• No se han encontrado resultados

Tractatus de pignoribus et hypothecis - e-Archivo

N/A
N/A
Protected

Academic year: 2024

Share "Tractatus de pignoribus et hypothecis - e-Archivo"

Copied!
117
0
0

Texto completo

(1)

I

»«■ T E R T I VM M E M B R . Q V I N T A E E A R T . T R A C T,

51 Cafibuf (jtiibiu ius offerendi com petit, an poffit fieri re, poftea vendat alij :<juia talis emptor ifto cafu

oblatio,lata fintentia inhypothecaria. r~J

yi /uri offerendi,an pojft pr a fe r ibi.

<5 Tempora¡ia ad agendum , perpetua fitnt a d excip i­

endum .

t e r t i v m m e m b r v m 3

Q u in e s p a rtis.

A P I O m odo tertium membrum i- ftius quinta? parti s , in quotraftatur de oblatione feu iure offerendi.&fic de vno effeftu refultante e x pignore vel hypotheca, & d iu id itu r in tres

■partestin prima parte tranab itur, quibus competat tale ius offerendi:

in fecunda, qualiter oblatio fieri debeat: in tertia, de cffeftib u s refultantibus ex oblatione.

] N prima itaque parte huius tertij membri,in qua venit difaitiendum , quibus competat ius offerendi: fP r i : mo dicendum eft.quod tale ius offe-

; rendí cópetitfecúdo creditori • quia j fcilicet fecundus creditor poteft of- ferre prim o creditori creditum , & li bc-rarepignus aprim o credito, Sc confirmare fuam hy poth ecA m ,iu xta’ l.j. C .q u ip o tio .in p ig n o .h ab e t.& l.

potior.J.final.fF.codem titul.Sc ifta fit regula.quod fci- iicet fecundus creditor poteft offerre primo, quam ara j>lia,Scpoftea lim ita aliquibus modis.

c Et prim ó amplia,quód ift i regula,. quód fecundus creditor poteft offerre prim o, procedit etiam fi priori creditori a d eb itore res hypotheca in folutum data fu erit pro fuo cre d ito : quia adhuc fecundus creditor poteft offerre p rim o . Et idem,fi diefo primo, credito­

ri per debitorem res vendita fuerit -. nam vtroque caiu locus eft oblationi,vt eft text.not. in l.j. §. ciim autem.

C .fi snt.credit.di.8c ibi per Salicet.

, i "N a m ficut fi debitor diclam rem alteri extraneo a- l;enaffet,rem aneretfecundo creditori falua fu ahyp o - theca quia res hypothecata tranfit cum fuo onere, i.

fid eb ito r.C .d ed iftrac.p ign o . Scc.ex literis d e p ig n a Sciá-qu^ft-j.cap.fi quis laicus.&r l.fi cóuenerit.^ fi fun

¿Um.ff.üepignor.adfion. ita Sc quando vendit vel dat in folutum priori creditori,remanet falua fua hypothe ca fecundo creditori,Scpoteft offerre prim o,prout hác sequi parationem facit tex.in d ift.L j.C . fi anti.credi.

f N e c in hoc habet obftare.qabd creditum primi <;re diroris videtur fublatum per ia tis fa ftio n e m ,& pro^.

ptere.i non videatur neceftaria alia fo lu tio, velfatisfa- cfio de e o : quia ad hoc reip o n d etglo f.Iaco b .d e Are C yn . 8c alij in d ifta l.prima quód imrao non fuit fubla ta aftio 8cobligatio primi creditoris per dationem in folutum vel venditionem ei fid a m de dicta re, ex quo illa datio vel venditio fu it reuocabilis per fecundum creditorem volentem offerre, pertextum in l.fi quis aliam.ff.de fo l.& facit text. 8c quod, ib i not.per glof. &

doctores in l.ex fex tante. §.Latinus.ff. de excep. rei iu- dic.cum co n cord . Secundo modo refpondet gloffa, quód fi aliter diceremus.fu a diligentia noceret prini»

creditori, quód effe non debetivt 1. debitor, ff.de fepa-.

r?- Sc fecundus creditor lucraretur cum iactura pri- __ m i,quod eflet iniqnum . argumento. 1. fi me Sc Titium . ' f f . f i ce rt.p eta t.& m eliu sin T itaque verficul. licet vti-

qtie.ff.de dolo,

i Secundo amplia,vt regula procedat etiam fi illeqiri mus creditor qui accipit in folutum ,vel em it a debito

erit fecurus : fed etiam cta fecundo creditore offerri p o te n t: quia primus creditor non vendit ei iure cre­

ditoris,fed potius vigore fua» acceptionis in folutum, vel emptionis:8c fic tranftulit in eum dominium affe- fturmita tenet Salic.poft Iacobum de A rc.& Cyn.in di fta l.j.C .fiant.cred.

« jt T e rtio amplia regulam ,vtprocedat etiam fide- b itor vendidiffet rem hypothecatam alteri, vel obli- gaífetjVt de illa pecunia folueret primo creditori, &

Jta poftea foluiuquia adhuc ifto cafu fecundus credi­

t o r poterit offerre illi em ptori, vel creditori, de cu­

ius pecunia fuit folutum primo creditori: quod vide­

tur m irabile, ciim extinfta fuerit omnino obligatio primi creditoris per folutionem faftam in quantitate confiftenti in genere, quse de facili confiimitur: & ta men fecundus creditor adhuc poteft offerre Sc auoca- re rem ab emptore vel creditore, de cuius pecunia fo- lutum fuit prim o creditori,vt eft cafus in l.cúm prior.

ff.de diftraft. pignor. .

% Sed in prardiftis infurgit pulchra difficultas,videli­

cet nuo iure ille emptor vel creditor, de cuius pecu­

nia fu it folutum primo creditori, poffit obtinere,vt fi­

bi foluatur a fecundo creditore:quia nec talis emptor nec creditor fucceffit in ius primi creditoris,nili*fu­

per hoc faftum fuerit pactxm expreflum, vlt. j..C. fi anti. cre d i.& l.A rifto .ff que res pignori obJtg.poff. & ^ 1. j.C .d e his qui in p rior.tred it loc.fiicced. Ciim ergo primum creditum fit fublstum fo!utiotie,Stemptor vel creditor, de quorum pecunia fu it folutum primo , flo fucceflerit in locum prim úvidetur quód fecundus cre ditor fit m odo potior in p ig n ore, abfque eo quód te­

neatur offerre d ifto emptori vel creditori prechim fo

lutum primo. . ..

c Et iftam difficultate mouit gloffa in d .l. cumpricr.

fed fu b d it, quód d ifto emptori vel creditori d esq u í­

tate danda eft retentio pignoris,licet non habeant hy pothecam .argu.text.in l.pnm .in prinrip.ff. quib.mod.

pign.vel h ypoth.fol.& l.prima f.priin.ff. qui potior.in pigno.hab.Dicit tamen gloff,quód iftud fibi n o npla- cet,&"in effeftu concludit ib i gloff. quod nifi fit faftu paftum , quod ille em ptor v e l creditor, ex cuius pecu­

nia folutum fu it p rim o,fu cced at in locum illius,fe­

cundus cred ito rin u en ietu rp o tio reo ,& agens exfua hypotheca ad diftam rem,non tenebitur offerre.fliud,- quod erat debitum primo cr e d ito ri, & quód difto emptori vel cre d ito ri, de cuius pecunia fuit folutum prim o,non dabitur exceptio,nequeretentio contra fe . eundum creditorem .& cuni difta g!o. tranfit ibi fimpli Cirer Bartolus,Scillam approbatexprefle Salic.

Tam en eft aduerfendum , quód licet difta glof­

fa dieat verum , quo ad aftionem hypothecariam:

quia fcilicet diftus emptor vel creditor, de quorum pecunia fu it folutum primo cred ito ri,fin e p aftoin illa non fu c c e d u n t,& ideó non pollent agere conr tertium pofleflbrem , tamen quo ad ius excipiendi &

retinendi,male loquitur gloifiquia.i.pfi poffunt retine­

re rem ,p ro qua foluerunt pecuniam prim o cred.it»- r i contra fecundum creditorem agentem , vt eft textus

& ib i gloff.in l.prim.in princip.ff.quibus m odis pign- vel hypoth.folu .& ibi hoc firmant B artol. & S a lic. Et idem,in emptore tenent Bartol.& Salic.in d ifta 1- qui a debitore, f f . qui pot.in pigno hab. vbi vo lu n t, quod s ' licetem p tor fit effeftus dominus rei emptat, prober, quod videbatur, quód illa res non poffet e f f e ei oou - gata. I. nequepignus.ff.deregjiur. tamen ipfi determ.!-.

n a n t ,quód ex quo d ifta res p o te fta b e o a n o car r per . fecundum creditorem , poteft retineri loco p ig n°~

ris p er l.ex fextante.f.Latinus.ff.de exceptione .rei iu- dic.&rl. Iulianus. §. offerri, ff. de aftionibus .em p- l.tertia 5-primo ff.q ui potior- in pigno. h a b .& l jc .f i

a r » t i

(2)

A N T O N I I N E G V S A N T . D E anti.credi, f Et ideo Paol.de C aftr. in co n fid o - vi iis aftis reprobat illam g lo ffin d.l.cum prior.dicens,ne- fc ire fe , quo fpiritu illa gloff. dixerit illud verbum v ltim u m ,v id e lic e t,q tió d fibi non p lacet,quód d e ­ tur exceptio-Scfirmat Paul.quod indubitanter, licet non detur aftio,tam en detur retenfio & excep tio , &

ita etiam tenet C orn .in confil.zft.videtur in prxfenti in litera j.i.v o lu m .í Et ita puto tenendum: quia Bart.

inaduertenter & p e rfu n fto rie tranfiuit cum d. gloff.

& contrarium & m elius poftea tenuit, in d ifta l.j. m 4 princ.ff.quib.m od.pign.vel h ypo.lol. ®TTLimilEti?

m odo d ifta regula,vt n o n p roced at, quando pnrtms creditor venderet bona h yp othecata iure a r d i ti_ex—

traneo emptori,prou t de iure poteft,i úxtjLtexmnftit^

tjuibus'alíen.licet.§.j. Sc in l.l.fi conuener.ut. fF. de p u pflOraráftion.qniaTu n c fecundus creditor r.on po- le r íto S e rre illi e m p to r i. Ied em ptorerit ie u m is a o — eójvt eft texrin l.j.C .fi anti.credi, quod eft m irabile, N a fn ffip fecred ito r emeret,vel in folutum acciperet, a”dhuc ei lbcundus creditor pcliet ofterre: v t dicta l.j.

