p r x f u m i t ,
* l .f e r u u s ,f f .d e d o n a t , i n t e r v i r . & v x o . F e l i n . a d c . n ó n - n e , c o i . 3. d e p r x f u m p . e t iá m c u m d e p r x i u d i c i o ip f i
u s a g i t u r ,q u i a d f u i t , & t a c u i t , g l .a d 1. c u m p r o p o n a s , C . d e p a f t . Q u o í p e f t a t , q u o d I a c o b . d e S .G ~ e o r g io ,a d v f u s f e u c h in v e r b .E t c u m p a f t o d e n o n a l i e n a d o , c o l . z .v e r f i c .f e d q u id n . r e i p o n d e t . f e u d u m p r e f e n t i b u s 3c
*■ t a c e n t ib u s a g n a t is a lie n a t u m ,r e u o c a r i a b i j f d e m n ó p o f f e ,i u x t a g l o . i n c . i . ^ .p r x t e r e á , a d v e r b . r e g r e f f u m . Q u i b . m o d . t e u d . a m i t . p e r l . s . & l . h y p o t h e c a s , C . d e r e m i f i p ig .l .d e c u r i o n e s ,§ .v k . f f . d e d e c u r .1 .2 . f f .a d m u n i c i p . l . j . C . d e f u n d . f i i c - h b . i o . & F e l i n . d . l o c o , n u .1 4 . F a ll e n t . 2 . t e ftis q j e ft I a f o n a d $ . f e d i f t e , n u .1 1 9 .in ft it .d e a ft.q > fi f t a t u m d iip o n a t ,q » m u l i e r n o n p o f s i t c o n t r a h e r e f in e c o n f c i e n d a ( it á e n i m l o q u it u r ) c e r t o r i i a m f -
‘>c o r u m ,n o n r e q u i r i t u r e x p r e ff u s e ó r u m c 6 f e n f u s , f e d f o l a f c ie n t ia ip f o r u m f u f f ic i t ,q u o d Óc B a l. a n t e a d r u - b r i c .C .d e e x e r c i t .a f t . c o i . 4 .v e r f i . q u id fi v e r b a v o l u i t , q u o r u m r a t i o n i b u s m o t u m q u o c p f u if f e e x i f t i m o A n g e l u m , q u i c o n f i l . 1S3 .i n c i p . C e r t a h a b e n s v i r f i.c o l.
3 .v e r f i c . I t e m n o n v a l e t i u r e . a f f i r m a t , m a r i t u m p r x - f e n t e m t e m p o r e t e f t a m e n t i a b v x o r e c o n d i t i , & t a c é - t e m , v i d e r i c 6 f e n f if f e ,a r g .l.t a le p a f t ú , f f .d e p a f t . C o n - j t r á v e r o a l i j , a d l .f i. $ .n e c e f s i t a t é ,C . d e b o , q u x l ib . &
a d l . f i f i n e .C .a d V e il e i a . q u ó d y h i i n c o n t r a f t ú v x o r i s ,c o n f e n f u s p r o p i n q u o r u m r e q u i r it u r , f o l a p f e n t ia f in e e x p r e ff o c o n f e n f u n o n f u i f ic i t : i c i li c e t , q? i n f t a t u - t is v e r b a n o n i n c a f u f i f t o , f e d v e r o a c c i p i d e b e a n t , f e - q u itu r c p h a n c f e n t e n t ia m c o n f i l io f u o 114. i n c i p . V if a f c r ip t u r a r u m ,lib .5 .A le x a n d e r ,p r o p t e r e á q u ó d c o n - f e a f u s p r o f o r m a r e q u ir i v i d e t u r , q u a m in f p e c ie Sc a d a m u f s i m ,n o n i n f i f t i o n e , i m p l e r i n e c e ííá r iu m e ft.
I a f o n óc B a r .a d 1. G a llu s . q u id l i . f f . d e l i b . & p o f t h u .
S T A M E N T I S C O N I V G V M
In qua opin ióe etiá Chaffaneú Burgundix Prxfidé fu iffe v id e o ,111 tit.De; droifíz.ZX appar.agtns manes. Rub. Le mary, § 7. gloff. Sicen eft. num.lO.verfi.qulCqtlid fit.
Q u ó d fi quis diiputationem altiorem hac de re infti
tuere velit,p rio r fententia probabiliter defendi pof
fet.Angelus enim ad l . i .i . Marcellus, ff. fi cui plus q p eri.fal.afferit quód vbicunq; ftatutum mandat ali
quid fieri cum confenfu vel voluntate aliquorum ,ta
le ftatutum in telligitu r, g> eorum prxfentia operetur confenfum , ii non contradicant, tradiditip prius h o c axiom a Abbas ad c.veftram ,de loc.de conduft.fequi- turcij Iafon pauló apertiiis ad 1.2.$. voluntatem , nu.5.
ff.iolu t. m atri.per illu m tex.vb i ponit hanc regulam , 4 quód qñ lex requirit voluntatem alicuius in aliquo aftu,non requiritur, quód interueniat voluntas ex- prefia Sc vera,fed fufficit fi interueniat ficta & p fu ru
pta.Baldus quoqj ad d.l.fi fine,in fi.reipondet, q>fola taciturnitas & prxfentia confenfum operatur, quan
d o agitur de fa fto alterius non reuocando,vt hic.
