3. HaBeflM BpcTe npoM3BefleHMX racoBMTMx ropMBa. ;
4. HaBeflM epcTe npepat)eHMX racoBMTMx ropMBa. -5. fleTanbHO o6jacHM reHepaTopcKn rac.
TpoHa, aTOMCKa je3rpa obmx MaTepnjana nofl/iex<y peaKflnjn c^ncnje, ocjio6at}ajytiM npn tom eHepmjy.
On/ioflHa HyKneapHa ropnBa cy: ypaHMjyM
U238 M TOpnjyM T232 KOjkl Ce TaKOt^e Ha/ia3M y npnpofln Kao n ypaHMjyM. OrinoflHa ropn- Ba He noflne>Ky HenocpeflHo peaKflnjn cpncnje.
cacTaBa. riocjie npeHMintiaBai-ba xeMMjcKMM nyTeM flo6Mjajy ce npepapeHM okcm am
ypaHMjyMa, a M3 h>mx ropMBO 3a HyKjreapHe peaKTope.
C/iMKa 2.15. - HyKJieapHa peaKpnja - cpncnja
TeMnepaTypa Tonjtehba ypaHMjyMa je 1 1 0 0 -1 150°C.
Ca HaTpMjyMOM, >KMBOM, 6M3MyTOM, TMT3HMjyM0M,
ojiobom m aHTMMOHOM ypaHMjyM rpaflM nerype ca
hmckomTaHKOM Tonjbei-ba. YpaHMjyM ca MarHe3Mjy- MOM, ajiyMMHMjyMOM, TBOK^eM, 6epMJ1MjyMOM, 6aKp0M, flMHKOM, BOn4)paMOM, BaHaflMjyMOM MJIM TOpMjyMOM rpaflM Jierype ca bmcokom TanKOM Tonjbei-ba.
ypaHMjyM floĆMjeH M3 pyfle (ofl Kora ce npaBM peaK- TOpCKO ropMBO) XeMMjCKM je CTaĆMJiaH Ha co6hoj' TeMnepaTypM, ajiM Beti Ha TeMnepaTypaMa oko
100°C CHa>KHO OKCMflMpa. Cm t3h npax ypaHMjyMa ce aTOMCKO je3rpo nofl flejcTBOM HeyTpoHa fle/iM - Ljena Ha flBa JiaKLua, npM neMy ce flo6Mjajy HeyTpoHM m ocjio6a1ia BejiMKa KOjiMHMHa eHeprMje, 3H3tho Betia ofl eHeprMje ocjioćotjeHe caropeBahbeM. HoBOHa- CTajiM HeyTpoHM M3a3MBajy fla/be flenaibe je3rpa aTOMa, npM neMy ce flo6Mjajy hobm eoeMeHTM m
ocno6at)a hob3 eHeprMja. Ha Taj h3hmh ce OBa peaK- flMja caMa ofl ce6e HacTaBjba m H33MBa ce jiaHHaHa peaKflMja. Ofl noMeHyTMx ejieMeHaTa ypaHMjyM U235, ruiyTOHMjyM P23g Kao m M30Ton ypaHMjyMa U233 MMajy oco6MHy fla Oflp>KaBajy naHnaHy peaKflMjy.
(Py3Mja je npoqec cynpoTaH cpMCMjM y KOMe ce flBa flMjaMa. Ha npMHflMny HyKJieapHe c|>y3Mje carpat^eHa je BOflOHMKOBa, Tj. H 6oM6a y Kojoj ce bpllim cpy3Mja
YpetjajM KojMMa ce OflBMja flenaibe aTOMa - cpMCMja, Ha3MBajy ce HyK/ieapHM peaKTopM.