Sc ib i per Bald.& Salic.in fecundo refponu&jatü.en fi ipfe creditor vendat a lte ri, facit eum fecu runuafe- ciTrido credi toreé «[Tam en in h o c afsignatur ratio difterentiafiBIper D o f t o . vid elicet quia quando cre­

d ito r primus vendit iure cred ito ris, transfert in em­

ptorem dominium non affeftum : quia ipfe creditor tem pore accepta; h y p o th e cx habuit a debitore licé- tia m & ius alienandi.d.l.íi conuenerit. Sc ideo ven­

dendo fu it refolutum omne ius fecundi creditoris, rSc eft ac fi illa res nunquam ei obligata fuiffenquia l f . centia vendendi prxcefsit obligationem fecundi cre-/

ditoris, Sc refoluto iure datorisjlcilicet debitoris, re-\

io lu itu r ius accep to ris, lcilicet fecundi creditoris^.*

vbi.^.ied Sc7Harceilus.fi. de in diem adiettione. Sed ; quando dominus Sc idem debitor vendit, vel in folu- iu m dat,transfert dominium in emptorem affeftum ex hypotheca fecundi creditori s, q u x per diftam ven ditionem non refolu itu r: quia debitori non erat data 'l icentia a fecundo creditorevendendi,prout data fu it

^ debitoreprim o c r e d ito r i,Sc iftam rationem difie­

ren tixieqin in tn rIacob .de Are. C y n & Salicetus in ar a . i . __ — o „ i-t- i---- — - ci7& .i.j.& comprobat C o r.in coniil.145.1.vohimi. in litera Iz.^Et fic remanet conclufio in hac prim a lim í- tatione,quod ius offerendi non competit fecúdo cre-

|d itori,ei qui emit a primo creditore védente iure cre

[dTtons.per text.in d.l. i. ~ ,

j^TSed ifta pnm a lim itatio reftringitur feptem m odis ueceffarijs.fE tprim ó reftringitur,vt procedat quan- do primus creditor venderet extraneo em ptori,& ita loquiturd.l.j.Secus autem,ii primus creditor véderet fidei uffori fuj debitoris: quia tuncfecundus creditor poffet d ifto fidei uffori ementi offerre, v t eft text.in 1.

x j o t L u i i u u r c i c r i u g i —

tu r ,quando primus creditor venderet fecundo credi­

to r i: quia difto fecundo creditori ementi poteft of­

ferri per alium creditorem & etiam per debitorem,vt eft textus in l.ctim fecundus. §.fina. cum lege fequent.

ff.d e diftraftion.pignor. & ratio eft, (vt ibi dicit Iu - rifconfultus) quia fecundus creditor qui e m itá p ri-

!

mo,non tam caufa acquirendi dominii, quam feruan- 4» fui pignoris caufa celetur emiffe.& ifta duñsrrftrí- vtlones ponit g lo lfle cu n d a in d ifta lege prima. C .

fi

ann. credit, f T e r tio reftringitur,quando venditio tacta per primum creditorem iure creditoris extra­

n e o , non effet fa fta r e fte & leg itim é, puta quia v e n -

v e Í p a f t ! e o7m p l l S5 V d f f n ° n f e n i a t a f o r m a

a UnC debitor,quam feam dus cre- Venditionem,

em ptorem ,vt l.in hoc iudicio.J.pen.ff.Comnui.diuid.

&• l.fi 2 te.J.fina.ff.dc excep.rei íudic. & ita tenet glo l.

prima in d.lege fecúda,& nihilom inus diftus emptor habet contra debitorem agentem ad reuocandarti em ptionem exceptionem doli, nifi ei offerat pecunia, quam creditori fo lu it,vt l.emptor.in princip.ff. de rei vendi ita nota.gloff.in d ifta le g e z .in g lo fl.j. Scfequi- tu r ibi Salic.H Q uarto reftringitur d ifta limita, quan do primus creditor venderet rem pignoratam vni ex fratribus debitoris,qui habebat diftam rem com m u nem cum fratribus.Nam illi fratri eméti peteft offer­

ri ab alij s fratnbus:quia frater qui em it,videtur fe c if fe iniuriam alijs fratribus emendo illam rem commu nem nomine proprio,volédo excludere alios fratres,

& ideo poteft ei offerri text.eft no t.in l.fin § .quatuor.

ff.de le g .i.& not.Alexan.in d.l.j.C . de dolo,quem ca- fum tene menti: quia eft contingibilis.

c O n inro reftringitur difta lim itatio,quando prim.uf rrefiunr venderet rem hxredi d e b i t o r i s t unc erum non dicitur ,pprie emptio, ied reluitio: e\r tiiCtus res poterit conueniri iuper difta rcT yp othecariaal alijs creditoribus.ifta elt glofla no-in l.z.in verfi.con- ueneris.C.de rtpu.fi xred.quam Paul.de Caftr. dicit effe perpetuo tenendam menti, & quód de facili qui­

lib et diceret oppofitum , & ita etiam refert ibi Ialon.

i Sexto reftringitur difta regula,quando primus cre­

d itor in véciitione apponeret paftum, quod debitori liceat offerre emptori & rem recipere: quia vigore di fti pafti poterit d eb itor offerre & recuperare rem, non obfiante difta venditione.tex.eftin l.fi cum ven­

deret jn prin cip .ff.d e p igno.aftion. Potéftq; tali cafu debitor cogere creditorem qui ven d id it, pignorati­

tia direfta ad cedendum aftionem ex vendito contra diftu m em ptorem , vt ibi fubdit textus, i A d idem tex.in l.fi creditor.in prine, ff. de difiraftion. p ig n o n vb i ampliat hoc procedere non folúm in pignore v é- d ito , fed etiam in hypotheca vendita. Et ib i Bartol.

declarat p rx d ifta p rocedere, q uia fi paftum fuit ad- ieftu m /ju ód li ceat recuperare pignu s , ex h o c debi­

to r non poterit agere contra em ptorem , fed agere, debet contra creditorem ,vt fi bi cedat aftionem.Ji au tem p a fto g ffu it adieftum ,v t ipfi debitori liceat re­

cuperare,& tunc debitor poterit ex d ifto p afto recu­

perare abfque alia cefsione. ita declarat Bartol. in d.

l.fi creditor.in prine. Sed fi primus creditor vendidit abfque alio p a fto , tun c debitor recuperare non pol-, fet nifi ante venditionem venditor obtuliffet, & alia, feciffet de quibus per Bartolum in i. fina. ff. aiftraft.

pign. i Sed dubitatur,qux a ftio com petat debitori- quando fu it appofitum paftum per creditore in ven­

ditione. Et dicendum e ft, quod fi paftum fu itrefo- lutiuum puta, quód res effet inempta:vei liceret de­

b itori accipere rem fu am , dabitur rei vendicatio.

fed v b i verba p afti non effent refolutiua, fed inflexa"

puta rem reftitu asvel reddas, & tunc dabitur aftio - m faftum prxfcriptis verbis.ita not.Salice.in 1 fi cum venderet.inprincip.ff.depign.aftion. i Septimo re- itrin gitu r difta,-limitatio, nifi debitor effet pupil­

lus vel minor i$.annis,vcl abfens ex caufa reipubhee, vel ex ahqua alia caufapofiet reftitui in integrum ad- uerfus diftam venditionem faftam per creditorem- q u iain quacuque ex diftis caufis debitor poterit of- ferre e m p to n ,v te fttext.m l.fi c r e d ito r .^ ff. T e d L

^ b T d P, ? &£r a at ? llC-in d l l C ' fl anti.credi,

petitfecunri j 0rtIUS eñ 1Us oblation is, quod có- 1 fi Prior S f ° Cr! dlt0” 3ClUam d e b ito ri: v t apparet i n .

& a n n ar K ? SUiP ° tIO-in ^ n'o r habeaP«

• aPP3r«b» clanus ex infra dicendis. . f tSecim dó K iy

P I G N O R . E T H Y r O T . «3

• b ' i v K i i I 11' ' ]

¡rrxyrnj

r i m i irtlktr> //

Universidad Carlos III de Madrid. Biblioteca

(3)

T E R T I V M Q V 1 Ñ T A E P A R T I S T R A C T .

i ,

V

\Xi . f } A . - . ¡

WlM t t t 1 Í S

ih irograph ;irio:qu iail!en crt habet iu s cffcrendi(ni- fiprim o creditore volen te) ad cffeótum im purandi cífsionciíijVt eff rexr.iñ l.h u lin .C .d e fo lu tic n A -ib i R Bartol.&rtex.^oiT.&r Salice .in fummr.rio.in 1. tum t i ­ b i.C .q u i potio.in pign or.habcan .N ifi fo rte talis cre­

d ito r chirographarius pofsideret reni hypothecata prim o credi tori: quia ab eo conuentus,peifet vt qui­

lib et alius extraneus poffeiTor offerre,iuxta 1. Paulus.

§.j.ff.quib.m od.ptgn.vc! h y p o th e.fo l.d eq u o infra la- litis fubdam.ir tT c r t ió fallit regula lupradict a(fccun dum aliqu d s)n oñ rbm ádittdícatam prim o creditori ex fecundo decreto,iuxta not.in 1.3 ditio Pio. in §. fi poft adietftttm.ff.de re itíd íca . ^In q u o támen eltad - uerten dum,quia a i t dntioinfiolunim eft fa fia p rio - . JHwtfed itor,i .o\ tfa itic ic i aliter, per dcbitox^ jij.xia tyxt.

'-L . ‘ jjtL d c g a n te r .in prin.ff.de pie-a<ftion.&: tim cin d u b i-

’ x t RDt cr la lu in k e rit ius offerendi fe o a u ictcrcd itcrijrt n» eft text.de ib i p er doét.in l.j.CT.fi anti.credi. &di<ftum eftlu p r a. A iit.d jtfta ad iu d icatio eftfa tftap iu d ice ex fecu nd o d ecreto,iu xta tit.C .fi in c a u fiiu d .pig.cap. fit

& m axim e in h fin .d ctu n cdfo taad iu dicatio refpeiftu íecur.di creditoris p e r in d é tft, ac fi fa fta fuiffet per ipfum debitorem : qu ia faftum iu d icis reputatur fa­

ftu m partis,vt d.l.j.¿cl.fi ob caufam. C . de euiftion.

& ideó ficut quando per debitorem res data eft in fo­

llitum prim o creditori.fecundus p oteft ei efferre, (vt ditftum eft)ita Sc quando iudex loco partis adiudica- u it.p otcft fecundus cred ito r efferre p rim o - Sc ita cx- 8 p refsévu ltS alic.in d .l.j.in v lt-q v sft. « t R efpeftu aút d eb itoris eft m aius dubium , an fc ilic e t ipfe pofsit n5

X)

m o , quod diftam rem l.he-ratáb hypotheca rrioris cred ito n sA - per t onfequens furn. h} pcihecam m ea cor,firmat,vt 1 ].& l.potior.C.qui po.in p ig .b a b .& .L p o lio r.$ .f.ffc o d . tit. S iain d occnleq u itu ro-p oteft p rimum creditorem etiam inuuum eogere ad ceden dvm iura fuaiiia u n e t Bart.in l.Arift.in i.q.ff.qujeres pign o.ob lig.pof!.& B ald.in l.nulla.ad fin. C .d e folut.

