C c m m u n e s c o n t r a C o m m n n e s :
4
j t í i i h x aq'litdtem f r J o e u U s p y r f s r habere d-bee.
¡2 faiaa extraerdm^via iebet f u * m •, diUenti ad aHiim froxnnum ¿clt&i. ( £ m n confummetuit,
f j Concordia ofmigaum t r a d a u r .
.1 j ¡ften* attematus t x ' ^ u i fotep »qua»do exfyefse a Uge a f e - Rus funtMT , altas fectts, ¡icet d i í i í l u m J¡t gramf- fimum.
j 6 Quafiio friffpjita efi f r a * m i c » , ficmdum l u ü t m 1 Clarum.
i f Legcs punientes attentstnm refnmntur declarantur.
18 Leges f s r i i i a d e i l a r M u r , & l . i - tit. 11. tifo. S.recuf.
i¿» Feenam i legs i m f e / m m paieM iudtx ex Cátifa moderare,&
temf erare.
a© €,fuj<e fluyes ¡ u n t , e x quibus animus iudiets ad temperan' 1 Áam fmmmmoueri potefi.
ai ¿'<enam fragmatiem t ixcefanistfoierie iudexex eanfa m u . d ú r a r e ^ d l t í t s p&uai fragmatiearum.
< i y / E S T I O D X L -
f t r u m i n atYocifsimts deliEHs p u n i a m r c o n a t m & ajfa*-
¿ t u s , I t c c t n o n feqnAtur e j f e c i t í i . C o m m u n t s c e n t r a c a m - m m e m y quid i n t e regio.
t Y Vris regula vulgatiftima eft, quod in cleHdís puní- j[ tur afíecius.hcet non fcquatur efFcáús. x c x . i n l . f i ' q a i s n o n á k á m r a f s r e . C . d e f a c r o f a n é é ú e c c l e j í í s , q i i x l e x éft canonizata i n c.fi q u i * , de p x m t e n t M ; dtjitntt. i . / . v n i c ' 4 . C . d e f a p t H v i r g i m m J . p n . t i t , 2 7 . / . i . t i t . i x . p . j * ,
¡2, 8c in crimine Sodomiíe idem d i C p o ú i t l e x 1. t n . n h h . Ü . f e i o p i t a t i o n í t , Í b i : * - T f o p fiptidtere p r o n a r ei d t c h v d s - l ¿cío en a ¿ i o p e r f t ¿ l o 'y-acabado y fe p r o m r e n y a i u r i g u a en atios muy preptn^nos y cercanos a l a conclajion del y en t a l m a n e r a q t í e no qití; dajfe pro el t a l d e l i r q m n t e ds a c a b a r e í í e dannado yerro f e a anido por verdadero hechor de! d i - cho de litio,y fea i a z g a d o j f e n t e n c i a d o y padezca la m i f m a pena, como la padeci.era el que fftfjfe c o n u e t í c í d o en tocks f e r f e c c i o n d d dicho d e M l o . * Ex qua lege reprobatur
opinio M e u o c h ' ú . d e a r i n t r a r i s , c a f a 286. m i m . 1 6 . q ü i
refoluic poenasn elle arbitrariam in attentántc crimen nefanduin fodoraiat, & Icquitur lulius C l a r u s , / . / » ^ *
n t i a . n n m . f i . i n § . f i n . q u . ^2. quorum opiniones rc- 2 probar A z c u c d . í « d . l . i . n u m . j t . pcríUamlegem. E t in crimine prodmonis contta regem idem dlípoilitur
i n d i c l . l . t . i h v * C o m » fialguno vmejft psnfado de haz,ef alguna trayeion c o n t r a l a perfona d e l rey , y def'pass co~
Tnencajje en a l g u n a m a n e r a a meterlo en obra. * E x ibi
referunturalia dclid:a grauiffima , in quibus punitur actentatus & aífedus , Ucee non fcqaatür effeélus.
! Quaslexin aUisetiam deliais íimilibüs procedit, ve
hütat G t e o . i b i v e r b . * t a n filamente,^&in l . q . t i t . j . f ,6.