Yfleo HyKJieapHor ropMBa y yKynHMM eHepreTCKMM M3B0pMM3 HMje BejlMKM, ajIM HMje HM flOBOJbHO MCIIM- TaH, na CTora CBe pe3yjiTaTe tmx McriMTMBaiba Tpe6a npMXBaTMTM ca onpe3Homtiy. npeMa hckmm
npofleHaMa 3eMJbe MCTOHHe EBpone pacnojia>Ky ca
oko 0,5 MMJiMOHa to h3 ypaHa y pe3epBaMa, a ocTa- jie 3eMJbe ca oko 3 mmjimoh3 TOHa. CAfl pacnojia>Ky KOJiMHMHaMa ypaHa flOBOjbHMM 3a concTBeHe no- Tpe6e y florneflHoj 6yflytiHOCTM.
3eMjbe Koje He pacnojia>Ky npMpoflHMM Haua3M- ujTMMa ypaHa mjim naK pacnona>Ky HeflOBOJbHMM KOJiMHMHaMa M3na3 BMfle y npepaflM 03paneH0r ypa- Ha, npM neMy ce floćMja nuyTOHMjyM KojM cny>KM Kao HyKJieapHO ropMBO y onjioflHMM peaKTopMMa - 6pM- flepMMa.
BMCOKa KOHfleHTpai^Mja eHepmje y HyKJieapHOM ropMBy je noroflHOCT y HM3y cneflMjajiHMX cjiyHajeBa npMMeHe, Ha npMMep, 3a noroH ćpoflOBa jep mm ce TMMe 6mtho noBetiaBajy paflMjyc m 6p3MHa KpeTaiba, 3a CHaćfleBaibe BacMOHCKMx CTaHMfla eHepmjoM, 3a ejieKTpaHe 3a cneflMjajiHe noTpe6e KOje ce Mory TpaHcnopTOBaTM y flenoBMMa m 6p30 MOHTMpaTM, 3a CHaćfleBaibe yflajbeHMX m HenpMCTynanHMx MecTa eHeprMjoM. TaKotje, HapoHMTy npMMeHy HyKJieapHa eHeprnja MMa y noflBOflHOM TpaHcnopTy 3a noroH noflMopHMfla.
riMTOhbO M SO.D.OU.H
1. HaBefln epcTe, CBojcTiBa m očnacT npMMeHe HyK/ieapHHx ropMBa.
2. Kano ce flo6njajy HyKJieapHa ropMBa?
EHeprnjy penHnx TOKOBa, BOfleHy CHary, 3ana3nmi cy Tbyfln joixi y HajcTapnja BpeMeHa, nocMaTpajytiM BOflonafle n 6yjnL\e. BeK y CTapoM BeKy jaBmia ce naflart>y Ha MaibHM BOflonaflHMa, npnpoflHHM mjih
BeLUTaHKMM. 36or caBpeMeHOj HannHa Kopniiitiehba CHare BOfle, Tj. rt>eHe noTeHpnjajiHe eHeprnje, BOflHa KOJia cy pa3Bnjajia 3HaTHO Betiy CHary Hero npnMH-
thbhh flonann n noKpeTana cy MJiMHOBe, MexaHn- HKe neKMtie y KOBanHnpaMa, TKanHnpe nTfl ... TeK cpeflHHOM XIX BeKa flomjio ce Ha Hflejy fla ce nojio>KajHa (noTeHpnjajiHa) eHeprnja BOfle Hajnpe npeTBopn flejiMMMHHO y KMHeTMHKy, a flejiHMMHHO y eHeprnjy npnTncKa, na fla ce TeK 33ti/im noMotiy BOflHor MOTopa npeTBapa y MexaHMHKM pafl.