M ihi fáné verius effe videtur, quod v o lu it Chaffa- neus,videoqj vfu hanc fentétiam approbari,licét p o r té alteraplus habeat xquitatis. Q ua ratione nuru v i
deri non debet,fi fuo m ore in decidenda quxfhóe ifta 5 varius atcp inconftans fu eritB al. ad d .l. fi fine.& d.$.
neceisicifé. R atio aüt eft, q> in hoc ftatuto requiritur confenfus ad integrandam perfona vxoris, ,ppter fra
gilitatem fexiis,vt ille «Üt,<Sc ideó talis confenfus dici
tur effe de form atfed in d.^.voluntatem , non requi
ritur confenfus ad integrandam perfonam ,fed ratioe eiusjquod intereft,tantiim . In his vero q iuris noftri dim inutionem reípiciunt, taciturnitas non habetur pro confert fu,quia nem o prxfu m itur fuum iaftare, i.
inuitus,ff.de fer.vrb.prxd.prxterquáro íi’qs taceat ad aliú decipiendum ,fecundum Bal. ad d.l. fi fine, colu.
3.in p n n c.V n d é nónulli putát,q> fi maritus taceat, v t decipiat alios q infti tuetur in illo teftam ento,tacitur
nitas eius habebitur pro confenfu,iuxta not. per Bar.
ad 1 .emptoré,^. deniqj,& ad
1.
tenetur,ff.
de aft .empt.Q u x fententia non fatis tuta eft,fi non vitra taciturni
tatem ,decipiendi animus argui aliunde poffet: fibiljj imputet^ qui non curat m aritum com pelli ad cofen- tien du m ,veialias fecundúm ea,q fuperiore capite di
xim us.Sed fi vitra taciturnitate accefferint arguméta aliqua & indicia, ex quibus confenfus colligi pofsit, hoc fuffecerit. veluti fi notarium teftesqj qui adfint teftamento faciendo, ferat, fi turifconfuim qui cauti
ones teftandi iiiggerat,adducat:fi condito teftamento patiatur vxo rem ipfam legata prxftare: vel ipfe fi fcri- pferit teftam entum .R om a.ad l.q u x dotis,tf.iol.m a
trim o. D o ft. ad c.fi. de arbitr. Chaflán, d. lo co ,n u . 11.
verf.fed q ñ.Corfetus in fuis fing.in-verho,Minor fi ex diipofitioe.Interpretes ad l.vb i no voce, ff.dereg. iu.
ad 1.M utus,ff.de p ro cur.ad l.feru o inuito, $.fipupil
lo . ff.adTrebel.A lexan.confi. 80.lib .5. Panor. confil.
40 .in 2.du bio.lib.2. Socin.confilio So.incip.prxfens con fultatio,colu.4 .verfi.Sedpoffet.lib.4 .Iafon a d d . l.q u f d otis,Tiraq.ad 11.connubiales, in v e r b o ,Exprés.
in 2.1imitatione. Alciat.reipon.132.num.il. ftre ip o n . i42.num.5.quia fafta verbis iunt fortiora ad clemon- ftrandam hom inum voluntatem ,Aym o confilio 204.
n u m .u .l.fi tamen, fi quis, ff. d exd il. edift. c. d ile- fti. de appellat. N equepugnat qu o dexlafo n ein d .^ . Sed ifte,dixim us.Loquitur enim nó jqñ cóíenlus, fed iudicium & confcientia,vt ait, requiritur. Et idé ipfe Iafon ad d .l.q dotis,nu.jo5.refpódet,q)vbirequiritur confenius alicuius aliquam poteftate habentis, ibi no fufficit iola pfentia Sc taciturnitas illius, altero aftum geréte,c.cum ab vno. «Sc ibi D om inic. in 2.not. De re, iudic. li.6ft.fi pater naturalis, ff.de adop. l.j. ff.de auth.
tut.Nec verü eft q» agnati pientes alienationi feudi, Sc non cótradicentes feu proteftantes fibi piudicant.nec Bald u s a d ifto Iacob. de S . G eorg;o allegatus ad c . j. §.
d ona-
L I B E R T E R T I V S . '97
P E T R I P E C K I I r V R I S C O N S V L T I D E TE-
donare,tit.qualit.olim .feu.hoc dicit. S edvt prxfen- tia in his aliquid operetur,debet quid aliud,vndé c5~ fenfus colligatur,interuenifle, quod pluribus confir- m at d .Tiraq. de retraft.^. j -g- 9 -ad verbum,»» lignagier, nu.i4S.verli. nec verum eft.& ad l.fi vnquam . in ver
b o , donatione largitus. C .de reuoc. donat.Illud fane obferuare oportet, quod vo lu it Aym o confil. So. nu.
»4.gj agens ex eo,g, confenfus non interuenit, tenetur probare fuiffe m aritum ,cuius cóíenfus requirebatur.
Confenfus coniugts 'Vtrum e x temporis diutur*
nitate intercefiiffepr¿efumatur. Cap.1).
Confenfus patris m alienatione fa B a per filiumfam. p rx- fum itur ex diuturnitate temporis. n u .i.
Licentia Tapa prafumitur m tejlamento Cardinalis, ex
antiquitate temporis. n u .i.
Confenfus ciuium prpfumitur ex tempore f quis immuni~
tat ega u jfis fu it. nn.3.
Tempus longum quod dicatur. nu. 4.