& facittext.»'» /. h i í f o l ü . C d e r e m c d o n a t . c|uiadutHo taxatiuanon excludit íimilescafus./-^ <ss a ü e n u m . v h i
gí. C . d e p r a d , m i n o r . & tradit Padilla , m anthent. res i j H t e ^ í i m e r . S i . C c o m m a n i a ^ i e legat. Antonius G ó -
mez, ^ . t o m . v a r t a r . c . ^ . n a m . 42. & optime confirmát hanc conckíionem Gutiérrez, 1 .part.canonicar.s¡u.-e<J.
cap. 'i^.m.%.&<5.& probaturfentenríaex t c x t . i n c . i . d e h o m k i d . lib. 6. qui loquitur in crimine aílaíínatus ^ in quoctiam punitur affedus3licét delidum non fie confummatum , nec poena mortis fcquatur , vt in text. x h i ^ q m n q H A m mors ex h o c f i r f i t a n n o n f i q n a t u r ^
p c r q u e n i t G X . i t a t e n c t C o m e u s . ^ / a ^ . v o l . 1. A n - gelus, confil. 14. » « » . 4 . Fiáhciícus Mantua.//^15.0^-'
j e r t i a t i o K u m , obfer*. 41 i Matthatus de Afrlidis , confii- t m . N e a p o t i t . l i b . i . rpfb.12. n u m e r . 16. 8c fequ'.tur Rcmigius, d e i m m m i t a t e ecelef. falle n t i a 15. n u m c r . 8.
tk. dicic communcm opinioneau (plures pro ea refe- rens ) BernardusDiaz, í«/)r<í¿7. c r i m i n a l , r.pá.Placa, d e d e l t S l ü . c . 19. n u m . 9. íulius Ciarus, i n § . a ¡ f a f m H m . Graramaítcus, v o t . g . n H m e r . n . & Capicius,^'/^ I55- E t hanedicit magis coramuncm opiriionem Antonms
G z h t i t i . U b r . c } , c o m m t i n m m y t i t . de c r i m i n a l i h u , c o n - ehtf. i . n u m . p . A n t o n i u s G ó m e z , ^ J c m . v a r i a r . c a p . ^ . w a m . 10. a d fi. MaícarduS , v o l . ¿ . probationstm , c o n - s:luf. l 1 2 2 . n u m . i . Couarr. i n clementina fxtt-ofm^
i n i n i t t o . 2. part* n u m . 9. de h o m i c i d i o , Paz, i n f * a f r a x i $ . f m i s . i , t o m . m p . 3 . § . 2 0 . . n . i 2 1 t C í c ^ v e r h ,
ajfafnos , i » /.3. tit. 27. p- 3. vbídcclarat qui fínt iilí 7 affafini per illam legero , á Guido Papa , (juafiioue 44. iEgtdus Boíius, t ¡ t . de f a i f a , n u m e r . 169. pro qua „ opinione feft gl. i n i i . § . hatf a u t / m v e r b a , verb.'puta-*
m M . j f . q m d qtitfqtte i u . r u , 6c dicit cwmmuneni opi- nioncm F e l i n a s i n ca . 1. n a m r r . 9. de officto delegati.
JgneuSj i n l . i . § . o c c i f i r . n u m . 4 1 . a d S i l l a m a n U m ,
ybt dicit feíplur¡es vidiííe. obícruan in Ltronibus g graíTatoribus , ¿ k m e o q u i intendit ho idnem ñeca-.
re veneno, quaB opinio in aliquibus dclidiís átrqcií- íinns fmt praóUca-ca , prout refere íulius Ciarus,//^.
r e c f p t a r a m firitentiamm;§. fi. qnceii. g i : n m ^ . i . Vbi
refert communcm opinionem cOntráriaiii , ailcgans^ ^ Maifiiium, conf. xo'y. dicentem cuunnunem o.pífíio- acra, & loquitur etíam in s i l ú i a v , ídem te^ec Grano- maticus,wr.8.quá opinione íéquitur Felinus t r a S i . de c o n a t u . Hippolytus i n l . q u i c a ñ i t e l o . p r < £ t € f e a ¡ h i * . ó . a d l . C o t n e l . d é f i e a r i ü y & Angelus, 6c i-aulus,
l . i . § . h < s c verbat qui dícunt omncsleges punientes co- ^ natum eííe derogaras per gencraieáj confucrudincni contrariam, quos etiam rt-rert&' íequitur i d e r a í í i p - polytus, i n l . q m f a l f a m . n t t n t t t A ^ j f . *td / . C o r m l í a m ^ d s falfis , fi?indj.. u q u i c u m t e l ó ^ n a i m . ' ^ i . SC- Márküta, ••
de o r d i n e i u d i t i o r H r / t , 4./». dtfiinci. l . n r . m e r . 54. Barba-
cia, e o n f . t f . v o l u m . z . quam opinionem (plunbus cita- t i í j cónhrmat Mcnochius , ^ a r b . Itb. 2. edfu 360, n u m e r . 92. Tiraqüelius , deposnii ' t s m p ñ a n d í s cafti 38.