T ertiocon lequ it ur,q»'fi primus creditor ro llitccd e- ix le eundo,abfqiit «fisione fecundus fuccedit in ius primi creditoris, i t-n o i.B ^ d n ^ P j.C .q u i po. in pig.

h a b .& in d .l A riilo .in pqft. f Ettcqucla iftaran vti- litatum ampliatur aliquibus modis, f Et primo am­

p lian t nor 1< lum fuccedat in ius primi creditoris £ forte quam ei ohtulir,leil etiam pro vfuris etiam in- u ito d eb itore,vttft te x .& ib i Barto. in. l.fi prier.§.j.ff.

q u ijo .in pig.hnb.de liecun dus.C .de pign. «Intclli- oe tamen ,q , fee uncus fuccedit in ius primi credito- ris,vt alijsprxfcratu r:quo ad crediíú p rim i, in cuoel fuccefsitmó auté quo ad crediiü ¿iprium ipfius fiecú- d rq u ia p ro eo r.Or» praefertur al& rrq u i eft prior fe.li- cet fit pofterior, nifi mediante p afto initocum fecú- d o ,v teft tex .m d .l.fip ricr.§ .á l i t i o . «Secundó am­

plia , v t procedat p iatd ifta, etiair. fi primus nolit re-, cip tre cred itu fi¡ú fibi oblatú a fccvndo.nsm nihilo­

minus fecundus eonf,rmatfuam hvpoihecam iquia a ftio hypothecaria qcópeteb at p rim o,faftafuitinu- f j jli sper diftam oblationem ,cum per eum fiet,g> non,

in cipiat,vt ].poticr.§.fi.de ibi B a rto ff qui po.m pign/

h ab .& l.j.C . eod .tit.‘ . T e rtio amphs.yt prardifiapro- cedant n cn lólú m fi fe cucus creditor efferat primo, obftante adjudication e iri folutu m faftajp er fecundú fed etiam fi confentiat, Sc patiatur.qi alius pignus fibi decretum offe-rre ipfi cred ito ri d e b itu m ,& refo lu ere o b lig atu vendatur,& ex precio fatisfiatprir, o credi-j adjudicationem : Se hunc articulum la te difputando tori-.nam etiam ifto cafu fecundus creditor fuccedet

exam inat A lexand.pofiB art. & alios in l.fi finita. §.Iu in hypotheca primi, text.eft.in d.l.fi prior. §.fi tertius.

lianus.inpen.8e v lti.c o lff.d e dam .ir.feft. & tandem n j f c l Q u arto am plia, vt prardifia proced an t, etiam fi relatis opinionibus aliorum c o n c lu d it, quod verior p rim u s creditor effet creditor in duobus crediti^’

8e com m unior opituo eft,quód d e b ito r ( fa fta adiu- quorum vnum eflet anterius fee udo creditore, aTiuj dicatione ex fecundo ce creto)n on au d ia tu r, & idem

firmat A lexa n c. in l.d eb itorib u s.in vlt.colum .ff.de re iu d ic .& in c o n a i vifo p ro ce flu .p v o lu m .e E t ifta funt vera in adiudicatione in foluuu fa fta a iudice per mo n dum mdicij-.iecus auiem eliet.fi ad iu d ica tio fieret vi gore referipti im petrati a principe,iu xta l.fin .C .de iu re dot.quia tunc debitor veniens in fra biénium a die con ceisi referipti,poffet offerre d ebitum ipfi credito rfd erefo lu tre d id am adiudicationem .per text.in d.l.

fin.quz ita in telligitu r per doct.ibi,de p er Alexand.in d.§,Iulianus. in penuit. de vlti.colum .

tjTPraedieta autem jpcedunt in term inis iu ris ccm u- cis, fecus autem vbi aliter p er ftatuta effet ordinatu, jput eft flo ré tie . vbi ftatuto cauetur,quod quicunque habens ius in bonis vend itis v e l ad iu dicatis in fo lu - tu m , vemens infraanaum audiatur, fed elapfo anno non au d iatu r:& h oc excepto debitore fu p er quo ftat, poteft „u b itan ,an creditor con d ition alis non venies in fra annum,fit exclufus.dc Alexand. in confilio ioá.

vifis de opportune.& c.p volum i.per multa]argume nta d e q u ib u sib ip e re u m ,te n e tq u o d n o n . f E t pro hac con d u fion e faciunt,que in fim ili habentur p Abbaté in confilio is- videtur prim ó, vhim .colu m .i.volu m i.

C ontrarium autem videtur tenere Iaf.p o ft Cum anú.

in l.fi ftipulatus fuerim. §.cum ftipulam ur. in fecun­

da lim itation.ff.de verb o.ob ligation .p er argum enta q u x ib i addueit,qu2 aliter non referciq u ia articulus non eft jpprí¿ ln materia noftra. P u to tamen,quód termini in quibus loquitur I a fo n , fint diuerfi a ter­

m inis Alexandri,vt patet exm u ltis ponderatis p Iaf.

q nó funt in ftatut.f lorentino,in quo cófu lu it Alexá.

in d.confi.ioe.dt ideo credo,q> opin io ytriufq; pofsit

vero pcftcrius:quia fi fecundus creditor offerat pri­

ori cred itú .nm eriu sfu cced etin illu d -.rec tenebitur e i offerre pofterius fuo credito.texr.eft not.in 1. qute- rebatur.ff.qui potio.in pign.habe. i tE t fic licet alias creditor non teneatur recipere particularem fo lú íio . nem, quando eft creditor ex vna caufa: tr.menfeciis cft q u á co eft creditor ex pluribus catifis,vt nota. Bar.

inl.tutor.§,- Lucius.ff.de vfur.fac.l.plane.ff. fam .er- cifc.dc not.Barto.Alexand.Sc alij in i.qnidam.ff.ficer­

tum peta.vbi ponuntur cafu s, in quibus creditor te- 13 netur recipere particularem folutionem . ^ (Q u in to

am plia,vt non folum fecundus creditor offerens iu c- ceciat m ius hypothece prioris creditoris,vt l.j.C.qui po.in pig.hab.fed etiá fuccedit in ius perfonalis atftio niSjVt l.j.C .d e his q in priorum credit, loc.fucced.fa ; cit hpupillus.ff.ee re tu s eorú. & ita firmat Bart.in d.

l.Arifto.in j.q .& allegat.l.j.J.núc traótemus. ff. de tu­

te. & ra.dift.& fic fecundus creditor poft oblationem factam prim o, poterit intentare tam hypothecariam quá pfcnaJé cótra dehitoré de eius bona,vt eft text.in l.íecudus.iíícta g lo .ib i,C .d epig.d eid éten etSalic. ¿R' diót.l.Arifto.in j.q .f Sexto amplia,q> talis fucceísio ¿R ius primi creditoris cópetit fecúdo virtute obiatióís etiam abfq; aliquo paéto.ita tcnet g l o A Barto. in d.h Arift.in j.q.«Stptirnó am plia,vtpredióta ^peedátetia fi prior creditor cui effertur per fecundum , effet p n - uilegiatus:puta,quia fi fitrefpub lica: nam etiam i f cafu lecu n ctiscred iio rp o teftei efferre, Se in ius il­

lius fuccedere,vt eft text.in l. f n.C.de his qui in priq.

cred .lo c.fu cced .f Odtauó amplia,vt fecundus credi- torfoluens vel offerens primó , r on folúm fuccedat in ius hypothec® deaCtióis perfonali s primi, vt dictu

(4)

A N T O N II NEGVSANT. DE PIG N O R. ET H YPO TH EC.

tio qua; tranfit de dcfunfto in h f redem,non eft eadem eft in f.ampliatione,fed etiam fuccedit in locum primi

domini,vt eft text.in 1. crcditor.que eft l.p§.j.ffqui po.

inpig.hab.&r notBart.ind.I.Arifto.in j.quxft.

1 4 f tN o n o am plia,vt p rfd ifta procedant non folum

quando fecundus creditor conuentus eft a prim o, vt fcilicet ei pofsit offerre & impetrare cefsione n, vt 1.

mulier.ff. qui po.in pign.habe.fed etiam ,quan dofe- cundus creditoragit contra primum, yt l.creditor. § fi primus. verficulovnde.& Lpotior. §.fina.ff qui po.in pign. h a b .& ita renet B al.p o ftV b e r.d e Crem ona in rub.C .d ep riu il.d o.in 4.colum.in ver.Item iciac,qu od prior inferens ex b o c , quód fecundus creditor agens contra primum,qui tenutam accepi t,& ei offerens po­

teft eum cogere ad cedendum fibi omnia iura.

i? «itVlterius quxritur,quando creditor primus vel a- lius cogitur cedere iura pofteriori creditori loluenti vel offerenti: quo iure petatur talis cefsio: Sedicendti eft,quód quando inter petentem cefsionem fie r i, S: eú á quo petitur, interceisit aliquis co n traftu s, vel quafi, ex quo pofsit creditor foinenti vel offerenti obligari, tunc cefsio petetur aftione ex eo contraftu, vel quafi:

vtl.Stichum .§. fimandato.in fin. ff defol. quar.do au­

tem nullus prxcefsit contraftus,vel quafi,intentari de b eb it officium iu d icis,vt l.fi res obligata in fin. ff.de le g a .jjta te n e b a tCyn.pofitDyn.in d.l.cum alter. C .d e fid eiu i.& ibi fim pliciter refert &fequitur- Salicef.

1¡Sed Bartol.in l.M odeftinus.ff..de folu. in fecunda quaft.p len iu s diftm guendo d ic it,q u o d quandoque c effio petitur ante faftá folutionem, quandoque poft.

*; Primo cafu , fi cefsio petitur á creditore agente ad fuum credi tum,& tunc cei sio peritur o?e exceptionis, v tl.fi fideiufibres.§. fina.ff. de fideiulfo.Si autem peti­

tur a creditore non agente, & tunc petetur officio iu­

dicis, vel conditione.ex le g e ,v t l.fideiuffonbus.ffde fiaeiuffo. ^Secundo cafu, quando cefsio petiturpoft folutionem in cafibus,m quibus de iure peri poteft:

quos ponit Bartol.in LModeftinus.ff.de folii. &rtunc fi

num ero,fed eadem fpecic:qu:a aftio ita inhteret ofsi- bus illius, cui primo acquiritur, v rab eolep ararin on pofsii.l.q u is ergo cafus.ff.de pecul.ergo non poteft d i ci eadem numero.Sed quia hxres 8,'dcfunftus reputá tur iuris fiftionc eadem perfona, vt in authent.de iu - rciu rftn .o.prxfti.in princ. ideo iuris fictione dicitur eadem aftio in fp e cie ..

cC yn .au tem in d .l.j.C .d e bis qui in prior, cred.loc.

fu cce.d icitp rxd iftap roced ere in obligatione perlo- nali q u x olsibus adhxret,fed in re a li, prout eft hypo­

thecaria,qux n ó adbxrct, perfonx,dicit,quód in veri­

tate Sc in effentia eadem tranfit in fecundum credita- reir:quia cum fecundus fo lu it, videtur magis foluere animo.transferendi ius alienum in ie,qu afifit quadam permutatio,qu.im animo liberandi debitorem, arg.l.fi pupillorum.ff.de rebus eo. & ita dicit tenere P c tr . Sc Iaco.de Are.Sc ita fequitur Salic.in d.l.j. Í Bart. etiam in d.l.Arift.in vlt.colum.in verfi.q u xro ergo ,n u n q u id bypothecaria.tenet,quod fit eadem vere: dicit yniro i- bi,quod intertienientibus illis quatuor,de quibus per . gl.in d l.Arift.ilkyCuius pecunia foluitur prim o credi tori,acquirit duplicem hypothecam: vnam ex perfona propria vigore illius p a fti, quod res fit fibi obligata;

aliam, ex perfona prioris cred itoris, fuccedendo in e - ius locum vigore pafti initi deiuccedenco: &r quoti i- fta q u x acquiritur ex perfona prim i creditoris , eft vna

&r eadem in perfona vm ufqu e, vt declarat ibi Bart. SC ita tenendum eft in hypothecaria, q u x eft realis >-& de facili feparari pol eft a perfona. c In perfonali autem, q u e eftinfeparabilis ab ofsibus,vtl.z.fF.pro focio. & d.

l.ouis ergo cafus.dicendum eft,quod ilia q u x acquiri­

tur alteri ex cefsione vel fuccefsione in ius alteriusf o ­ quen do de fingulari fucceffore iuxtarerm inos d ift.I.