TaKO cy ce M3 npMMMTHBHMX BOflHHX MOTOpa, KOjn cy HepapnoHanHO KopncTnnn eHeprnjy BOfle, pa3Bmie BOflHe Typ6nHe Koje flo KpajHOCTH KopncTe pacno- no>KMBy eHeprnjy BOfle, naK flo 90%, na m Bmue.
flOCTOjH HeKOJlMKO TMnOBa pa3JIMHMTMX BOflHMX Typ- 6MHa, a CBaKa ofl i-bMX hocmMMe CBor npoHana3ana.
ripBy Typ6MHy cppaHCMCOBor TMna KOHCTpyMcao je UeMC OpaHCMC 1849. roflMHe y hbyjopKy. ripBy llen- TOHOBy Typ6MHy carpaflMO je 1880. roflMHe llejiTOH y CaH OpaHL(MCKy, a npBy nponejiepHy Typ6MHy ca noKpeTHMM jionaTMpaMa M3yMeo je 1912. joflMHe m
carpaflMO 1919. roflMHe y EpHy flp KarmaH. CpeflM-
hom XIX BeKa, Kafl ce nonejio ca npMMeHOM hobot
HaHMHa KopMiutiertja eHeprMje BOfle, OTnoneo je m
HarjiM HanpeflaK y rpatjeHjy MaiuMHa. CacTaBHM fle-
jiobm Typ6MHa m no o6jiMKy m no KBaJiMTeTy M3pafle 6mjim cy 36or Tora caBpeMeHMjM Hero flejioBM BOfl-
hmx KOjia, ry6ML(M eHepmje cy nocTajiM MHoro MamM, na ce m pacnoao>KMBa eHeprMja mhoto 6ojbe mcko- pMLutiaBajia.
Eojbe MCKopMiutiaBahbe pacnojio>KMBe BOflHe eHeprMje OMorytiMJio je fla ce Harjio noBetiajy CHare Typ6MHa. Ha cjiml(m 2.16 npMKa3aHa je cpeflhbeBe- KOBHa BOfleHMfla ca M3fly6jbeHMM jionaTMpaMa Ka- KBe ce m flaHac BMfle Herfle koa Hac.
ripeTena caBpeMeHe llejiTOHOBe Typ6MHe - poTop flaBao je CHary CBera HeKOJiMKO b3tm. Ha mctom
npMHL(Mny pafla ca KopMiutieLbeM eHeproje cjio6o- flHor BOfleHor MJia3a KojM flejcTByje Ha M3fly6rbeHe jionaTML^e rpafle ce m liejiTOHOBe Typ6MHe. JeflHa nejiTOHOBa Typ6MHa (meH poTop) janMHe 13 000 kW npMKa3aHa je Ha cjiml(m 2.17.
BenMKM HanpeflaK y TexHML(M rpatjeiba Typ6MHa no- CTMrHyT je y Tpehoj fleqeHMjM XX BeKa. OMoryheHO je rpatjerbe BenMKMx Typ6MHa Ha nnaHMHCKMM noTOflM- Ma mjim paBHMnapcKMM peKaMa Koje KopMCTe c a --
cbmm Mane mjim Bpuo BejiMKe BOfleHe TOKOBe. Ca- BpeMeHe Typ6MHe MMajy caHry ofl 77 000 kW. Cafla ce rpaflM joiu hokojim ko BehMX nocTpojerba janMHe 2 200 MW. nocTojM npojeKaT fla ce y Kmhm Ha peflM JaHr noflMrHe orpoMHO XMflponocTpojeibe janMHe
ok o 10 000 MW.
rioflM3aibeM BeriMKMx BOfloja>Ka cTBapajy ce BejiMKM pe3epBoapM KOjM Mory fla npMMe m 3aflp>Ke HeKO-
jimko fleceTMHa, na mh6kojimko ctotmh3 mmjimoh3 MeTapa Ky6HMX BOfle, HMMe ce Mo>xe y6na>KMTM HaflOJia3aK BOfle m cnpenMTM KaTacTpocpanHe no- nnaBe. rio p efl CHaćfleBahba eHepmjoM HMTaBMx oćJiacTM, 0B3KBM pe3epBoapM peiuaBajy npo6jieM HaBOflrbaBaiba o6ajiHMx nojba necTO BenMKMX He-
kojimko fleceTMHa, na mctotmh3 xMJbafla KBaflpaT-
hmx KMnoMeTapa.