Q
Voniam vero nó raro accidit, q u b d im - peritus v el rufticus Tabellio,confenfum mariti adhibitum fuiffe non fcribitivenit& Ulud in quaaftionem,vtrum ex tem po-
^ r i s diuturnitate accefsiffe prxfum a- tur?Et quidem pleriaue refpondent quod n on .C h afl fa.ad COBÍUet.Burg.D« i/roift ccappar. agens manes, R ub.
L e m a r y ,§ 7 .ad verb. Site»* esi p o m i},nu.iz. verfi.fed quá- d o ,Bal. a d l.i.C . q ad m it.q u o lo co n u .^ .Iafo n refert in ea fententia fuiffe m ultos, v t exiftimarét, quod ex diuturnitate temporis non prxfum itur m a ftu inter- ueniffe authoritas v el confenfus requifitus a iure có - m un i vel ftatuto. In contraria tamen fententia funt plures,afferentes qu od ex antiquitate temporis con
fenfus prxfum atur mteruemffe, quáuis notarius nul
lam de ea fecerit m entionem ,A ym o confil.¿04.nu.9.
iuxta 1.fi filius.C .d ep etit.h xred . & ib i Bal d . fi bi con- trarius.Alexand.conii.89.coLz. m fi.li.i. quod etiám in his terminis pené reipondit Barbat.confil.33.incip.
fcripfit Píálm ifta.nu.3.1ib.z.quo m odo Sc in fim ili a f ferit Bal.ad d.l.fi filius, C .d e petit, hxred. quod fi fili
us prohibente ftatuto, non poffet fine licentia patris ali enare,& alienauit,neque apparet de licentia patris, 1 Scalienatio eft diu fafta fciente & patiente patrerprx- fum itur quod interuenerit licentia,voluitlp Aretinus confil.36.q u odin teftamento Cardinalis prxfum itur s licentia Papx,propter temporis antiquitate interue- niffe, qua in re Sc F elin.ad c. ficut, coi. antepenult.
verfi.prxtereá dubito.de re’iud. Sc Deciú confil. 409.
Sc Iaio.ad l.qui in aliena,ff.de acq.h^red.fequaces ha
bet.Q uinim m o fi eidem Iafoni coii. lóo.lib.4 .Abbati ad c.peruenit.de em p .& ven d .A ym o n id . loco,num . 10.credere velim us,etiám v b i agitur de m axim o prx- iudicio,prxfum itur confenfus ex temporis diuturni
ta te ^ m emoria non extat in contrarium. Sic fi coceft 3 fa immunitas dicatur alicui, prasfumitur ex longo te
pore immunitas illa concefla cum folenni ciuiú co- fenfu.Roma.confi.15Z.in 3.dub. Sic capella diu §difi- catapatiente Dicecefano, prasfumitur asdificata eius confenfu,Card.& alij ad c.Illud.de prgfump.Sic quá- db epifcopus non poteft exemptionem concedere fi
ne confenfu Papas Sc eius confirmatione, prxfum i- tur ex diuturnitate temporis prascefsiffe, Deci.confil.
l5Z.col.fi.R ipalib.z.derefcrip.cap.7. coi. 3. circa fin.
E t in hanc fententiam etiám accedit Tiraq.loco fupe- riore,cap.citato.Sc alij D oci.ad d.l. qui in aliena, Sed hoc verum effe poffet in diuturnitate 30.annorum,&
temporis alterius alicuius im m em orialis.Nam in te
pore decem annorum , quod etiám fubindé appella
tur antiquum,non credo habere hoc locum , prxter*
quám fi aliqua alia adm inicula ex poffefsione, fcien- tia,patientia,taciturnitate,contraftu ,& fi qmdhis fit fim ile,accedant,quod ScA ym onem hac de re laté difi 4 putantem , variasip lim itationes Sc reftriftiones fUo m ore tradétem,voluiffe video,in traft. de antiq. t£p.
part.3.cap.i.quo loco alios m ultos citat, quos in eadé opinione fuiffe afferit.
Siftatutum Vxorem fin e confenfu mariti te*
ftari Vetet,an eo abfente tefiari pofiit.
Cap. 6.
F i l m abfente patre quando agere p o f it. nu.i, Trlonachus an abfente ^tbbaie agat. n u .i.
D ig n u s non c ñ a u xilio,qu i fe ipfum vitro coniecit in ne.
ce f i t at em. nu. 3.
Trlulierqup peritos confulere potuit,non excufatur.nu.q., jtd a m f t a E u a m contriflare noluit. n u m .f
A
Pud pleroíque etiám dubitatum fuiffe video,quid dicendum fit, fi maritus qui có- fentire debet, abfit, an vxor fine confenfu eius teftari pofsit? Affirmatiuam partem fecutus videtur Bal.ad l.tranfactionem .C.
de tranfaft. dum ait, quod in cafu ftatuti requirentis confenfum propinquorum in contraftu mulieris. Sc m inorum ,fi ipfi propinqui fiant abfentes,poterunt fi
ne eorum confenfu liberé contrahere,fi m odo adué- tus illorum iamiam non expeftetur, fequiturqj Pau- { lus Caftr.ad l.cnm antiquitas .in 3.not.C .d e teft.be ad l.fi cum d otem .4.fi pater.ff.fol. m atrim on.quem aa- m odum Sc filius abfente patre,cuius confenfus neceft farius eft,agere Scm atrim onium contrahere poteft,I.
fi longius.^, v lt.ff.de iud.l.vlt.^.necefsitate, C .deb o.
que lib .l.fi itá pater .(Scl.feq.ff.de ritu nup.quod Scde m onacho abfente A bbate,&; quando periculum eft in % m ora,quo ad poteftatem agendi dicitur, in auth. vt cler.apud prop.epifc.ft c.cu m d ile fto . de prxfcript.