& don Ludouicws Pcgüera.i i n f a d d e c i f o f t í b t á c r t m i ' n a l i b m ^ c a p . x - j f w m . i ^ . Quag coníuetudo iure ctíaai diuin9 appiobari videtur , vt habetur Leuitici i-, 24 in illis verbis, Q m percufisrit & o c c i d e p t h o m i m m ^ morte worMf»r,+&Deutcronom.c. s g * S i q m o d t o h á * hens.proximHmftmmr.infid'iatm f u e r t t t ü i H s ' v i t a ^ f u t ^ gensqne pircuffertt i l l a m , (¿r mortutis f u e n t , & c . * E x
quibus 'verbis clare iníinuatur ad incüirendam pce- nam inorüs requiri, quod fcquatur mors & oceifío, máxime cora hodic poena uiionis non ík ín vfü.vt 1*
tradit Salicetus , i n d . non i d a » , n u m . 3. C . de a'ccmpt- t i o n i b m . C o m x m . (alios.reíerensj /¿¿r. 2. v a n d r a m r e -
folt4tionum,c.Q n u m . i.vbi dicit hodie monbus recep- tura eíTc.iuícnptionem non eñe neceffamm,ncc íimi- k lupplieium calumniatoribus inferendum fore;
quam opinionem etiam fegüítur liilius Ciarus, v b i fin--
p r a t q a a t f i . ^ í . n t i m . ^ . vbi dicit, qiiuü,iíla peería hodie de coníuetadine penitus rcccffit ab aula.ídcmque te- net Simancas, de cathelicis i n f h t n t Í o n i b m ; c á p . 6 % . n u m * 3 $ . Villalpando,/» repetitione le gis p a r i i t x a z . cap.2.1.
t i a m . ^ . E t noftraiTS pnncipalem opinionem^quod pa-- na ordinaria dclidtincmo ex attentatu puníatur.tenee OcSauianus Cacheranfis,
Í»
d e c i f . 19 vbi dicit, quod íenatus Pedemontanus,'n caufa de faéto contingenti ícquutus futt illam opinionem veluti mitioreiii,quanx nouiffimefequitur doíiiffimus Gutiérrez , latedií'pu- tansad parres hanc qu«ftionem,U) delicio aíTaíinaruSii n l é r o t e r t i o p r a S i t c a r u m q u í e j l i o n u m , qu-cslsone j n n m .
78. vbi dicit, quod licet de inris rigore prima opinio verior íit,tamen ajquitate coniideTar?(quam iudex pr^ i t oculis habere deber) & commum toiíus mundi cen- fuetudine,délinqueos es folo affc¿lu etíam in atrocíU íimis pcena extraordinaria (iudicis arbitrio rcliquen- da) puniendus eft.Subdens etiamfe credére non erra- re iudicem, qui eam íequatur in iudicand¿>& c o n í u - lendo,vbi etiam rcíolui't ex Baido, in d . l . d a t a opera^ft^
77> C . q u i a c c a f i r e n o n p e f a n t ^ q n o á i n cafibiis, in 13 quibus illc qui deucnit ad a¿lum proximum d d u t i i non pumatur preña ordinaria , debét tamen acrius puniri pro motu mdicís , quam ille , qui dcuenitad adura reniotum. Cuius refolutioveraeft,
& ita de Gonfuetudine obíeruatur in punitione de- lidorum. I n qua dodorum varictate , pro vera concordia & reíblutioae , tam de iure ciuili, quam canonic», & regio , dicendum cñ , quod aut lex ex- prefle puaii conatum , aut non. Primo cafu, etiam-r- íi d c i í d u m n o n íit átroGifíimum.fufíicit quod á lege puniatur conatus & attentatus , vt poena ordiíiaria executioni mandara tic. í n fecundo vero caíu ,ct-.