Ha>KajiocT, flo6ap fleo BOflOTOKa He caMo lutoce He
kopmctm, Beh je npaKTMHHo mM3ry6jbeH y OBe cBpxe y 6yflyhHOCTM. Ycnefl Hame yp6aHM3aqMje mMHflyc- TpMjariM3aL(Mje penHMX flonMHa floiuno je flo
cMaibe-CnuKa 2.16. - CpeflhbeBeKOBHO BOfleHHHHo kojio
C/iHKa 2.17. - nenTOHOBa Typ6nHa Hba mjim ry6nTKa xnflpoeHepreTCKor noTeHpnjana.
Me1)yTMM, pa3BojeM HMCKonaflHMX Typ6nHa OMory- tieHO je eKOHOMMHHO MCKopmutiaBaH^e hm>kmx bo- fleHnx TOKOBa, HMMe je flOHeK/ie HaflOKHaljeH ry6n- T3K HeKnx Ba>KHMjnx jiOKaqnja. YKynHO CTarbe aKy- MyjiaL|nja npnKa3aH0 je Ha cjinnn 2.18.
BoflHki motopm cy Bpjio CTapn n Bpjio pacnpocTpa- hbeHM. BncoKe 6paHe Mory Ha jeflHOM MecTy fla koh- L|eHTpmuy Bpjio Be/inKe KomiHMHe eHepriije penHnx TOKOBa, Typ6MHe BennKnx cHara Mory fla ncKopncTe Te BennKe KonMHMHe eHepmje, a flaneKOBOfln Mory fla nx 0flBefly flo yflaji>eHMX noTpoLuana. 3axBarby- jyt\n omuTeM HanpeTKy HayKe flaHac cmo y Mory- tiHOCTM fla MCKOpncTMMO CHary cBaKe peKe, 6nna OHa Bpno Mana, nnn naK BennKa. riorbe npnMeHe BOflHMX MOTopa nocTano je Bpno llimpoko m BeoMa p33H0BpCH0.
fla 6m 6orbe HanpaBnnn yBMfl y xnflpoeHepreTCKM noTeHLflijan Ha cnnKaMa 2.19, 2.20 m 2.21
npnKa-33HM cy npOCeHHM M OCTBapeHM CeflMMHHM flOTOL(M peKa: flyHaB, flpnHa m JImm.
mvs peKa flyHaB
ceflMHL(a
1 - npoceK 1926-1975. 2 - ocTBapeHO y 2001.
CnnKa 2.19. - flpoceHHM n octBapeHH flOTOK peKe flyHaB
1 4 8 12 16 20 24 28 32 36 40 44 48 52
ceflMMfla
1 - n p o c e K 1 9 2 6 -1 9 7 5 . 2 - o c T B a p e H o y 2001.
CnnKa 2.20. - flpoceHHn n ocTBapeHH a o t o k peKe flpnHe
mVs peKa fll4M
ceflMMfla
1 - npoceK 1926-1975. 2 - ocTBapeHO y 2001.
CnnKa 2.21. - npoceHHM m ocTBapeHM aotok peKe JImm
2 . 6 . 2 . E H E P r M J R C ^ ' H U f l
CyHL\e Mo>KeMO CMaTpa™ npon3BOflOM cbmx eHep- rnja Koje ,qaHac kopmcthmo. CBa xeMnjcKa ropnBa BOfle nopeKno o^ 6nrbHHX mtim >kmbotmh3Ckmxopra- HM3aMa, HacTana cy Kao nocTieflML(a CyHHeBor 3pa- nehba. llyTeBM TpaHccjDopMncaita eHeprnje npnKa- 33HM cy y Tačenn 2.6.
rioy3flaHo ce 3Ha fla CyHpe flaHauurbHM MHTeH3MTe-
tom 3pann HajMarbe neT Mnnnjapfln roflHHa očacja- Bajytin 3eMTby Koja je ofl HDera yflaTbeHa oko 150 MnnnoHa KnnoMeTapa. 3eMTba npnMa caMO Mann fleo Tor 3paneH3a, TeK oko nona MnnnjapflMTor flena, ann ia ja eHeprnja npeMaujyje npeKO 100 000 nyTa cHary cbmx eneKTpaHa Ha 3eMTbM.