A rifto. A lia e f t actio vtilis. g u x acquiritur fuccedenti:

& alia direfta,q u x cópetit creditori primo: ¿c ita not.

Bart.in d.l. A rifto.ac fin.quod not.

prxcefsit aliquis contraftus,ex quo creditcr oblidetur i7 Í tle fu p e r in ifta materia dubitatur,an ficut fecundus foluen ti: & petetur aftion e ex ilk> contraftu 8: d ifta l

Stichum.§.fi mandato.fed fi nullus contraftus prxcef- fitjtunc fi illud quod fo lu itu r creditori,confiftit in pe­

cunia,petetur ceisio aftione ex em pto: quia foluendo emere videtur dictas a ftio n e s, vt d ifta 1. Modeftinus.

ir. fine.8: l.cum his.ff.defidei.Sr l.fi dubitetur, in prin.

eodem tit.Si autem illud quod foluitur,confiftit in alia fpecie quam pecunia: tunc non poteft effe em ptio, led erit quidam contractus innominatus -. & ideo ifto cafu cefsio petenda erit aftione prxfcrip. verbis, v tl.j.§ .fi quis feruum.ff.depofiti.

Poffet etiam ifto cafu id quod folutum eft, repeti per conditi-onem fine caufa,cum fit iblutum ob ce rti cau­

fam ,quxpofteafequuta non fuit,iuxta gloff. in d ift.l.

cum his.Sr p rxd ifta procedunt,quando funt plures o- b ligati principaliter, vel accefforié: fed quando vnus eft o b lig atu s: & ille qui folu it, non eft obiigam s , fed fo lu it ex aliqua alia caufa, tunc ei competit officium

iu d icis ad petendum cefsionem.i.fi res obligata.in fin. 18 «iTSed difficultas eft,quid fi primus crecitornon pof-

ffA * ™ a i . -c .- - - j o. ~ -t—

creditor poteft foluere & efferre prim o, ita econuerfo primus pofsit offerre fecundo:8r :n h o c prim ó dicen- dttm e ft, quód prior creditor non co gitu r.inu itu so f­

ferre fecundo,vt eft text.Sc ibi Bal.Sc Salic.in l.prior. C . qui po.in pig.hab.Secundó dicendum eft,quod fi prior creditor pofsidet p ig n u s, poteft etiam ipie efferre fe- cundo.Ita tenet glo.fin.ir. Lpotior, §.fi.ff.qui po.in p ig, hab.Sicut poteft quilibet extraneuspofieffor per Lmu- lic-r.ff.qui po.in pign.habe.& l.Psulus.§.fi. ff. quib.mo.

pig.v e íhypo.folu.Idem tenet g lc.in l.j.C .q u ip o .in pi-, gno.habe.in n lo .j.& dictas glo.approbat Bart.in locis p rft.iftis ScMlsá Sali.rE t páicta clare procedúr, quan­

do prim screditor pofsidet: quia tunc poteft offerre,fi- cu t quilibet extraneus poffeliorper difta iura,& ita lo quútur g l.& d oc.p rf allegati, & ita etia tenet gl. m l.cú notiff-5.eod.inver.debi tú paratus.C .deprjfcrqo. ann.

v b i Accurfius reprehendit Pfacentinum, Srfequitur Ioannem.

ft.de legatcj.Petuntur etiam cefsiones aliquando vitra cafus p rxd ifto s ex diuerfis caufis, de quibus habetur per Barto.in diftJ.M odeftinus.vbi plene explicatur fi­

fia materia cefsiom s,& per Saiice.in l.cúm alter.C .eo- dem titul. 8c per Socin. in confil. zoo. z. volum.Sc per Corneum in conf.fi.z.volum . cum concordantijs,de quibusin diftis locis.

16 *itSed dubitatur,an aftio hypothecaria,qux datur lecundo creditori fuccedendi in locum prim i, fit eadé q u x datur prim o:& glof.in d.l. Arifto.ff. q u x res pi<?n.

obl.pof.8: in d.l.j.C.de his qui in prior.credi.lo.lucce, dicir,quod non eft in effentia eadem : quia prima fuit fublata foluíione-.fed quód per omnia eft ei íímilis,qua fi quadam fictione iuris ctnfeatur eadem.

Pro hoc etiam facit, quia fecundum aliquos,

obliga-

fidet,an tunc pofsit offerre fecundo: & B u.in c.i.raui.

f ,fi.in leftura noua. videtur tenere,q> non:quia túc fua non intercft.cSed Salic.in l.cúm notiif.in §.eodem fir­

mata opin.pcedenti,quod quádo primus creditor p of- fidet,pofsit offerre fecundo.P ofka fubdit.q> quádo pri mus creditor non pofsidet,fed pofsidet fecúdus,8rpri mus creditor non habens hypothecam.-nnn poteft of~*^

ferre fecundo:quia ilto cafu nullam habet aftionem , I cui cohxreat ius offerendi, iuxta 1.nulla. C .d e folntio. )

& itaprocedat opinio Placen.Sed fi prim us habeat h y pothecá ficut fecund us,qu a medi ante p rimus agit con tra fecundum pofsidenté,pignus:&túcfifecúdus offert prim o,vt fibi pignus cófirm et, dubitari noteft.^n.ifto cafu primus creditor replicando polsu orferreiecudo, Scobtin.pig.8c in h o c refpódit Saiic.poft Iac.de Ate.qi

K u ii

Universidad Carlos III de Madrid. Biblioteca

(5)

tu n c primus cred itor non eft audit.ndus:quia cum par d ito ris,& quod fecundus fuccefferit (it caufa prioris & poftcrioris creditoris in offerendo,

„ c T E R T I V M M E M B R . Q V I N T tAE P A R T . T R A C T

in pari caufa m elior debet effe con d itio poffeiroris,ar gumen.eorum quae notantur in l.qua ratione.J.fed nó v t in littorc.ff.de acquirend.rerum domi. & quia in du b io iudicandum eft pro reo .& ita refidet Salicetus.

iy ^jtSed iterum dubitatur,quid fi non pofsidet neque prim us,ncquefecundus creditor,fed pofsidet teriius poffeffor,contra quem agunt tam primus quam fecun dus cred itor.& fecu n d u s creditor,qu i aliter nó poííet obtinere,offert prim o,vt fibi confirm et p ig n u s, iuxta diftam l.prim am .C.qui potiores in pigno.habeantur:

A n ifto cafu prim us pofsit offerre fecundo,forte defi- derans aliqua ratione obtin ere in hypotheca rem obii 'gataml&r licet ifte cafus o b m ittatu ra glofla & d cfto - ribus fupra allegatis,tam en potaré quód ifto cafu pri­

mus creditoripofsit offerre íecú d otq u iav td ixi fupra, licet primus cred ito rin u itu sn o n co g a tu r offerre fe­

cundo,tamen volens p oteft,vt d ifta l.prior.C .qui po- riores inpigno.habean.&r q> ifto cafu,quando fcilice t non pofsidet neque prim us creditor, nequefecundus, fed pofsidet tertius extraoeus-.pofsit primus offerre f e . eundo creditori-.qui prius foluerat alteri,eft textus in terminis in l.tertia.S.j.ff.qui pot.in pign.habe.ibi,nifi fo rte prior ei pecuniam offerat. «jEt ifto cafu ceffant rationes,quas adduxit Salicet.in d.§.eodem .in fecu n ­ do creditore pofsidente cu i primus non poteft offer­

re,(vt diftum eft)quia non poteft d ici,quód fit potior co n d itio pofsidetisjfedtertius.ltem ceffat ratio,quód in dubio fauendum fit reo:quia ifto cafu fecundus cre d itor nó eft reus/ed reus eft ille tertius poffeffor,con­

tra quem vteraue agit,Sr propterea puto.quód ifto ca fu primus creditor pofsit offerre fecundo.

^ E t nota omnes iftos cafus,quia funt cótin gibiles, ma xime Florentia?,& per D o fto res m ale examinantur.

ao fE t ex p rod ictis alias i a fa fto coram me dubita­

tum fuit,an fi fecundus cred itor o b tu lit & depofuit &

o b lig au it debitum prim o creditori p ofsid en ti: pofsit poft p r s d ifta prim us cred ito r pofsidens offerre fecun d o iuxta gloffam in d ifta l.prim a.C .q ui potio.in pign.

habeantur.cum aliis fupra allegat.^ E t quód non pof-

q u o d a b e o a u e llin o n poteffd7ft7l p r , m ^ i S f A rifto .Q p ia lic e tifta ita fint,tan-cn fatis eft quód pof­

fefsio adhuc eft penes primum credi.orcm.nam poffef fio non perditur per obligationem faftam a fecundo fed adhuc remanet apud primum,8,-pro recuperandi poffcfsione agendum eft, vel pignoratitia dinftp.iux- ta totum titu lu m .ff& C .d ep ien or.aftio n e.& l.cred i- tor.C .d e pignor.vel p erh ypoth ecan am d u xtaU C de p rsto .p ig n .tE t poffefsio non tranfit de vno in alium, fine animo pofsidentis,vt l.tertia.§.in admittcnda.fi.

de acquirenda poifefsion . & ideo fine traditione non tranfit in alium .l.traditionibus.C.de p aftis.& capitu.

cum aliquibus.de re iudicata.&r fic licet alia iura cre­

diti per oblationem fint tranflata ipfo iure in fecun­

dum creditorem ,tam enhoc non poteft dici depoffef- fione-.quia eadem poffefsio q u s eft apud vnum,nó de­

ambulat in alium,fed ei acquiri turnoua poffefsio,vti p rim a.§.perp ro cu rato rem .& ib ip er Ialonem pofta- lios.ff.de acquirenda p offeif Q u ó d autem acquiratur noua poflefsio fine tradi tione,fieri non poteft, vt pro­

batum eft:& fic primus creditor etiam tranflatis iuri- bus crediti in fecundum,remanet tamen poffeffor.er- g o donec eft poffelfor,poteft offerre fecundo, fic utlpo reft quilibet alius nudus polfcffor.d.l.pau!us.§.fin.