I 4
43 TratticA
^ íamfí a c l i a u m ' í i t gMuc , & encnr.c, fi cxpreíTc á ( k e e affcdus non puniatur , extraordinaria & kmo-
ri p a n a rcu» p l ^ e n d u s cft , & in hoc c a i u ^ ftan-
^ d u m gcncrali conrucr.dun, & hanc dicit umorcm e p i n i o n c m í u i m s Ciarus v 5- r ^ / ^ m / j ^ ^
t l m m A 4 * : r 4 ^ ' n n m . f i n , rcfoiucns pollc m- ánfped* fads & pcrfonarum qualuatc, be deberé fempcr mitiorem el.gcre opsmonem , nih aliter Jc- , sis ÍÜiípofitions cadcaíiir , q u u tune ícuentatcm fcgum cMmaliquo benignitatis temperamento icqm oporret. E x qua reíblutione venit intelligcndus tex.
í 7 i» L v m . c A ¿ . d * r a p t » v i r ¿ i t t * m , quat» íic' dcclarat P c -
í m m d a j i c a r m . L f i f m * n s c a n d i . C . t o d . t i t . l . 3 . C . t o -
d m * qui loquitur de co qui veneno tcntauit aiterum
•necarc,*í.<f. u d e h » m Í a d i « M h . 6 J . t J n f r i n c i f . f . d e e x -
$ m m r d ¿ m r m t n m m i i f M . ^ m § . ' v k ¿ m ^ , qui loquitur á'C Coquiattcntauit pueri pudicitiam. l . d t t e n t á n . f f .
4 e i n i m i i s . L f $ f c » l á r i * . f - d e e x t r a o r d . i t m i n . l . i . i n f i n .
^ ¿ I F s s m m i a m de ¿ m n e i d m . L finX. de h i s c ¡ m a d e e d e - t t H f » i i t m A . f i * . C : á ! ' t s j i i $ L l . f i : C . d e c n m m . j i e l U o - M é i J J t e m . A f M L J é e « n e m J . i , d e i m $ í r i i s . l . i . j . a d b e - í U n s . p i t f o f l d m d . l . & g e m r a l í t n . f d t c A l u m m a t o - 1 V t b X i i ¡1 a m i c ¿ t . f . * d / . l t t t * * m de ¿ d d t e r i i s J f i n . f f . de
r s r J m i f L f i fn-gitmi. C J e f e m ü f f t p t i u i f . t c x t . c ú i m S e i a t d l i g e a d m m t . i . d e d m m m . c q u c n U m m u l t i ,
meri.. fié¿cmfcmerJ* %:§.uqmad boíles, ff, déte mi- Umré ^ jn qaibus iuribus exdciidis grauiíEmis p u - ' nivat alFed:m, licct ad adum conmmmatum non
fucrit á e u e n m m . E t íic cft pradicanda & intdli-
t f gemda i * L fin, t i » , i j . l . x . t t t . 31. f t r t . y . l . i . t i t . 2 1 . ískr.*'$* r#c&p$L i n qusbus iunbys expreílc punirur
« « « n a t o s , qtsaado ad adum proxsmum & inmie- dsamm ddida deucntum fait: alias cnim , etiamíi ú~
la d d l á á f i n í g r a u i S i m a , & atrociffima, mttius pu-' ffliretur rfius & ideo con fulo , quod femper rigor iaris tcmpefCtut , vf m / . p w f f i c t e n d u m . j f . d e pee- mis. i . %&fd ergp , § . p m m i g r a u i 0 r * j f . de h i s q u i n o t m t t t f
' é t t f s m m , vbí notat Baldus , & Paulus Caftrcníis, Idcraquc1 explfcat Antonias G ó m e z , 3. t o m . v a r i a - tumK s* i . s m M . é z . & Azcuedo , ¿n i , i ^ . t t t . 26, mmmer.q* k-hr 8- rei-®píUti@nés, vbi oprime dcclarat,
• quaado iudex poflít minucre pcenam ordinanam á
£^ iege iír>pofitain,& lislius C la rus , f u p r A / . fifi. qn<eft.