Q u o etiám pertinet, qu od fi epifcopus agat in remo
tis partibus,itá quod prxfentia ipfius haberi no poft fit,poteft eo inconfulto beneficium vacans conferri, c.j.^.vlt.né fed .vac.Q uad ereT iraq .de
11
.connubial, in gl.6.circain itium . verfic. fed h icd e m ultis,plura cum ulauit.Negatiuam tamé partem fuadere videtur ratio, quod vxo r fciuit,aut fcire potuit cafus hominum effe varjos,mortem cp ipfám vbiqué infidiari, &
g» idcirco fibi im putare potuit,fi confenfum anté non adhibuit, quám abiret m aritus, prxeipue g> lex non fuccurrat ei,qui fe v itro coniecit in necefsitatem, qua » potuit puidere,l.fifideiuffor,^.i.ff.qui fatif. cog. quo m odo & m ulier q u x confidere peritiores potuit, &
non fecit,m inim é iuuatur,& ab om ni legum aut iuris beneficio excluditur,l.Iuris ignorada, v b i late Iafon.
B al.R om a.Sc alij,C .q u ia d m itt.latéT iraq .de retraft.
conuent.ad verbum ,E»mam de la court,gl.7. nu.13.cum ieq. Ego com m unem prioremcp fequor fententiam, cü Corneo cóí^ ió.lib .i. Bal. c5f.4S8.incipien. fequés q ftio .lib .j.& cóf.394.ftatuto lib .3 .Aym o c o f iz.nu.4.
Hippol.Rim inal.ad §.i.nu.373.inftit. de donat, eo ta- m en'm oderam ine,vt qñ cofenfus mariti ad integran dam vxoris pfonam reqritur, nisi periculú fit in mo
ra,loco m ariti adhibeatur iudex loci,in quo conditur teftamentú, fecüdüm traditione B al.ft Caftren. d.lo co ,& R om a, confil.3 6 .incip. V iía dubitatiúe.ficut a 1 as folet Iudex interponere fuam authoritate,qñ is confentire debet,fine iufta caufa cotradixit,tefteB*- Sc alijs ad l.fi cum d o t e m , e o autem tempore, ff ^ lut.m atrim on.aut quando tutor feu curator n°P ,,u eft,1. bonorum ,& l.fi infanti,C . de iur. delib.
turqj hoc rursum in hac fpecie Caftren.
incip .In caufa q u x vertitur,in z.dubio,lib.2-&c . ij9 .in cip .H 0 ccapite.lib.a.Csepohacautela237-in y t
S T A M E N T I S C O N I V G V M L I B E R S E C V N D V S .
V t v x o r p o f s i t . N e q j m o u e n t q u x i n c o n t r a r iu m d i f t a f u e r u n t .Q u i d e n i m { ¡ - m a r it a s i n i a l u t a t a v x o r e , v t f e p é f ic ,a b ij t? q u id li d i u t i u s q u á m e x if t im a b a t ,a b iit ? E t h i s q u id e m c e f la n t i b u s ,d u r u m f o r e t ,( i v x o r c o g e r e t u r t a m d u r u m ,a c e r b u m , ó c t r if t e m c a f u m m o r t i s m a r i t o a b e u n t : o b ij c e r e a t q u e p r o p o n e r e , a r g . L in t e r i t i p u la n t e m , ^ . i a c r a m , f f .d e v e r b .o b .q u a m o b r e m Sc p r im u s p a r e n s A d a m , v t e f t l ib . i . G e n e i e o s , f u a m 5 E u a m c o n t r if t a r e n o l u i t . Q u ó d fi v e r o m a r it u s m o x
a d f u t u r u s ip e r e t u r ,n e q j i it p e r i c u lu m i n m o r a , e x if t i - m o iu x t a f e n t e n t ia m B a id i f u p e r io r e m , c o n f e n f u m e i u s e x p e f t a n d u m e ffe .E r h x c q u i d e m q u * d e a b f e n - t e m a r i t o d i x i m u s , e t iá m l o c u m h a b e n t , ii f it f u r i o f u s , te f te B a l . a d l . l i f u r i o i i . p o f t p r i n c ip . C . d e n u p . A n g .I m o l.A r e t i n u s ,a d l . c i i m h x r e s , f f .d e a c q .h x r e d . q u ia is p r o a b fe n t e h a b e t u r ,1.z . ■§.f u r i o f u s , ff. d e iu r . c o d ic i i .} - ) - in i ii t .d e n u p .
Maritus abfens 'Vtrnmper literas aut per nu - cium confentire pofiit Vxori teflanti.
C a p .j.
In folennibus actibus n ih ilfiS e aut f e r aliud im fleri f o
te i i . n u .i.
Confenfus mariti an contineat authoritatem. n u .i.
.Authoritas non fo t e f t fr a jia r i fe r media f e r fon a. n u .i■
Confenfus quibus cafibus ferfrocuratorem , aut f e r lite
ras feu nuncium fr a jia ri fo jsit. nu.4.
Varia fu n t, f e r i tempore debito, y e l conferri in tem fu s
aebitum . ' nu.q.