f N o n obftat etiam textus in l.fi fundus.§.in vendica- tione.ff.de pignori.in quo fe fundat Bal.in d.l.Paulus.

ponderado ordiné lite r s , dum ibi dicitur quód poffef for conuentus hypothecaria, condemnari debet ad re ftituendum,nifi foluat velreftituat rem: & fic videtur ib i textus quód poffeffor debeat offerre & foluere ante fententiam ,& idem videtur quod debeat offerre an tequam ei offeratur.

i Q u ia refpondetur, quód in illo tex.exigitur folutio antefententiam ad effeftum ,vt poffefior pofsit abfol- u i ab obferuatione iu d icij:ita declarat ibigl.inverfi.

abfoluendustfed per h o c non negat ibi tex. quód pof- feffor non pofsit offerre etiam poftiententiam ad effe ftu m impetrandi cefsionem,iuxta d . l . m u l i e r . & ita te­

net Barto.in l.fi ftipulatus fuero io.inm ille.ad fin.ff.de fo I.& latius de h o c dicam infra,in iftamet parte iftius

£ t,a rg u eb a tu n q u ia fa fta o b la tio n e , depofitione & m em b ri.^ fE t non obftat,quód per oblationem fuerit o b fig n atío n e,vid etu rrefelu tú iu s pignoris prim i cre­

d ito ris^ : confirm atum iu s fecu nd i ita ,quód amplius ab eo pignus aü e llin o n pofsit: vt d ifta l.j. & ib i Bald.

& etiam vid etu r,quód fecundus cred itor amodo fuc­

cefferit in ius prim i cre d ito ris,& iilu d effe tranflatum in fecundum ,iuxta notata in d .l.A rifio.R atio eft: quia oblatio,depolitio,& obfign atio h ab en t vim fo lu tio - n is .v tl.o b fig n a tio n e .C .d e fo lu tio n .& fe c ce p ta .C .d e vfuris .& cum folutione tollatur aftio & o b lig a tio , v t inftltut.quibus m odis to l.o b lig a .in prin.non videtur, q u ód primus creditor,cuius aftio & o b lig atio eft fu b lata,pofsit offerre fecundo.^ Tam en ego femper fu i in co n traiia opinione, v id elicet, quód creditor primus etiam poft oblationem , depolitionem , & obfign atio- nem adhucpofsidens pofsit offerre fecundo:quia p ri­

mus creditor pofsidens refpeftu iuris offeren d i,f qui- paratur extraneo p oifeffo ri:& ficut extraneus poflef- for etiam in iu fiu s,& nullum habens titu lu m ,p o te fto f ferre iuxta diftam 1.Paulus.§.final.ff.quibus m odis pi g n u sve lh y p o th e ca fo l.ita & p oteft prim us creditor pofsidens:& iftam arquiparationem facit glof.in d ifta l.potior.f.fin.ff.qui po.in pig.hab.in d.l.j.C .eodem tit-

& iequuntur d oftores &r fic in ifto iure offerendi plus confideratur poffefsio, quam ius crediti-.vt etiam ha­

b etu r per g lo ff.& S alic.in d.l.cúm notif$im i.§,eodé.&

refpeftus pofléfsionis in ifto iure offerendi pnefertur h y p o th e ca & credito,vt ib i habetur: donec ergo pri- i n y creditor poisidet,durare debet iftud ius offeren­

d i. f Et non obftat, quód per oblation em , depolitio­

nem & obfignationerii fit confirmatu ius fecundi cre»

confirmatum pignus fecundo creditori,ita quód ab eo amplius auelli non poteft,vt per Bald.in d ifta l.j.quia ille textus & diftum Bald.intelligitur refpeftu priori­

tatis hypotheca-.Nam fecundus non poteft in hypo­

thecaria amplius conuinci ap riore creditore, cui ipfi:

fecundus obtulit,depofuit & obfignauit: vt etiam con ftat ex illo tituIo.C.qui potiores inpignor. habean. ia q u o eft f/uiata d ifta l.j.qua? loq u itu r de prioritate iu- riú hypotheca?:& lex femper in telligi debét iuxta ter­

m inos titu li in quo fituata eft, vt Llmperator.ff.de ia diem adieftion.non autem loquitur d ifta l.j. vbi Bald.

refpeftu iuris offerédi.Nam & fecu n d u s creditor licet offerendo primo confirmet fuum pignus refpeftu prio ritatis hypothecar,dicha 1.prima.tamen non confirmat refpeftu dom inij,vel quafi,vt dicit textus in l.cúm po- fterior.ff.de d iftraft.pign or.& hinc eft quód etiá poft folutionem faftam á fecundo primo cred itori, & pi­

gnora ab eo accepta,poteft eidem alius creditor offer re,vt eft textus in I.cüm fecundus.§.fina.iunfta glcff- eod.titul.Si ergo alius creditor poteft offerre, ergo &

poifd for:& fic fecundus creditor qui defiit effecredi- tor/ed r.on defiit effe poffeffor.Et ita puto tenendum, lic e t non inueniam examinatum p erd oftor. < V lte- rius dubitari poteft in prsediftis,quando creditor tene tu r cedere,quas aftióes teneatur cedere.& in hoebre liiter dic fecundum Bar.in d.l.M odefiinus.in pq.qua»

ad finem legis^p contra principalem & fideiuifore ce dendaeft aftio p erfon a lis& hypothecaria,vt l.i. & L cúm a l t e r . C . d e f i d e i u f . & l . f i d e i u l T o r i b u s . & l . c ú h i s . f i ' - e o .t it .ít e m ced éd u m e ft o ffic iu m iu d icis,q u o d etiam

'■ - - -- - cedt

(6)

cedi p o t e f t , v t 1 fim in oris-it.d e adtnini.rjit. Sf-l.qu od fi »S jn m o r .f fin.flf.dem in o rih ,Iie m c ed en d a eft etiam na­

turalis o b lig a tio t antun:,fi illa m folam L abcau q uia e- tiam illa ce d i p o teft,vt 1- fi e iu s.ffa d T re b e llia m

SeddubitatnEytn ceffa pcrfojvau aftione,cenlcatur etiam ceffa hypothecaria,qua; competit cedenti. & gl-

An t o n i i n e g v s a n t, m p

H «T

inl-fin.pignori.in verfic.contra.ff.fam il er.dfcu.n-S: i híBart.tenet,quód fic.idem tenet Bart.in.1 fi narres p e- cu n ia m .in p rin cip .ff.ad TrebehSc iln P a u lu s d e C a íl

& iftu d procedit,fiue djfta hypotheca veniat ex gene­

rali obligation e, fiue .ex; fpeciali, vt not.Baldin 1. fi m folutum.cum l.fequcn.C.de aftion Sc obligatiqdntel- li«-e tamen tu de-hypptheca,,qua; competen,n,,ceffeil.r ti, tempore cefsiomsffecus autem ¡Q ea, quae incipit .co petere poft cefftoneim quiailla no.p videtur ceflacum perfonali-ita tenet. Bald.in dift.l.fi in folutum, pef-tex-.

tjsniquem d icit eife fingularem in ltered em .ff.qq an - dati.&.idem colligitur,ex notatis per Barto.,in te r e s pecuniam, vb i d icit effe jpeciale,quod in reftitu­

tione qua: fit exfcnatufconfulto Trebelíiano , non ve­

niunt aftiones quxfitat ha:redi poft.nior.tem defunftu fimiiiter m vcnditiqe hareditatisfin qua non cora- prxhenduntur acciones qupfiti’ h xred i ex ftu proui-

£jone,yt ib i per Bartol. Adde-. Aiexandr.in 1. fideiuilor obligari.ff.de fideiufforibus poft Bartql.ibi Sc.in L fi ve ro .in principio.ff.foluto m atrimonie, vqi etiam firmat quod ceffa aftiqnexontrapfiincipffem jcenfeaturcefift aftion e contra principalem,cenfeat.ur ceffa contra. n - áeiufforem ,licet Bartolus in.hoc ajiud velit in.difta.

hfi hieres pecuniam. . ; . . oincmft

¿ ‘<frí>ul)itatur etiam in p rsd ifti s,. an poffit renunciari /beneficio cedendarum actipnum',,ita.quod qui.penu 1 ciáu ít,amplius noti valeatexapere de ce f io n e CopÍAr f cien d a, nec rem amplius jJetere:& hreuiter rdpopdé'-, 1 íúr,qudd-huicbepeficiopam cOiTipet,enti ,.qua,iixpm-.

, petituro,per paftum renuncian p oteft; vt probatur ia j l.fi fideiuffor.§.prjmQ ff de.fideiuilpr. & ita.tenet gloff.

j iriln fiftff depaft.&firm a.tBartoLind..i. Modeftinus.';

\in:pqu$ftíon¡& moueturper regulam Lfi qui$,fin,cgij¿

' icrib m d o.C .d e p a f t . ^Idepa cenet C o r. in confil.51.

lic e t in hac confultatione, i,volum ine, in literaifyfijt Sosin.in confi.2^.qupniam ;i.vo lu m .in pegukftmcfi^

ltimjm:verfic.^.certurnfft.& ambp cófuluerucitip-pp^..

den^cañiifedm eoiudicrq, Socinm legantiupabliplu^

2j confultaitonem . ijiSednaaipr dubitatio,eiffqnrequff raturfpecialrS 85 indiuiduarenim patiohuic^ .ehpii- c io cedendarum,an yero íjaffi ciat iíía.generaiu rfty in piatio,q u a frequenter in con trafttb u s folet apponijvi rielipenRenunqiauát beneficio noiWf cqftxtnqiqiiís. de -fi.dftufforibusepiftpte diui .A4rianÍ5& .beneficio .pluribus reis debendi,& g. & omni iuris .&Í.egutn.au-¡

,xilioj& xauqri.EtjBnpcjfcom.iQ copjftvfprin eq q u o4 qu eritu r circa fgisnqtenei, q«qd requiratur igepialis retm nciatic,5i.mqijetur guatuor fundam entisfvt.ibi per eumicontrarinmvetiar^tppetjCqrn. ip, fi j^ajonfib 5i:i.vqlum . p er rationes qua s.-ibiadducitdqegp tenet -Socin.in dift,cqalff^e^^.yo]uiiune,in penu^ti^qdfigi, . $5 latius hancopinioriem firm at SccqmprpbatD.edus i n confil.;i7vinftpieRt,&proyirili..ia.feCunda,CpIumd na,in verficul.fexifivis non obft;m tibus,vbi reipodetad -argum.Rom. -,,ff , . . ff ', ff' - i Et ifta opin io clarius, procedit, fiinftriunerftq aj,qfip

eftrenunciatnra,yfefuprá, fit appolkum iurarqefftuqi Pfrnota.per Bart.&r afios in l.fciendum. ff. do verBqffi ooligatio n ib u s.& itaetiam .tenetSacin.in djdfitcmfil.