2 j , } « » ^ i q . Bccaufjf. ex quibuí animus iudicis mo- ' * 0 U€ti poteft ad legis panam trmpciandam , refert
Graciso. y?j;.344. &iBcrnardus Díaz , ref.-^r. C o - uair. l.z.varttirftnr.c.^.fisimer. 8. vhí caí di te hoc de- clarat,& Grcgur. v e r k * g m f i t d o , * i n l . S . t i i u l . ¿ i . p .
7. qux omma íüntin praxi vaide notabíiia pro de- clararionc & íimitatione plurium legum, & pragma- íicarum , diíponentium pcenas legales non poí7e s x iudiecs minuerc, vt hodie habemus difpoíitum in pragmática taxae pañis, qua non obitantc , infpeda facti qu iiitatc, loci & pedonae circumftanciis,potc- rit iudex íliius pragmática;, & aliarum , pa-nam m i -
»ucrcí& ¿ta plurícs vidi iudicatum in regali Canccl- iaria Piaciana, rcuocata fententia iudicum ordina- riorurn, qui lucri iegalis cupidi , non attenden- tcs altiora mris principia, & mentcm legum , ver- fea illaram ad fui commodum & vtiii'tatem amplc-
^antur , quod qmdcm nec ratiuni nec acquitati
«ongruit. ^ ,
Q ^ V A E S T I <X D X L I .
r 2 Z Í n fideiC9r**'¡ío r é l i ü o f a m i l i a per U n e a m m*.*
• 'i
Vidacn teftator famii;« CJ - -tv n - f „ , - "muías fidcicommiíTum reli-
i o n e s
nam.Dubitiitura fuit, aia fília « M ú n d i in Un«a eoix^
prchenderetur , & partcm ncgatiuíicn ícquiiur Pao.
¡ u s y m l . m a r i í m . C . d e p r v c n r a u y b M , dicens'quod l i -
nca foeminina incipit ab ipík fcemina , & íic rctuahcj e x c l u í a , excluíisdcfcendcntibus ex linca í a m j n i n a quam opinionein fcquitur Alcxand. c 6 ^ f . ^ n M , Q v o L
6 . 3 c effccommuncm opinionern dícit C v o i m j n l.fil;.
h u s f a m i l i M ^ . V i u i . n u m . io.ím fin¡vhi Loaces, M u . t j . j f . d e l e g . i . & í dicit etiam ccmmuacm Pariíius, conj'.iz*
Sed contrariam opinionern fcquitur laf.V» l . G a l l a s .
§ . n m c d g Itge. ff.de U b - & p o j i b u m - ó c dicit veriorem opinionern Molineus, i » a d d t t t a n i b u s a d A l e x i s y d d »
cow/T^j.&vcriorca},con3iiniii:uorcm A ®quiorem dí- cit PineluS,/» /-^. C^Í konis m a t n . t g . quarn fcquitur ' Michacl Craííus. r e c e p t a r a n ! Ceutcmtnrum § f i d c f c e m - ntijfHtn^q.i^.n^-i^Wis. vciior cít.
S V M M A R I V M .
1 Infirumzntum nottiter rtpertum , «p» itupedit exacHtismm fententis.
% Stmentianonretraftaturprefter isfirumenta denouo r e -
r'l per t a . > _
§ Contraria opimo in /¡¡ttAÍHot e frihdpaliprofomttir, 4 "Exceptio folutianis admittitur t o m r d tres f t a t e m i » t con*
formes, ex infirurntnti) a uiter reperto,
§ Cafusde j a í í a i n q u i f i i o m f r e p i j í t a r e f e r t u r .
6 Sentehtia retraclítri poteft per depojitionem tejiium nouitef repert.orum,
7 Vertías ej'i femper detegenda.
i A c i e r , & reus p u n j a r i m t e r psjfum v t i i n f t r u m t n t i í d* m * iio rtptriis.
Q j ? & S T , D X L I I .
V t m m t e f i i t u ü o i n integrmm e x c l a n f u U g m e r a U , detwf
¿diterjsts r e m t u d i c a r a m , p r a t e x t u i n j h f i m e n H n o n i - t e r r e p c r u . C e m m m i i s corara c & m m m e m .