Q
V id i g i t u r fi m a r it u s a b ii t , a b fe n s c p p e r lit e r a s a u t p e r p r o c u r a t o r e m c o n fe n t ia t ? C h a f lá n e o s des aroictsc-Z?appar agens m anes,R u b .L c m ari,§ . 7 . a d v e r b . s¿ ce « ’e ^ ,n u m . 53.
v e r f i c .n u n q u id , i o q u e n s a e c ó t r a f t u m u l i e r u m , d i c i t q u o d n o n i q u ia c o n f e n f u s ift e e ft d e 1 f o le n n i t a t e a f t u s ,f é q u it u r íg A n g . a d l.T it iu s ,- fr . q u ib .
m o d . p i g . v e l h y p o t h . f o l . A b b a s a d c . c u m p a r a t i, d e a p p e lla t .I a f o n a d l . i .4.i t é a c q u i r im u s , ir . d e a c q . p o f - f e ii .q u i a v b ic u n q j a l i q u i d S e n d e b e t a d í o l e n n i t a t e m a f t t i s , id f ie r i n o n p o t e f t p e r í i m i l i a , ! . A n g u lo s , Sc i b i A r e t .in 2 .n 0 t . f f .d e t e f t a m . i t á q u ó d v b i c o n f e n f u s á f t a t u t o r e q u i r it u r , d e b e t p r x it a r i v e r é , p r o p n é , & n ó f i f t é . l . j . ^ . h x c v e r b a ,f f .d e n e g .g e f t .A le x a n d .c 0 n f .j S 9 . i ; b . 7 . ¡ li e a u t é q u i p e r p r o c u r a t o r e m c o n f e n t i t , n ó i d p r o p r ié v e r e q j t a c e r e d i c i t u r , f e d f if t é Sc i m p r o p r ié , D y .a d c .q u i p e r a h u m ,d e r e g .i u r .l .j .^ . d e i e c is f e , ff. d e v i Sc v i a r m .ip fiftj; C a f tr é .a d l .f i c u m d o t e m , 4. e o a u t e m t e m p o r e , f f . f o l . m a t r .d e A l e x . a d l . f i q u is m i h i b o n a .h a n c f e n t e n t i a m i d c i r c o f e q u u n t u r ,q u o d h i c c o n fe n fu s r e q u ir it u r a d i n t e g r a t i o n e m ,v e l l e g i t i m a t i o n é p e r f o n x ,q u a i n r e e t i á m P h i li p p u m F r á c .a d d . c .c u m p a r a d ,c o i.z .í b q u a c e m h a b e n t ,c u m B a l d .a d l . i . C . q u i a d m i t t i , a r g . í.o b i ig a r i,f f . d e a u t .t u t . I a f . v e r ó a d l . fin . n u . 6 . C . d e p r o c u r . d i c i t , q u ó d q u a n d ó f t a t u t u m r e q - r i t c o n f e n f u m p r o p i n q u o r u m i n c o n t r a f t u m u l i e r ú óc m i n o r u m ,t u n c t a iis c o n f e n f u s n o n p o t e f t p r x f t a r i 2 p e r p r o c u r a t o r e m ,f e d b e n é p e r n u n c i u m , a u t e p i f t o -
l a m , f e c u n d ü m B a r t . a d l . f i l i u s f a m . a d f i . ff. d e d o n a t . ó cp l e n i ü s a d l . f i . $ . & f i l i u s . i n v l t . q . C . d e b o . q u x l i b . p r x c ip u é q u ia i ft e c o n f e n f u s i n i e c o n t i n e t a u t h o r i t a - t e m , q u x n o n p o t e f t i n t e r p o n i p e r m e d i a m Sc i n t e r - 3 p o h t a m p e r f o n a m ,4 - t u t o r . i n f h t . d e a u t h . t u t . c ú m in
i p f o a f t u r e q u ir a t u r . I s a u t e m q u i m i t t i t p r o c u r a t o re m ,a u t l it e r a s , a n t e a f t u m c o n f é n t it .
C o n t r a r iu m t a m e n v i d e r i p o t e f t e x r e x . in c .1 .9 3 . d i f t i n f t .á l c e n t e , q u ó d v b i n o s p r z í e n c e s e ífe n ó p o f t f u m u s , n o f t r a p e r e u m , c u i p r x c i p i m u s , r e p r x f e n t a - b i t u r a u t h o r i t a s .E t e g o i n h a c o p i n i o n e v e r f o r ,q u ó d c o n f e n f u s p f í a n p o f s i t p e r ^ c u r a t o r e m , n ü c i u m , a u t
epiftolam,{¡ m odo aliquid ex his fubfit, q u x fequun- tu r.P rim ó,í¡ maritus effet relegatus, aut aliás taiis, 4 cui in ciuitate efle non liceret, quia tune poteft adhi
bere confenfum per nuncium ,procuratore,aut epifto lam ,í¡ue confenfus ille contineat autlioritatem , fiue non .D y.Caftren.Alex.A ng.ad d J. fi cum dotem , $. ii patri.Secundó,fi iuftum im pedim entum efíet, ob qd ven ire non poffet,fecundum Philippum Frans. ad d.
c.cum parati,coi.z.in itio, verf.íed tamen ifta conclu
fio lim itatu r. A ng.adl. P om pon ius, ff.de procur.Are.