aoo.penult.coi um.iu dift. verfiffr.certum eft ,& c«:Se- cundo,principaliterilis offerendi creditori agenti h y

pothecaria t CrfL/r. '■. C -

I G N O R I3. E T H Y P O T T C .

gloff.8,artol.&.ali; in dift.l.m ulier. i}t§ed eft dpbium an ifte.teriius poffeffqr offerens fuum creditum credi­

tori,pofsit ab eo impetrare exf i onem ¡urium.Sc rtfpsfi dt,tu r,quod quando poffeffor eft iuftus,eft claru qitod fic,vt ex tex.in d.l.m ifier.vbi tex. expreffe dicit Tqudd fi iuftus poffeffor efferat cred itori, compellcndiis eft ipfe crepitor ius nominis cedere. Í Sed difficultas eft, quidin miiifto poffeffote,an etiá ilh cogendus fit cre­

ditor eec!crc.& in hoc Pauj.dc Caftr.in l.fi res obliga-.

ta.ff.de legat.j.firmátjrqtibd creditóqnó pofsit cogi ad' cedenduifi poffeffori iniufto offerenti:ita dicit co llig l cx,tex.in d .l.m u lieracon trarpifen fu ;q u iaid etcx. (v t.

d ix i)'lo q u itu r in ‘polffitofe m ff >,^rgp.a contrario fenfufecus eft ihpoffeffore jnuiííp’ . , f Et diciff Paid.

r e.c re d ito r i ad e ffeftvm liberar,d.ir.ab hypotheca^ rem . p’pffeflam,i:\ illam re : ’ '.utem m reftú im - p e tran d p ce fsio n e m io ita d iciffffe tftT e ir.te n im .d .l.P a u i t u . f . fin.q Sed glo .in d .l.m u lic r.S i }n d.l P au lu s. §.fin.

ten et cóprarium ,v id e lic e t ^uod

¿ ú s p.offefiorofferens cre d ito ri fp o is it im petrare c e i- fio n e ra.& id^m .expreffe tenet ib i B a r t.q l ande op i n io ten V tP .ftr.d eB e lla p e ftiiñ d .].fi res o b lfg t

do d .iP a filu s .|.fin .v id e tiir ¿!;ttfflia?yc, q iib d ir jfe fr n i- n is d. j.fin al.d e b e a t fieri cefsio. Sc ita tenet A U xan d .in d J .m iilie r.in apqñi!l.ad.B árt( H an c etiam qpirtiqiverri tepiet F ran cif.d e;A lb erg q ,in d j.f ir e s ob ligata: Sc ifta ¡tí op in io n e m fe q u u tu s fu it éxceílen s D oftTd. A ntoniu s' S troza ad u o ca tu s F lo ren tin u s in .qiiaffim c a r ia m á- g n g 'im p o rta n tii.& r vl.tra aü á á'ÍIegabít BÍ'Ig. fn t ton-' iV ntaheurn.C .quom ocfo S c q u á n d ó iu d - it i expreffe i-

£3 ten et B ald .ibi in quarta c p p q fiT d e m v id e tu r tened re etiam S a lic .in d .l,m u lie r..'S e d p rim am o p in io n e m ,

& .fie ftlám q u am te n e t P aú l.irf d.l.fi r e s o b lig a ta tc net Bafd.ppft R .ich a r d .fiia fu m b ,& C y n .q b o s ip. é rcffe'rt in d iftir.m u liep .jn lecftiiraan tiq u a ,vid elice t''q u o . . por npn ten ea tu r ced ere in iu fto poffeffo ri.arg u iri.l.friff la -C .d e fp Iu tio n ,& 1. cre d ito r. §. fi ■quáhffo.ff.ftjüí p bt.

in ptigao.Jiab.ex q u ib u s n eg a ri n on p o t e f t , q u od r r t i- cu iu s n on fit d u b iu s,cú m p iñ e in d é fint -iiiú e rfr o p i­

n io n es m axim oru m d o ftq r iir n . T a m é n m eo iim ic io V erior v id e tu r opJníó g lo f,in d ift., lr m u lie r .

& f e q u a c i u m & fiin d a m en taV o tm m im ag is ftrin g u n t:

& y ftfa alia q u a ip e r 'e o s a d S i ic u n t r r , m ih i v id e tu r fe x tijn d ift,l.P a u ljis .§ .fin ip rb b e t oD iniptlem ifteu ita- b ilite r co fifid e ra o d o .q iio d fi'|fte te x .lo q u e re fu r d i iu - re offeren d i,& n on d é ím p e tr á n a b pefsioriem iu r iú ,é f- íe t d é a f i b d e c a f t i ip d u b tta b i.i ;ó r.:ra tex:- ir. l .r r o d fiab eb .ff.d e C a r b o iN a m de fu re q u ilib e t etiam nb p o f ftdeijs h a b e t ius offerendi,SeT oluend i ad' éffeftum 'ex- tin g u e n d i a ftio n em S i o b lig atio n em ',S d ib eT an d irem -hyffptnecatam etiam in u lto cred itore. 1. folu en d o. ff.

ik - n ^ .g e f t .S : habet iir jie r P aul.d e C a ft.in l.ta íe ffa ftú J.pqft diu ifid n em p e r u llu m tefit-fflde. paft.

m f r a :u at:— 1 -■ =

joblatip fieri p ofsit1 étiárn i d 'im p etrandu c e iW ® : & q u od p er eam fu p p le a tn rte x t.c lift.l.

- S o i ' f T q q y tcp f in poffeffore iu fto , Vt f c iif t e t hfi- q eajaocu m .etiu n fih p offeffore im u ftb . : : 4

° ^ at d o nul J a' a l l e g a t Bald. q iq ffilfii

; f l r ' ” ! lftud pcoceiSffe-

i n f i t6f f : «fe

iniuftus, y t

Vfi

tex t ' an dict. §. fin rd u N jquaníeuñque. p o f f e f l o r . ita.Vult

.l.ffftfti nótifsinVi.§.éo.C iete prie- :JP-5óf-édí^-^TÍi b á h itio de A i.nulla

Universidad Carlos III de Madrid. Biblioteca

(7)

„ s t e r t i v m m e m b r. q v i n t a f. P A R T I S Tr a c t a t

I

cedit.l.fi.ff.de calum nia.cum {¡milibus. A lia autem que v j allegantur per B al.n on faciú t ad propofitú. ^ tE tifta opinio iu d icio meo com probatur per decifionem n o­

tabilem,quam ponit Bdld. in didbl. lires obligata, in.P no.flf.de lega.j.vbi d icit,q iió d poiTeiTor conuentus h y ­ pothecaria,offerendo d eb itu m ,poteft petere fibi cedi iu r a , quando onus luendi rerapoffeffam & hypothe­

cam , non incum bit ipfi poíTefibri,fed principali d eb i­

tori. & ad hoc Bald p on d erat tex.in diff.I.fi res obliga- ta .& dicit iftam efle bonam re g u lam , & allegat pro ea di<ft.l.mulier,& n o t.p e r C y n .in i. iubem us.infirt.C .ad Velleian.Et hanc decifionem videturfequi Alexand.in diift.I.fi res obligafa.ad .finvbicun que ergo onus luen­

di foed at ad alium quam ad poffefforem ,videtur quod pofsit impetrari cefsioá cre d ito re inuito perpofleflb- rem oflferentem:& fle fiue fit iuftus, fiue iniuftus p oflef for, & c. «piSecundo d u b itatu r circa ius offerendi, quod com petit tertio poifelTpri,an illu d habeat locum in pofsidente rem teftimatam in dotem datam , ad quá a g it m ulier foluto m atrim on io vtili rei vend ication e in fubfidium, iuxta term in os l.in rebus.C .de iure do.

vt fcilicet d id u s pofféffor g o fs it offerre vxori dotem , '& retinererem aftirriatam. E fS o z i.in confiT 114.e le g i ter,verfic.quininim ó,i.vofaki.tener.quódfic,m ouetur per d id u m Bald.in a iithe. co n tra ró gatu s.C . ad T fe b . v b i Bald in term inis d id .a iith e n . dicit qüód emptores rerum fid eicom m iflb .fu b ied aru m , conuenti a fidei- com m iffario,poffunt offerre teftimarionem rerum Sc excludere agentem. i E g o autem fatis d u b ito de hac

n a r i , & , l f o d p c ^

nus corrigatur ,us ff quia fi cogeretur acceptor fobl ftanuam bonorum acceptorum vfque ad quartam re ftituere,in duobus corrigeretur ius flf.Primb,q„6d aI lienatio q u r erat perm iffi,i n totum reftrin^eretur v f que ad quartam .Secundb, quod vfque ad quartam iñ totum retradaretur v e n d itio , fed perm ittendo, quod pro d id a quarta p ofsit folui affim atio, minus corrigi- turiu sff.& riftapoteft effe ratio, quód in d.autheri.ac- ce p to rd id o ru m bonorum admittatur ad oblationem

¿ftim ationis diriorum bonorum,vt fcilicet minor cor re d io iu ris inducatur.l. fi ferui v e ftri.C . d e n o x a .& l p recip im u s.C .d e appel. Iftud autem non debet exten­

di ad terminos d.l.in rebus-.vbi datur eledio mulieri agendi ad rem d o tale m , tanquam ad rem l'uam,& vbi etiam de iure ff.iftud idem erat permiffum vxori,vt fci licet in fubfidium poffet agere ad rem emptam per ma ritum ex pecunia lu a ,v t l.vxor m ariti.ff.de donation.

int.vir.&r vxo.ad cuius fim ilitudinéintroduria fuit d if p ofitio d id .l.in rebus:yt declarat gloff. ibi in verficui.

aeftimatie.in fin.eo'Bal-m f.no. & fic riilla cadit corre- d i o in d id .l.iñ rebus, ficlit cadit in diri. auth. contra rogatus: vnde de vna ad aliam non eft facienda illatio.