Oict quotidis dnbitari ( & iam femel habui de fa- ció) an fententia qua; tranüuit in rem iudicatam lu exequenda, li contra cam opponatur exceptio í b - lutionispcr inftrumcntmn noir.tcr repertum ( petita prius in integrum rcftitutionc.cx claufula g c n c r a l i , /
q u a m i h i i n j i a c a a f t , de qua i n í . 1. § . f i * . j f . ex cjuihus
cattftsmatores.) E t inprimis videtur diccndmn , quod 1
dióta fententia debeat excculioni mandan, non ob- fíatue exceptione foiutionis per inftrumcntum noui- ter repenum. Quam feníentiam tenet Abbas , m e ^ Jiu or a , d c ra indtc4t(t,in v e r f , a d » c r t e , 8 c cft glo.í» / . 1.
v i r f . a u t o m i j f a m . C o d . d e f m t e n t t i s c o n t r a fifcnnt U t i s n o n r e t r a í U n d t s J . io. Cynus,& Baldas , i n l . i .jf. de, re i u d t c d t a , Ói dicit clfc communem opinionern Areti-
n u s tn c . v l t r a u r f i a r » , d e tejlthiu. E t pro hac fententia videtur tcxr.cxprclfus i n l . f n b J p e c i e , C.deexecffttofts r s t tttdtcatte, v b i propter inttrumenta de uouo reperta, 3 non tetra ¿tatú r ícntentia iam lata,vbi notant Bald.&
Paulus, texc. i » L I m p e r a t o r e s . j f . de re m d i c i t a ,. vbi Bart.& lal.Fclinus.íw d i í l . c a p i t . f t t b o r t a . n u m e r . 11,
laí. m l . a d m s n e n d i . 1 . U E l n r a ^ n u m . ^ q ..jf.. de m r e i u r m * d o , 6 c cfttcx.de iurc regio,/« /, Jg.tit.2z./>.3,vbiGrcg.
v e r b . * m o s t r a n d o de/pues c a r t a s , * A l c x . / » d . l . I m p e r a » t o r e s . n . f i . B & l é . i » l . a r g e n t a r i m . ^ . c u m a n t e m ^ n . ^.ff.ds f d e n d o .
Sed his non obftantibus contraria opinio veríor, 3
& communior cft , imo quod petita rcíiitutionc ex claufula gen eral i , adraittatur exceptio folmionis per inftrumcntum nouiter repertum , ctiam contra ícntcntiam translatam in audoritatem rei iudicatSE3&
contra tres fentenrias conformes: máxime quando ^ vidus babee probabilcm ignorantiam fuccedens i a iurc ftltcrius, vcl íi fuit ahqua oceupatione implici- tus, ita quod non potuit vti illo inftrumcnto. ItaBal.
in d . L a r g e n t A r i t i s i h l e x . H u m . j i t n d - U m p e r a t o r e s *
vbi Angclus.Paulusjiaf.^jw. 11. &:ImoIa,idem Pau*
losin d . l . j k b J p e c i e . E t pro hac fententia confuluic
M e s - s o n f . 1^4.vo/, 1.Zaíaseevf. 1 5 f á . v o L Z ' S o '
C o m m u n e s c e n t r a C o m m u n t s * cinus , cor.¡. icj^.Matthxus de Afflidis indecif.Nea-.
y o ü t a n a . ó z . B o e t i m , d c c i f . ^ o j . volpí.i.cpñ. dicic com- uiuncin opinionera. E t hanc eíTe magis coinmuneui teiiatur Aiuonius Gabriel, commmmm^concluf.
z . t i t . d t n j í i t m o n c in mtegrnm, & tradit G m i z i v c x . d e inramento ¿onfirmato-fw, $.p. c.']. n. 8. quialiosrefert, diccntes elle cainmunétnopimoáecQ, & ita fuit iudi-
•catum, iecundam Padiliana i n l . f n h y r x t c x t X y n . x j . C . . ds itwis- & f y £ i i ignormtia, & diximus in ^. 48. in fi. E t ita fuic nuper iudicatum in Caüfa contra ,Gabriel, de Morales, notarium peipetuum audientias -ecclefiafti- caj huius ciuitatis , qui ppftquam obtmtut trcsfentcn- tias conformes contra queadam heredera debitoris fu.'i(We patrocinantcj temppre execmionis fententi^j ipie heres oftendit inftrumentum íblutioni.s,& de pe-, tica reftimtioneex dida clauíula gencrali , fuit fen- tentia reuocata. Et itá dicit obtinuiíle de fado ioan.