Ta6ena 2.6. - nyTeBM TpaHccpopMncai-ba eHeprnje
CHara 3paHeH>a Koja Ha ynacKy y 3eMTbMHy aTMOc- cj>epy flocneBa Ha KBa,qpaTHM MeTap noBpmnHe yn- paBHe Ha npaBai^ CyHHeBMx 3paKa, Ha3MBa ce co- napHOM KOHCT3HTOM M M3HOCM 1 353 VV/m2.
Ha 3eMTbMHy noBpiu flocne caMO jeflaH fleo oBe eHeprnje, (cnnKa 2.22) jep ce jeflaH fleo pecpneKTy- je (oflčnja) ofl aTMoctf>epe m Bpatia y npocTop, a flpyrn ce y rboj ancop6yje. KonnKO t>e CHare flo- cneTn Ha 3eMTby, 3aBncn Ofl yrn a nofl KojnM CyHHeBM 3papn npona3e Kpo3 aTM0ccf)epy Kao n ofl MeTeoponoiiiKHx ycnoBa. LUt o je yrao M3Me1)y Bep- THKane n CyHneBnx 3paKa BetiM, t o je flocnena CHara 3panerba Ha 3eMTbn Marba, jep je nyT 3paKa fly>KM.
C/nnKa 2.22. - roflmui-be npoceMHO rnođanHo 3paMehbe Ha xopn30HTa/iHy noBpuiMHy y paBHM T/ia 3eM/be y W/m2 (cBefleHO Ha c b3km caT y roflMHM)
HayMHnqn ,qyro Hncy Momn npaBH/iHO qa očjacHe nopeK/io ob3koBennKe CyHneBe (conapHe) eHeprn- je. TeK 1920. roflMHe to nona3M 3a pyKOM eHrne- CKOM HayMHMKy, Č|3M3MMapy H aCTpOHOMy EflHHrTOHy.
Oh o6jaBTbyje Teopnjy no Kojoj boaohhk, Kojn je HajnaKiiJM o fl cbmx xeMnjcKnx e/ieMeHaTa, npefl- CTaBJba rnaBHO HyKjieapHO ropnBO KOje CyHqy flaje ycnjai-be. Ha Hbera OTnafla naK 50% CyHneBe Mace y Kojoj ce aTOMCKa je3rpa, npoTOHM, HenpeKMflHO cnajajy y je3rpa xennjyMa (npopec c(Dy3Mje) y3 mcto- BpeMeHo ocjio6a1jahbe BennKnx KOJiMHMHa TonjiOTe Koja 3arpeBa CyHqe, nnja je TeMnepaTypa Ha noBp-
iijm5 800 cTeneHM KejiBMHa, a y cpeflmiJTy flocTnace H3K 15 MMJlMOHa CTeneHM KejlBMHa.
Ob3ko orpoMHy CyHHeBy eHeprnjy, 6ecnjiaTHy mhm- CTy, jb yfln KopncTe oflBajKafla 6mjio y flnpeKTHOM nnn TpaHccjjopMMcaHOM o6jiMKy. l1o3HaTo je fla cy CTapn Tpqn tbOMe najinjin 0JiMMnMjcKy BaTpy, fla je jom y V BeKy npe Hame epe CoKpaT npoynaBao M3- rpaflhby cojiapHMX Kyha, fla je cfc>paHqycKM HayHHMK JlaBoa3Mje KOHCTpyMcao cojiapHy neti ca cohmbom
3a Torubejbe MeTajia MTfl.
KopMiutieHae CyHneBe eHeprMje nocTaje cBe 3Hanaj- HMje 36or cMatbeHMx pe3epBM npMpoflHMx ropMBa.