ad c. licét ex quadá,D eteftih.licétaliud videaturvo- luifle Bal.ad d .I.i.C .q u iad m it.E tficinu en iorefp on - difíe T iraq.ad leg.connubial.ad verbum , confentement, 4.q u xft.d u m diíputat,an maritus abfens vxori con
trahenti cófentire p ofsit,g ,pcuratorem, nunciü, vel epiftolam ,quia licét aliás id quod pro form a requi
ritu r,non pofsit adim pleri per xquipoliens, tamen quandó prxcisé aliqua necefsitas im pediret, illu d p - cisé 'Sc in form a fieri debet,Bal.ad 1. j. C .v t que defunt aduoc. A lexan .adl.j.C .q u i átaduersus quos.R om án.
eonii.433.Neq; refert q>in ipfo aftu pcisénon pftatur confenfus,quia confertur m tempus aftus teftandi,vt ait C aftren í.add .4.iufíum ,qdfufficit:quia paria funt, fieri quid tempore debito,vel conferri in tempus de- bitu tn ,l.m tépus.ft.de hxred.inftit. exiftimatcp T ira- qu eil.d .lo co in fin.verü nó effe,<£ confenfus ifte prin
cipaliter ad integrandam vxoris perfoná requiritur.
A n marttus rener fus domum
,pofiit ratum habere testamentum Vxoris fine eius con*
fenfu fañ u m . Cap A .
h ia n d a t u n í,iu jp ís J ic e n tia ,d eben t f r a c edere. n u .x.
Confenfus d eb et ejje fim u íta n en s, n u . i . f aria fu n t, ah in itio leg itim efieri, yel ex fo ñ fa clo le g iti
m e confirm ari. n u m . i.
F ictio r e q u irit h a b ilita tem extremorum. n u m .4.
lU a riti co fenfus bo fe a accedens,q u ib u s n o fiu d ic e t. n u.J.
Ed an v t abiens cóíeníum prxftare poteft vxo - ri teftanti,in cafibus nuperiore capite exprefi- fisutá etiám dom um reuerfus, teftamentú ab vxore taftum ,eonfenfu fuo fo lo ,fine q u o có - ditum fuit,confirmare pofsit,quxritur. H ic rursnm reperias aientes & negantes, habentep proba
biles rationes, quibus quifcjj quod fibi videtur, ad- ftruere atqj iiiftinere poceftivna tamen veritas eft,qux nullis verborum lenocinijs obtegitur. Negatiua pars Baldii.ad l.j. C .q u i adm itt.Iaf.adl.fi quis m ih i,4.iuff- fum ,nu.44.Chafl".ad confuetud.Burg.tit.Des d r o ú l^cr appar.agens mar. Rui). L e rr.a y § . 7. ad ve,-b. Si ce »’ e/tpoinci, nu .i4.verf.nunquid auté,ím ol.ad c. cum nos, De his q u x fiunt áprxlat-.R om a.& Alexá.ad iuflum. Barb.
ad c.caufam ,de ofiic.deleg.afiertores habet: quia v b i I á ftatuto requiritur lufllis,mandatum,licentia, vel g- rm fsio,debent peedere ex fignificatióe verború, ficut qñ reqritur authoritas,debet quis author fieri m ip fb negocio, 1.obligari,tr.deauth.tut.Iafon d .lo co ,n u 31.
& qñ requiritur confenfus pro folennitate aftus, tuc h fubiequitur, nihil operatur, cap. auditis, c. quia rp_
pi-er, de eleft.Innoc.Im ol.& aiii.ad c.cum confuetu- dim s,de confuet.alij ad l.vlr.C .ad S C.V elleia.& cum c Cumanus ad d .i u f f u m )confenfus iit quali ii- £ r 1 j 1 jen''Lls' lc® vt ñ m ul tan e us ,e i n fd e m cg temporis efl fe debeat,l.j.tr.de paft. non videtur feruata form a, fi 1 equatur:& qualitas adiefta verbo, debet intelligi fe
cundüm tempus verbi cui adijeitur,l.in deliftis, 4. fi extianens, ff.de;n oxalib.aft.l.T itius, ff.d.eteft. m il.
5ed in contrarium vrget,q> v b i requiritur confen- , liis vel voluntas,non refert fiue p cedat, fiue fequatur,
me incontinenti,fiue ex interuallo:quia quandocun- ftue interuemt confenfus vel volutas m ea, femper di
citur
P E T R I P E C K I I IV RIS C O N S V L . D E TE-
citur meo confenfu meacp voluntate faftu m . Bart.ad d.^.iuiTum .pariarpfunt,aliquidá principio legitim é 3 fieri,vel ex poftfafto legitim e cófirm ari,l.T ribunus, ff.de teft.m ilit.& q u idem potifsim um canonica $q_
tate,iuxta ea q u x not. a d c. d ilefti,d eiu d ic. Vndé in fim ili p oft altiorem difputationem , relpondit Iafon d .lo co , quód fi ftatuto cauetur, quód vniuerfitas d e
beat facere fyndicú cum authoritate Iudicis fe u P rx - fidis p rouincix,fufficit illum confenfum etiám ex in- teruallo fequi,arg.l.z.C.deiur.fifc.l.fi quis, C .de de
curio.c.cura.de iur.Patron. N am Sc m atrim onium , quod propter defeftum confensus illius, de cuius p - iudicio agitur,eft á principio nullum ,p oteft ex inter
nado confirmari,confenfu fuperueniente, c.propofu- it,D e coniug. feruo. c.i.de eo qui duxit, Scc. firmatip hanc fententiam 12.rationibus Socinus cófil.15.incip.