Garcia^ mcritiifimus fifci patronus)ui t r a S i . J e nobili:~
t a t e , g l . 6 . § . Z . n » m . $ . a t m feqmntib. vbi « ^ . l o . h o c am-
^ pliat, vt non íoliun procedat ip ínftrumenío de nouo reperto , fed ctiam in teilibus de nouo repertis, qui funt admittcndi- & rccipicndi, ne veritas obum- bretur : quod cft de mente Bárt. & laf. i n d . l . I m p e - ratores,(irgK. tex. i n L i n exercendislitib. C . defide i n - fimmeiitorHmr8c dicit eiFe opinionem «quitati plcnif- 7 íimaiTJ,vt veritas detcgatur, cuiomnino aífentior, ex ,8 B o c n o ^ f í / ^ o y . i S c hoc, íiuc fcntentia fit lata contra
. jeuTtí,fiúe contra agorera, contra Gregor. m d . I . i p .
& Padiiiam3& G u t i é r r e z / ^ . 5. qu^íicit commu- neai,cum militet eadem ratio , & eadJp «squitas fua- det in vnocafu, qiisein alio, vttenet loannes Garcia, fapra, cuius íententia non cft contemnenda. E t vide tradira i » ^«x-íf.6^0.«/Í^. quando fcntentia vulgo di- .
&3.> * de remate , * non exequátur ex inftrumcatis de jiouoiepcrtis. . 1
Q J / / E S T I O D X L I I L V t r a m de ture canónico ex p a S o nudo oriatur a ü i o , C c m -
rntfnis contrd comtnnncm,&quid ittre regio,
E
X nudo paáto iurc ciuili a d í o n e m non darí om- nes confentiunt, l;iHris*gentium: , § . J e d cum n i d i a * f '.depa&ts. E t illud idciu procederé de lure canónicotcnctlnnoccmius in c-nomt}de iftdiciis.n.q.wt ex eo col- ligit ibi A h b . m ' . $ . & in c . i ^ í t m . ' y . d f p a & i s í per quera : í e x . i d e m tence J m o l z j n C z . í n fin.eed.tít.Ba.vha.cia,in
•' c.catijkm qu.ttniifn.R.de officio deíegeteí,5c efl: communis opinió.fecundum Hubcrtinumj¿« rubr.C.de pattis^m:.
cj.Si'83.quera refert & fcquitur Máticn^o^
Í»/.
z . t i t . x 6 . g l . n u m . ^.lihr. 5. recopil.&c refert duas communes contrarias M e & c h a c Z i d e ' j h c c e f s i o m m c r e a t i o n e , § . i . m . 5p.& etiam refert duas communes Orofcius, i n l . t d é 1 f a 3 f i m í i n p r i y i c i p . n f i . i 6 . & 1 7 . / ^ ^Sv^quam parteraprob3t!& late defendit Berengarius in l . pÁtta comsn- ta.jf. de contr4hsnda empitone,prrfat. z . ' m t f j u m a U i s t
& i n v ó L i . Yepetimntim.ní*. go.É.t fexjuituriftam opi- nioncm AEmdius Fcrrctus in d.l. ¡misgeni'n*m,§Jgi~
t v t ( n í * d a , m : J p . y h i dicit,quod quamuis olim credere- turexnudo pado de iure canónico adionera orirí, ta me 11 hodie communcm opiníoncm eílc in con- trarium.