OBaj HenpecyujHM M3Bop Beti ce yBejiMKO kopmctm
3a 3arpeBaibe 3rpafla m BOfle, a no3HaTa je m Jbero- Ba npMMeHa npM Hanajaiby nyMnM 3a HaBOflibaBaibe, 3a ocBeTjbaBajbe 3bmohckmx nMCTa, 3a pafl cyHne-
bmx netiM mt3koflarbe, npM neMy ce mflarbe MHTeH- 3MBHO paflM Ha HOBMM npOjeKTMMa M3 OBe OĆJiaCTM.
McKopMLutiaBajbe CyHneBe eHeprMje nopefl npeflHO-
ctm MMa m HeflocTaTKe: Majia kojimhmh3 eHeprMje no nOBpiUMHM, 33BMCH0CT Ofl MeTe0p0J10UJKMX yCJIOBa,
^MKjiMHHa npoMeHJbMBOCT y BpeMeHy m npocTopy.
To ce y eKcnjioaTapMjM CyHneBe eHeprMje Mcnojba- Ba Kpo3 TpM ocHOBHa npoćjieMa: caKynjbaibe, koh- qeHTpMcatbe (paflM nocTM3aiba TeMnepaTypa) m ny- Baiba (cKJiaflMUJTeiba) eHeprMje. C o63MpoM fla je CyHneBa eHeprMja npaKTMHHo HeMCflpnHa, ćecrmaT- Ha, mujto je noceĆHO 3HanajHO y flaHaiuibMM ycno- BMMa BejiMKe 3ara1jeHOCTM HOBeKOBe oKOJiMHe Beo- Ma HMCTa, HaBefleHM HeflocTaflM He Mory 3HanajHO yMaibMTM hbeHe BpeflHocTM, Te oHa ocTaje eHepreT- CKM M3BOP 6yflytiHOCTM. TOflMlUlbe npocenHO flO- 3paneHa eHeprMja Ha OflpetjeHy TepMTopMjy CBefle- Ha Ha cb3km flaH y roflMHM flaTa je Ha cjiml(m 2.23.
14° 16° 18° 2Qo 22° 24°
45°
44°
43°
42°
41°
46
°CnnKa 2.23. - roflnini-be npoceHHO fl03paneHa eHeprnja Ha xopn30HTanHy noBpinnHy y paBHH Tna 3eMTbe y Wh/m2 (CBefleHa Ha cBaKM flaH y roflMHM).
3 . 6 . 3 . E H E P rM J R E E T P R
EHepreTCKM noTeHiflnjan BeTpa no3Ha.T je o,q flaBHM- Ha. XnrbaflaMa roflMHa, cBe flo nojaBe napHe MaiiiMHe, eHepmja Mmuntia rbyfln n >KMBOTMiba, npeflCTaBTba/ia je jeflMHM M3Bop MexaHMHKe eHeprn- je. KopmutieHa je npBođnTHO 3a noKpeTaibe 6poflo- Ba jeflpehbaKa. CaMO o fl 1880. roflMHe flo flpyror CBeTCKor paTa HapoHMTO Ha T/iy CAfl m 3anaflHe EBpone M3rpaijeHO je HeKO/iMKO MnnnoHa Mannx BeTpehbana 3a MneBehbe >KMTa, pe3aibe flpBeHe rpatje, ppnrbehbe BOfle mctimhho.
ycuefl CyHneBor 3paneiba 3eM/ba ce 3arpeBa Hepa- BHOMepHO jep HMje MCTOBpeMeHO Ljeua M3no>KeHa
tom 3paneiby. 36or Tora ce HepaBHOMepHO 3arpeBa n HbeHa aTM0cc(3epa. OrpoMHe Mace Ba3flyxa 3aTo npe/ia3e ca Tonjior M3Bopa, ocBeTTbeHe xeMnc- cjiepe, Ha xTiaflHMjn M3Bop, Tj. HeocBeTTbeHy xeMnc- cj>epy, Te t3ko HacTaje CTpyjaibe Ba3flyxa - BeTap.