1.fin.ff.de calum.cum vu ls . & propterea-vt d ixi,dubi­

to valde de d id a d ecifion e Socm. in d.confil. isg.&'rió puto eifm procedere de i ure: cogita bis tamen,quia non-p--- --■-■a--- --- decifione Socin.quia in term in is d id .l.in reb u s.q u an - x? in u e n io ta d u m p e r D o d o . 1TT e rtio quxriiur,quid do fcilicet fariis éxcufsion ibus aliae facultates m ariti' fi creditor, qui tenerur cedere iÍTátertio pofleif ori o l-) ferenti.,iuxta l.m ulier. ff.qui pot.in pig.hab. antequamX non fuppetunr,& fic m ulier p oteft agere ad re atftima-

tam in dotem datam : ipfa h a b e t duplicem actionem , videlicet hypothecariam & vtilem re i vendicatione,;

& poteft eligere,qUam v u i t : vt eft text.in I.i n rebus.in

§.j.ad fin.ibijfiuein rem ,filie hypothecariam .& decla­

rat Bald.ibi in fin.j.coiurri.in verfic-ib i, & hypotheca­

ria.dicens . qu o d 'vtilis r é i vendicatio datur m ulieri1 quafi ad rem propriam , h y p o th ecaria autem quafi adj rem obligatam.&r quod fi e lig it rei v.endiCationem, cfe;

bet effe contenta re,quam p e r it: fi autem elig it h y p o -1 thecariam ffres eft m e lio r , quam «ftim atio poffem o- nis,poteft refiduam q u an titatem petere.,& ideó iri é—

ledion eiftaru m adiorium e-iTberie aduerten durii ic - cundum Bal.Cum ergo ekrifc.i vrili rei v cd k a tio n e riiu ’ lier agat ad dominium r e i,n o n vídéo.quod ei pérpof-T fefforem feu alium cred itorem poffit offerri ¿ftim átió r c i,& fic quantitas pro dote'-, quia o b latio quantitatis tunc poteft fieri,ciim a g itu r ad q u an titatem . Illud e- nim offerri debet ad quod ag itu r, non autem aliud d i- uerfum,ad quod non a g it u r . nam aliud pro alio fo lu i non poteft inuito agete.l.i-5 J-ff- fi cert.petat. & fic m u lieri agenti vtili refv é d ica tíó ñ e ad rem eion debet p o f fe offerri riftimatio-.vel quantitas ad quam non agitur.

Q u i enim praetendit ad dom inium permánés, irire eft p otior quolibet alio cred itore.l.ff ventri.f.in b o n is ff.

de priui.credi.& not.Bal.in dll.in rebus.in j.co l.in ver.

ib i p rsrog atiu am . & in re i vendicatione quando res extat,non ad m ittitu rfo lu tio teftimationis r e i, fed pre cifepoffeffor cogitur rem reftituere,vt Lofficio.ff. de rei vendic.iunct.l.item fi verberatum .§.j.eod.titul.

Í Et non obftat id,quod d ic it Bald.in diri.auth. co n ­ tra rogatus:quia quando aliquis eft grauatus reftitue- rc lllud quodex h s re d iia te fupererit fub conditione, prout loquitur diri. authen. dé iure ff.poterat'graua­

tus irreuocabiliter,fine d o lo tamen,alienare totum ,vt l.fed & fi lege.§.quo.d autem .ff. de peti, hatredi. hodie autem fecundum iura,vfque ad quartam.d.autheri.co- tra ro g a tu s. & fi vitra quartam alienet,debet fuppleri

f f qui pot.in pig.hab. antequam' ageret contra iftum tértium poífcfforenr, liberauit ali- qua alia bona pro fu d Tred rto ob lig ata ,& non agit ccP tra fortium poffefforem ,qui offert'ei vel foluit, & petit fibi cedi iu r a , & ip fe cred ito r eft paratus cedere, fed poffeffor excipit contra eum-de bon is liberatis, contra I quae non poteft cedere-, an obftet d icto creditoriiña j exceptio cedendarutn,hixta not.per Bar.in l.Siichumvl S:fi credito r .ff de fo lu t. Sepiem us in l.fr ftiptilatus.S-V- d efid em f. «fEtqriicquid fit in creditore, q u i tenetur

¿edere fideiuffori,dé q u o diceinus rnfri iri qusftq.quá d o fideiuffor offert creditcfri, & de quo loquitur Bart.

rrid iñ ís locisjin fim plici pofféffbreídé qúo auricTSqtó m tíf,di¿endüiú eft aliuif:videlicet,quod cum ipfe non átcé p e fit poffefsforiém h a c mente , Yt iura fibi cede­

rentu r I creditore ag ente hypothecaria,pro ut fecit fi- deiuflor fideiubendo,fed p otiu s iftud vem t extra con- fidefationem in te lla ílu s, q ü q d h cé f creditor liberaue- r it afiqúá b o n a,fib ip er hocttouO bftet -exceptio céd eri darum'.ita'tenet Baid.in'l.ítíbém tisi iri fin. C .á d Vel'e- i'anhirt,&r Salicetus in Vcffieá,qü2To^ m uliér reriúricia úit. 8c ante eos tenuerunt Iacehüs- dé A re tió , Sí'Cy- iiúSjVt ib íre fe rt BaídtK:&- licét ipfi exempl 1 fic en? & ío quaiitur in m uliere, q u e eortfenfit marito aliénáti cer­

ta bona hypothecata pro d o te , & iri lilis rénunciauit iu ri h jp o th e c ^ in fáu orérh em ptoris.quod fcilicet di-

’íábf liriifiéri'i pofteá á g é n ñ coritrá tertium pófteflo- rem alíorurii bonórum p ro réftitutióné dotis,nonoh- ftet exceptio cedendarum propter bona liberata', fed teneatur folúm cedere iura contra alia bona, ta- rn erih o en o n eft fpeciale iñ d o te, fed eft propter ra- tionem diuerfitatis, q u s eft intér fideiufforem , & ter- tiüm póffefforem iqüia fc ilic e t fideiuffor quándo ñde- iu fs it, cenfetur ffdéiufsiffe hábitoreípedtu ad bona o- rrima debitoris,tam o b lig ata creditori,quam non ípe- rans in eis poffe conferuari finédarriño, fecus autes?

.eft iri tef tío poffeíFore, v t clare explicant Baldus & Sa­

licetus in d iffa l.iubem us

defubftantiaalienantis,& fi faCtaexcufsione bonoriim 30 g ít E t ib if u b d it S a licetu sjq u ed b e n e f i c . c e d e n d a r u m

alienanus,non reperitur lolpendq, daturrei vendica- qxiod cóhtpetit fim plicípóffeffori, iu xtad iítam t i o'Schypothecaria contra ácceptóres di^oniiE, b ó - u e r:¿6 C á u fa tu ré x a liq u o eótrariupr#cedenti

(8)

caufatur inter creditorem & fid eiu ffo rem , fed caufa­

tur potius ex aliquanta b en ign itate legis,ponderando verba d.l.mulier.in fme.ibi poffe vid e ri non iniuftum poftulare. irEt iftam differentiam inter tertium p of- fefforem & fideiufforem notauit etiam Socin.in conii, jo i.in praffenti co n fu ltatio n e,t.vo lu in verfic.tertius cafus.& refert & melius declarat D eciu s in confi.104.

31 jn pen.col.incip.coniideratis omnibu<,&:c. «yjQ m n- immo plus voluit Socinusin con filio zoo.qucniam cx forma z.volumi.in j.co l.in verfic.fed iftis non obftan- tibus,& c.videlicet,quód non fo lu m contra te rtiú p o f fefforem-fed etiam contra fid eiu ffo rem , Vel correum principaliter obligatum ad dotem ,m ulier qu? libera- u it aliqua bona,agendo non rep ellatu r exceptione ce dendarum,firmando quód iftud fit fpeciale in dote,fi- cut infinita alia.8c h o c per textum in d ifta l.iubemus.

in quo fimpliciter d ifp on itu r, quód mulieres pofsint renuntiare iuribus hypothecarum fibi competétium,

& quód talis renuntiatio ipfis m ulieribus non habeat nocere in abis bonis,inquibus non renuntiauerút,ne­

que refpeftu aliorum contraftuum , neque refpeftu a- liarum perfonarum.fi enim dicerem us mulieres q u x renuntiauerunt in aliquibus bonis,repelli exceptione cedendarum,per correum vel alium obligatum ad do tem,difpofitio dictae l.iubemus,effet fruftiatoria & lu­

d ibrio pofita,& contra reg.cum quid vna via.de regu.

iur.lib.á.qN e ergo eluforia difpofitio refultet, dicen­

dum videtur,quod indiftinfté m ulieribus nonobftet exceptio cedendarum,propter lib eratio n em ,vel re­

nuntiationem per eas faftam in cerris bonis, fiue di­

fta? muiieres agant contra tertios poffeffores,fiue etiá contra correos obligatos:vt late per Socinum in difto confil.cuius decifio mihi plácet.per d.I.iubemus.pon- deratam,vt fuprá.ff Q uarto du bitatu r an ifte tertius p offeffor,qui vult offerre creditori pro re poffeffa,pof- fttimpetrare cefsionem ab ipfo creditore taliter, v t pofsit ea rti contra ipfum creditorem cedentem, & in eius pm udicium .& riftam quxftionem late examina- . uitDecius in difto conii.

104.&

con clu d it ibi per mul­

ta fundamenta,quód poffeffor quiim petrauit cefsio­

nem á creditore,pofsit ea vti contra cedentem,& licet confilium fit admodum elegans,tam en ego nefeiui Yn quam percipere,quomodo cafus pofsit adaptari in ter tio poffeffore fimpiici, prout loqui videtur ipfe D e- p cius, fquia quando creditor ag it hypothecaria con­

tra tertium fimplicem poffefforem ex duobus creditis, quorum vnum eft anterius altero.pofleffor non poteft offerre vnum fine altero,fed tenetur offerre vtrunque:

' ' A N T O N I I N f c G V S A N T .

bitore,licet in fecúdo creditore fit diuerfa ratio per d.

l.quarrebatur.quanuis Decius in d.conii.i04-in fin.vi­

deatur in fimpiici poffeffore etiam dicere,quodnon teneatur foluere vel offerre,nifi debitum anterius, fed nihil allegat,&: in fimpiici poífcífore(prout ipfe loqui tur.)non credo eum bene loqutitum.f Et ideo ifto ca­

fu nó poteft poffeffor vigore iuris fibi cefsi á creditore agere in pranudicium alterius iuris hypothecari) có­

petenos ipfi creditori, nifi forte' daretur cafus,quód poft ceffionem faftam poffeffori,poifeffio illa deuemf fet ad creditorem,& in ea ab aliquo alio creditore ac- quifiuiffet ius alterius hypotheca?,quod tamen nefeio videre quomodo pofsit bene adaptari deduftis in d.

confi.vel nifi forte Decius loquutus fuerit in poffeifo- re& creditore infimul habenteiuspofteriusmam túc effemus in terminis dift? l.quxrebatur.Ideo bene ad- uerte ne erres: quia fimplex poffeffor tenetur foluere vtrunque creditum,&ncn anterius rátum,vt vult De- cius-íEt ah &quado cefsionarius in aliis cafibus pof- fit vti iure ceífo contra cedentem, vide late Socinum in conii.io6.in prxfenti confultatione.s.volumi.vbi in hac materia ponit feptem cafus,&: aliqua etiam habe­

tur per Decium in d.confi.104. r T ertió principaliter ius offerendi competit fideiuifbri debitoris, qui offe rendo vel foluendo creditori,poteft obtinere ab eodé cefsiohem iuris perfonalis 8c hypothecarij, vt eft tex.

in l.z.C.defideiuf& ibi per dofto.Etpro intelligentia iftius materia?,qux eft aliquantulum difficilis.Amplia prime,quód difta I.z.procedit, fiue fideiuffor conue- niaRir á creditore,fiiie ipfe agat contra d ebitoré.nam fi foluat vel offerat,vtroque-cafu creditor tenetur ce­

dere iura contra debitorem,vel ccufideiuffores &rpi- gnora.ita tenet Bartol.poft V bert.de Bobio.& Dvn.in Lfideiuiforibus.ff.de fideiufireferens tamen fe ad not.

per Cyn.in d.l.z.Idem tenet Sali.in d.l.z.in pen.quxft.

poft Dyn.& refpondet ad argumenta contraria,ite be­

ne. «| Secundo amplia Sc declara d.l.z.qucd diftus fide iuifor non folum tenetur foluare vel offerre debitum, pio quo ipfe fideiufsitjfed etiam debitum anterius, vi delicer,qüód creditor cum hypothOca eiufdem pigno ris acquifiuit ante creditum,pro quo fideiuffor poftea intercefsit.Alias enim nifi fideiuffor foluat vel offerat vtrunque diftum debitum,creditor nó tenetur cede- re,fed poteft retinere pignus,donec fibi vtrunque fol- uatur.ItadeclarantSeintelligunt diftam l.z.ibi gloff.