V ifis prediftis.lib . l . q u a s hic referre, txdiofum foret, cum cuiuis videre eas fit in prom ptu.
V t hic dicam quod fentio, exiftimo in h aere q u x indifceptationem adducitur, tutius effe, v t reuerfo m arito,vxor de nouo declaret fuam voluntatem , Sc teftetur cum cofenfu m ariti,aut faltem cum eius có - fenfu ratificet,vt fuadet etiám Bart.in princip.& Ang.
in fi qs,in l.d e p u pillo,ff.d e no.op.núc. & v t om ni
no fibi rpfpiciat vxor,m elius eftdenuó teftari, quám teftam entum ante faftu m ,ratificare, proptereá qu ód R om a.ibi exiftimet cófeníum & authoritatem retro trahi nó poífe.Q uód fi veró vxor reuerfo m arito iam m ortua fit, tune exiftimo quód ad fuum prxiudiciú confirmare pofsit,iuxta not. g Panor. Felin. & B arb . ad c.edoceri,de referip.arg.l.fi im pubes, ff.de Carb.
edic.R om a. confi.54.Caftren.ad l.fi cúm dotem 4- eo autem ,ff.fol. m atrim . fed non in prxiudicium h xre
dum venientium ab inteftato, quiacófirm atio nunq trahitur in prxiudicium alicuius terti j,cap. fi Apofto- licx,d e pb. lib. 6. v t nec ratihabitio, nec fiftio , D o ft.
a d l.fi aliena res,ff.de pig.aft. Bal. con fi.ié.lib.4. quia ius quod ipfis iam quxfitum fu it, fine illo ru m fa fto auferri ipfis non poteft,1.id quod noftrum , ff.de reg.
iu r.& ficu t ratificado feu confirmatio nunquám fefe extendit ád iniufta,Baldo tefte coníi.Sj.incip.Prom it
tendum , lib .5.itá Sc nunquám alicu iá lege cóceditur facultas confirmandi aut ratum habendi,quandó ini
que aherlxderetur.R om a.conf.2iS.verfi. quod auté.
Corneus confi.9.nu.3.11b.3.D o ft.ad l.2 . C .d ep recib . Im p.oífer.Tum veró li maritus poffet cófirm arehoc teftam étum ,videretur rei veritate inípefta, valere ex tempore confirmationis & ratihabitionis, n o n e x té - pore teftamenti, quo tempore im pofsibile effet vale
re teftamentum, cúm iam teftatrix m ortua effet. Et ideó cúm lex fuper im pofsibili non fingat, fequitur non fubfiftere confirmationem v el ratificationem ,p- cipué cúm h xc dúo retro non trahantur, quandó n ó eft habilitas extrem orum , v tin cafu propofito clarú eft,D oft.ad c.Ratihabitionem ,de reg.iur. N on m ul
tum abfimile eft, quod Tiraq.ad leg.connubial, lo co iam íxp é citato ait,quód vxoris voluntas iam eft ex- tm fta,ideoq3 dici non poteft inea perfeueráffe.l. 3. fF.
locati.& quia aftus feu teftamentum ob defeftü c ó - ien sú s,& non adhibitam Iudicis authoritatem , non valuit,'videtur fuiífem pendenti.Siue ergófecuto c ó - fenfu aftus ipfe primus confirmetur, v t ex nunc v ale
at,fiue vt ex tune,vtrunque fit per quandam fiftioné, q u x dicitur translatiua,quia vnum tempus transfer
tur & trahitur ad aliud, vtnot.R ar. a d l.f iis qui pro em ptore, ff.de vfucap.in qua fiftioné requiritur habi- 4 litas extrem oríí, fcilicet, quód omnia fint in eodem
ftatu,itá quód aftus poffet de nouo & tune fieri,cúm confenfus iftepofteriorinteruertit, 1. qui balneum, Titia prxdium ,ff. q u ip o t. in pig. quod hic fieri non 5 poteft, quandó vxo r eft m ortua. Sed h xc refté m ihi
Intelligere videtur dictus Tiráquellus,fi cófenfus eius
pro form a atqj folennitate Sc ad legitimandam inte_
grandam feu habilitandam vxoris perfonam ,vt tefta ri pofsit,introdufta fuerit.N am alias fi folum ob có- m odum m ariti requiratur,alio iurevtim ur:qm ama rito quidem nullum fiet prxiudicium exiliis tabulis Sed quoniam alias v x o r de rebus fuis libere teftari p<>
teft, nec m ariti confenfum neceffario requirit,mane
bit in reliquis om nibus illxíá integraqj eius volfitas.
Confenfus mariti an f i t neceffarius , Jlante hoc sta tu to ji Vxor in alio loco teHetur.
Cap. 9 .
Solennius loci in quo f i t acius, fp celanda eft. n u .i.
Statutum extra territorium Jiatuentium , locum non ha
bet. num.z.
Statutum afficit fu b ditum extra territorium. »«.3.
Interdiclio bonorum ybiquefefe extendit. nu.a,
!Voteflasftatuendinon concluditur territorio. num.j.
Sedan hoc fem per yerum fit. nu. 6.
V
Idiquoqj dubitatu fuiffe inter interpretes Iuris, quid refponderi debeat,Si vxor, q u x hic fine confenfu m ariti fui teftari nó poifet, alib i,vb i liberé teftari poteft, m o
riatur,& teftamentum, non confentiente m arito,condat? Grauis quidem eft h xc q u xftio , fed quam ego paucis abfoluam ,né, q u xT iraq.locisfu pe- riús citatis de eap ropofuit,hoc loco repetere videar.