Mo>Ke ce petin fla je 3eMjbMHa aTMOccpepa jeflHa BejiMKa ToruioTHa MarnnHa KOja OMoryhaBa fla ce ToruiOTHa eHepmja, nocpeflCTBOM KMHeTMHKe eHep- rnje BeTpa, npeTBapa y MexaHMHKy. LUto je Betia
pa3Jim<a y TeMnepaTypn M3Metjy Tonuor m xjiaflHor M3Bopa, Betia je m ecjjHKacHOCT ToruiOTHe MaiunHe.
npoqeibyje ce fla TexHMHKM mckopmctmb noTeHflMjaji KMHeTMHKe eHepmje BeTpa TeopMjcKM m3hocm
3x101 3 kWh roflMiuH^e, ujto je neKOJiMKO nyTa BMUje ofl flaHauube npoM3BOflhbe eneKTpMHHe eHepmje y CBeTy.
BeTap npeflCTaBJba HeMCflpnaH M3Bop eHepmje, a yjeflHO je m Bpjio hmct M3Bop, ujto je y BpeMe Be- jiMKe 3ara1)eHOCTM HOBeKOBe cpeflMHe 3HanajH0.
Kao mflpym M3BopM eHepmje, mBeTap MMa Heflo- CTaTKe. Ba3flyx je cf>jiyMfl Majie 3anpeMMHCKe Mace
m MMa Majiy CTpyjHy eHepmjy, ujto M3Mc«yje noTpe-
6y M3rpaflH3e BeJiMKMX, a TMMe mCKynMx HanpaBa 3a HjeroBO KopMUJheibe. 3aTMM, oh je npoMeHTbMBor npaBfla, 6p3MHe mBpeMeHa Tpajaiba, 36or nera Te HanpaBe pafle nofl HeyjeflHaneHMM noroHCKMM ycjiOBMMa, a TMMe ce m npoćJieM ycKjiaflMUJTeiba ejieKTpMHHe eHeprnje noBetiaBa.
C o63MpoM Ha cTajiHOCT CyHHeBor 3paHehba, aKO nocMaTpaMO 3eMTby y L(ejiMHM, m CHara BeTpa je TaKotje CTauHa. Me^yTMM, Te CTajiHOCTM HeMa Kafla
cy y nnTaHay Kpahn BpeivieHCKM nHTepBann, Ha npnMep, 3hmh nMa Brniie BeTpa Hero ne™ (luto je noBorbHO ca rneflHLUTa noTpoLUHse eHeprnje), 33tmm
nepnofln BeTpoBHTnx n mmphhx flaHa, nnn naK npo- MeHe y npocTopy, OflHOCHO reorpacjjCKoj innpnHH.
JloKanHM pe>KMM BeTpa MO>Ke jane fla Bapnpa y 3a- BMCHOCTM Ofl HM33 CpaKTOpa, Ha npMMep, KOHCf)Mry- paflMje TepeHa, 6nM3MHe rpaflOBa m BenMKMX BOfleHMx noBpujM, BereTaL|Mje MTfl. 3aTO ce HanpaBe 3a KopMLutLehbe eHeprMje BeTpa He M0ry noflM3aTM 6Mno rfle. H3rpaflhbM npeTX0fle once>KHa McnMTM- Bai-ba, Mepehba m npMKynrbaiba MeTeoponoLUKMx noflaTaKa.
riojaBOM c|)ocMnHMx ropMBa, npe CBera HacfjTe, eHep- rMja BeTpa je ĆMna 3anocTaBTbeHa y oflHocy Ha jec}3TMHy m y BenMKMM KonMHMHaMa pacnono>KMBy eHeprMjy. Me^yTMM, cMaibehbeM KonMHMHa cj>ocMn- Hor ropMBa, BeTap je y nocneflhbe BpeMe Kao anTep- HaTMBHM M3B0p eHeprnje nocTao CBe aKTyenHMjM.
Flopefl HaBefleHMx M3Bopa eneprv\\e nocToje join HeKM KOjM ce penaTMBHo Mano eKcnnoaTMLuy, mum
cy jom y cj>a3M McnMTMBai-ba.