Iac.de Are.Cyn.& Alberi c.Sc Specu.in titu.de obli.Sc folu.in §.j.colú.fin.dum dicit,cp d.l z.loquitur quando pignora accepta fuerüt tempore fideiufsionis Sc ante.

D E P I G N O R . E T H Y P O T .

quia in tertio poikfforefirrpiici non cadit confidera- 33 ^Tertio amplia,quód d.l.z.procedat etiam fi creditor

r» m oeri c ÍX IiiTinn*. c TNT*í<-vt-t c it-1 __ /1— ; — * 2-,____ — 1 *- .C - ST--- „ r . . o . n

tio magis folutionis prioris crediti,quam pofterioris, prout cadit infecundo creditore offerente, qui non te netur offerre nifi creditum ,quod eft anterius fuo-.vt 1.

quxrebatur.fi.qui pot.in pig.hab.

^Nam poffeffor fimpkx qui non habet aliquod ius in diftis bonis,non prxtcndit intereffe rationefui credi­

ti pofterioris,prout prxtcndit fecundus creditor,& i- deo fi vult liberare rem a creditore agente, debet fol­

uere vel offerre tam pfirrú,quáín fecúdum creditu, vt probatur in 1.creditor qui prior.f.j.ff-qui pot.in pi gn.

iiabe.vbi eft text.q> pofleffor tenetur foluere litis xfti- mationem,fi vult li berare rem tam primo quam iecú- do creditori,ergo idem effe debet in vno creditore ha

prim ó accepit fideiufforem pro fuo credito, & poftea exinteruallo pro eodem credito accepit pignus.Nam etiam ifto cafu fi fideiuffor foluat vel offerat credito­

ri fiium creditum ,creditor tenetur cedere difto fide- iuffori etiam iura pignoris poftea áccepti.ita vult SaL in d ifta l.i.in verftc.quxro fuccefsiue.& ita intellm it ipfe fecundum opin.glo.in d.l.z.in ver.óbligatus.Nam licet ifto caiu fideiuffor non intercefferit,habito refpe ftu aa pignus,quod nondum creditor acceperatfed poftea accepit^tamen fatis eft,quód illud pignus imie- niatur obligatum pro difta caufa, pro qua intercefsit fideiuffor,& ideo creditor ifto cafu tenetur cedere e- t iafn ius d ifti pignoris & h ypot.& ifte cafus meo iudi-

bente duo vel piura credita cum hypotheca, cum fit cioeftrlarn* r+T imiw,,,.'/ . ’• -

eadé ratio,& idem eft in debitore:quia fi debitor velit 3 &rurimóvtnó rre<Grm' i* Cm i-(‘uo^usrno^ s:

foluere vnum debitum,cúm habeat plura debita ex di — ,111 habeat plura debita ex di m L f / fiu^opofi pnmu creditú & pi uerlis caufis,creditor cogitur recipere,referuato iure

alterius crediti-.Se pro alio non foluto poteft retinere pignus creditor,

vt

eft textus in l.fin.ff.quibus modis pignus vel hypothec.fol.&habetur etiam in

1

vnic

C

ob chirogra.pecu.in gloff.fi.vbi poffeffor cogiturfol’

uere omne debitum.& ibi fequitur Salic.in Smuxftfo

& ita tenendum puto in fimpiici poffeffore & jn de"

gnus & fideiufsionemprxftitá,idem creditor ex inter j .contraxit aliud creditú cú ipfo debitore, &pro eoidepignus accepit:quia ifto cafufufficit,q> fideiuf, or agens feu conuentus,offerat primum creditum, n quo ipfe fidei ufsit ad impetrandú cefsionem-.nec tene tur offerre fecúdum creditum,nec poteft creditor ifto cafu vigorefecudi creditiretinerepignriita vultgl.irt a.Lz.in d.V'er.obligatus.in prima opi licet in fecunda

Universidad Carlos III de Madrid. Biblioteca

(9)

teneat contfarium ffed ex quo in i.lo q u itu r per verfic.

alij prima cenfet-ur o p in io g lo ff.& non fecunda, iuxta gl.ruhr.ff.fi ce rt p e ta .& in l.c e r ti conditio.in prin.eo.

tit.8cnot.Iaf.inl.fi id cm .f.fi.in ^.lim it.ffdeiurif.qm n.

iu d ic.& ita re fe rt C y n .d ifta m gl.tenere hanc opinio­

nem in d .U .q u i etiam d ic it ita tenere ibi Iaco.dc Are.

Salicetus autem ib i ten et con trariú ,dicens,quód cre­

ditor tenetur fo lú cedere iura pign oris,q u x fideiuffor foluédo velo ffe ré d o d iffo!u it,n on aü tem aha:& quód ereditor p o fsid et p ig n u s,n o n tenetur tradere illud fideiuiforqne eu m co n ftitu atp o tio rem alia fua o bliga tione.^Sed ad u erte,q u od Salicetus duo vult.Primum 3<i eftjqudd cred ito r teneatur folu m cedere fideiuffori ius pignoris,pro quo ip fe fideiuffor folu it vel offert,&

in hoc re d e lo q u itu r Salicetu s,q u i a hoc exprefse vult d id a l.fecunda. ex h o c tamen confequetur fideiuffor.

quia fi d id u m ius fibi ceffum e rit anterius alia hypo­

theca cred itoris, vel etiam aliorum creditorum ,ipfe cum eo poterit obtinere contra quofcunque.^fSecun dum autem q u o d vu lt Salicetus,eft, quod creditor nó tenetur cedere fideiuiTori ius p ign oris accepti pro cre dito, pro quo fid eiu ffor in te r ce fsit, & pro quo foluit, vel o b tu liiip fefid eiu ffo r,n ifi etiam fideiuffor foluat, vel offerat aliud p ofteriu s creditum con tradum cum eadem h y p o th eca,p o ft d id a m fideiufsionéded in hoc male loquitur Salic. & ( v t dixi fupra)glo.Iac.de A re .&

C y n . tenent co n trariu m in d .l.z. f Et ifta opinio pro­

bari poteft ra tio n e ,q u ia fideiuffor tempore quo fide- iu fsit,h ab u it re fp e d u m ad orn nia bona debitoris h y ­ pothecata ipfi c r e d ito r i,& e tia m ad alia pro fua inde­

m nitate,vt d eclarat B a rt.in l.fi ftipulatus.f.fi ex d u o - bus.ff.de fid e iu ffo .& h a b e tu r p e r Bartol.Bald. Salic.Sc alios in l.iu b em u s.C .a d Velleian.«rVnde non eft frau dád u sh ac fu a fp e ,v t c o g a t redim ere bona pro quibus fe o b lig au it,ab aliis r a tio n ib u s poftea co n trad is:qu x ratio ceffat in creditis con tractis ante fideiufsionem prxftitarm quia tem pore fideiufsion isin uen it bona af ie fta ex d ifta o b lig atio n e antecedenti,& fic manifefta eft ratio diuerfitaiis in te r creditum & pignus antece­

dens fideiufsionem ,& cred itu m & pignus fubfequés.

i E t iftam o pin io n em fe q u itu r etiam Decius in difto confi.14.hcet non ita d e clare t,fe a fimpliciter dicat, q>

difta l.fecu n d a,q u x v u lt,q u o d creditorpofsit retine­

re pignora p ro alia o b lig a tio n e & cred ito ,p ro ced it quando illa alia h y p o th e ca e ra t anterior fideiufsione:

feciis autem,fi erat p ofterior. h an c tandem opinionem tenet Socin.in d.confi.2,06.111 s.& 7 -cafu ,licet loquatur aliquantulum o b fcu r e :& ita tenendum eft.

«¡Secundó limita.tur d .l.i.v t n o n habeat locum pro de bito chirographario antecedenti obligationem fide- iufforiam :quiapro i ll o cr e d ito r non poteft retinere pi gnora contra fideiufforem foluenterm vcl offerentem debitum pro quo fideiufsifcita tenet glo.in difta l.z.&

ibifequunm r B al.& S alicet.« ¡L icetrefpeftu debitoris principalis foluentis v e l o fferen tis,aliud finquiaf.có- tra eú creditor poteft retinere pignora etiam pro cre­

dito chirographario p e r l.vn i.C .etiam ob chirogra.pe cu -& ratio eft fecundum Salicet.ibi,quia difta l.vni.tá quam fpecialis loquens de debitore,non eft extenden­

da ad extraneam perfonam ,prout eft fideiuffor.

35 c t A d d e iniuper in h ac m ateria fideiufforis,quód fi v- nus ex duobus reis v e l fideiufforibus offert,vel foluit creditori,quód ei cred ito r ten etu r cedere iura & aftio nestam perfonales,quam hypothecarias contra con- fideiuffores vel correum & principalem debitorem, v t per Bartolum ,Baldum .Salicetum & alios in d ifta l.fe- cu n d a.C .d efid eiu ffo.& in l.fideiufforibus.ff. eod.titu.

& l.j- & ib in o t .C .d e d u o b .r e is .& nor.Socin.inconfil.

2oo.q u on iam .z.volu m .in prin ci.in verfic& certe .j.fa - cie.Er ifta cefsio eft neceffaria,quia nifi fideiuffor qui folu it creditori,im petret ab e o cefsionem,non habe­

ret aftionem contra alium confiaeiufforem ,vteft tex.

I U T E R T I V M M E M B R . Q V I

in l.cum aI ter.C.defideiuffo.&ibi not.gloff Bartol * Salicetus.& hoc procedit tam in creditore pr“ £ to,prout eft fifcus,quam apriuato,vt ibi texulicet fe cus fit 111 duobus contutoribus,quia fi vnus ex eis fol u .t integrum debitum pupillo,habet vtilem aftionem contra alium contutorem pro fua rata abfque alia cef- fione impetranda a pupillotvt l.j.f.nunc traftemusff de tut.& ra.diftra.& not.glof.& doftdn d.l.cum alter'

& ibi afsignatur ratio differentix inter duos confidel íuffores & duos contutores:& de hac materia late ha betur per glo.Bar.Bal.Salic.Alexa.Iaf.& alios inl.j.C . de tranlaft.^f tS ed dubitatur,quid fi creditor qui tené tur cedere fid

Referencias

Documento similar