Aretinus confil.54.& 73.item Í5 Corneus confil. 241.
Iib.2.exiftim ant,confenfiim m ariti extra territorium 1 non requiruquia folennitas lo ci in quo fit aftus, non locu s,vndé eft qui agit,fpeftari debet, v t l . f i fundus, ff.de e u ift.l.j.C .d e em ancip.liber.Bald. ad l.j. C. qui a dm itti,D .A n t.ad c. c ú m confuetudinis, C . de con- fu etu d.ft ftatutum extra territorium ftatuentium, lo cum non habet,ficut nec poteftas difto ru m ftatuen
tium , á qua dependet d iftum ftatutum ,l.fin. ff.de Iu- * rifd.Iud.c.vt anim arum .de conftitut.lib.6. Bald.adi.
cunctos populos,in 2.c o l.C .d e fum .Trinit.videturq;
hanc opinionem defendere Ioánes D ileftus in lib. de arte teft.tit.de teftam .ord.cap.6.&; alij ad 1.2. C.qué- ad.tefta.aper.
Contrarium m ultis rationibus tenet Benediftus Capra conf. 21. faltem quo ad bona fita in territorio loci,habitationis & ftatuti,fecüdúm ea q u x not. Bar.
ad I.filiusfa.^.Diui, ff.de le g .i.& ad d.l. cunftos po- pulos.Et quanuis ftatuentes non pofsint ftatu ere ex- trafuum territorium ,tamé bené poifunt ftatuere cn~
cafuos fu bd ito s,& eorum bona ibidém exiftentia,ita
& taliter,quód extra territorium de his fine certa fo
lennitate teftari non pofsint,tefte Bar.ad d .l. cunftos.
poteftcp ftatutum afficereperfonam fibi fubditam, Sc inhabilitare eam vbiq ?lo co ru m ,l.exea, ff. de lib. Sc pofthu.Sicut cúm alicui bonis interdiftum eft, eain- ^ terdiftio vbiqj loco rum vim habet,1.is cui bonis. Sc.
ibi D oft.ff.d e ver. ob.l.Iulianus, ff.de curat.funo.fci
licet quód poteftas ftatuendi inter íiibditos,nó arfta- tur territo rio ,l.vlt. ff.de decret. ab ord. facien. l.fi 9S 5 in h o c ,C .d e epif.ft cler. fequiturcphanc fententiam B al.confil. 6.incip.quxdam fo r o r,lib . 5. Barb. confil»
v lt.lib .5 .& in R ub.de tefta.Bar.adl. q u iá latronibus»
ff.eo.tit.R om a.confi.39.Anch.incap.i.in 12.q.De c° ' ftit.Salic.véró ad d.l.cunftos,item qj Alexand. con \ ' 4 i.lib .5.Im ol.ad l.p up illu s in fi.ff.ad l.F a lci.C o m ^ confi.S9.1ib.3.valerequidem teftam entum t%tX2L ritorium fine confenfu faftú putant, fi non fiatin dem illius ftatutiiquod etiám probare videtur num .25.verfi . Sunt qui hanc. Ego femper in ea opi- ^ one fu i, quód teftamentum non fubfiftet quo au
S T A M E N T I S C O N I V G V M L IB E R T E R T I V S .
lia intra territorium ftatuendum exiftentia,fed in ali—
js fubfiftet, quod & Bal. con ii.40. incip. Statutum eft in ciuitate,lib.z.Sc confil.317.incip. F aftum proponi
tu r, verf. Reftat m odo dubium .lib.i.voluit, dices eos qui contrarium di eunt,in caeco errore verían .eamcp 6 Baldi opinióem , qui fequacem habet Alexan. confil.
i6 .hb.i.& confil.19.lib .6.tam in fciiolis quám in foro receptam eiTe,teftatfir M olinxus in addit, ad d.conf.
16 .Alexand.praeterquam fi(vt idem Alexan. ait confil.
4i.lib.5.)exprefse ftatutum habeat contrarium, quo eaiu verum efle ait, quod diftum eft, poteftatem fta- tuendi mter fubditos,territorio non c5cludi,c.tug,c.
fi.d ecler.n on refid .d e qua tamen lim itatione & r e - ftriftione dubito an vera fit.
Statutum,
n eVxor teftetur flue confenfu ma*
riti,anje extendat ad teftamentum ante facium , quod ipfa post statutum mu
tare potuit. Cap.
1 o .Confenfus m ariti an tem pore p eftis j i t neceftarius. n u .i.
L e x noua nuando tr a h a tu r a d p r a te n ta . n u m .i..
~W- On inelegans quoqj quxftio eft, quá Frá- I cifcus Ripa nobilis & infignis Iuris inter-
pres, intraftacudeP efte,m ouet, An locü A 'Ij habeat ftatutum ,fi teftamentum ab v xo
re ante taftum eft,potuitqj illa poft ftatu
tum faftum mutare voluntatem? Sané Angelus in proum ciarum , 111 auth.vt 110.conftit.Corneus confil.
53.volu.4.Paul.Panf.contil.33.1ib.a.Roiandus á V al
le,confi.Si.nu.2S.concludut, quód tíítatuco cauetur, q v x o r a u t m ulier non poteft t