Sed contrariara opinioncm(Ímo quod de iure canó- nico detur adiojprobac text.tV; d.c. i M p a ¿ ¡ í s , í i c om- nium coníerífu intellcdits^íecundumCouar.iw e.^^w?- uis patliim.2./?./.4. n. 14. de p a ñ i s . Pro qua opinionc inducir tex. in c.qstanqtiam, de v f u r i s , libr. 6 . Se plures refere pro hae fententia(dicens comraunem)Tiraquel- l m . d e cdnfíiiuto. p. Itmit. 50. nutner. 33 Boerius, deaf. x j z . numer. 5. Decius, conf. 31. & 58. & alios refert & íequitur Matiengo, in l . z . tit 16. libr. $• re- copil. g l , 4, niiitteT, 4. &; hanc partera teftatur eíTe communem '&c.TCx-\gix\m yvbifitpranumer.s0' & l'2"' 8c íyuenalis Acofta, in rt*k Jnflit. qnibus medis re contríikitiir obligatio, cpxs. pars verior 6c communior eftjquam opiníoncm íequuntur Abb. &; Felinusj««,
33.proamio G r e g o r i a m ^ L é m i t í M ? , ' . A l e x a n d . & l k ( . i n / , Jfipulatio i j l a . § . a ü e r i > n . $ . dt; verbortim.cpíun íequitur
G Utierrez^w L n m o poteft^num Á - f f f f l de leg. v, & f n {, itniea.C.quMfídp non p e t . p a r t e s & 34.. -oc Á z e u e d o in d i . 2. «.3 3, pro qua ícntcCfa el} g l - i K c . f m i e s cordix, verb, & per te. 1 . f i a i j t . j . q u k opiniü planiísima éft de iure regio, e x d , l . z a i t . ' 16. iib. j.recfif- vbi notant do- dores^Sc d i x i m u s / > ^ « i « / . 5 4 .
Q ^ V / E S T I O D X L I V , V t r a m eayqud requirunt caufe cognitionem¡fnfsint d c U »
• gari.Com-mHhis centra £vwmHncúi¿
kElegatns inferioris non poteft íubdelegare, í t á , *glolIa f per ijlum texr.) in, c j a p e r qfiafi.tonMWKi.fi vero J e . o f f i f i q d e k g a ü ^ x t . ^ h i dodor es)/?; . L a l U d i c e * Ced.de i n d i c i ^ . v h i íaí.w.j ..& ó . D c c . u s , incap.paftorOm l u . § . e p t a n i a m , » . ^ de referiptis , & Orofcius in 1. more maiomm.jf.dtJftrü'diBione omnium iudicum, v f t . y . c o L
^ j ^ . M a r a n t a ^ o r d i n e i a d i c i o r u m , 4,^,5! d í s i i n í t . n . q * vbi deícribic omnes diíFereritias- inter iurisdidlkjnera delegatam3& ordinariam.Et.iatío potiííima cftiprpp- ter defeélura iurisdid.ionis , .vtjplurib. citacis)tradit
•Gracian» r e g . ^ ^ z . M e^ comiipnis opimo, qu'od ea quse requirunt caufeícognitionem , non poíTuntfub- delcgari.íccundum Curtium iuniorcm, in l.inbere x a » uere,nu. zj.ff'. de mrisditiians. ómniHin.iftdicHm •: qui ía«
men poftea fubdít, quod dodores communirer (poi|
gloííam,?^ l.cognitie.§.vtpfjfsfsio, bonornm.ff.de offiets ems) tenent contrarium , vnde ipfe aduertit ad hanc coinmane.quae quidém non proceditin his, qua; funt nudi minifterij,vt in receptione tcítium,&^umlibus, I t z g l . f i i n c l e m e m . 1. de offic. ddeg. láfredus Balbuá, décif.212. Guillermus B c n e d i á u s i n tra¿}. de canónica-^
í«,».ai'.quqs fequiturGracian,^|?r;^adducCnskd re«»
gülá pJimitatiohésJ^rima tanien opinio in quajñiohe propoíita verior eft3& ita cominunitcr obícruatur. "
Q _ V A É S T . D X L V .
V t r u m excommUnkatm coñaentHS , t e n e a t u r proenrato- r e m canflitHere.Commmis contra commmem.
E
Xcommunicatus in cafibus, in quibusconueni- tur, cogitur procuratorcm coivftimere. Ita tcnet gl.í« c . i n t e l U x i m u S y d e i u M c i i f ^x i t e í l e communem ppinionem j & Anchárránus , &
Imol. Abb.«.5.&Barbaciá,». ¿ / . F e l i n u s j ^ . j .
Sed contrariara fentcntiam dicit communem(Saro-»
lus Molineus,ad D e c i u m , í » P r i m a tamé opinio verior cft,& tcnenda, & ita apud omnes iudi- ces eceleíiafticos communiter ptadieatur , vt ténet Paz, i n f t í a praxtaprimapartisyi.tafüo} quinto temporei
$6' vbi dicit communem opinionem, & con- trariam communiter' damnari, vt dpcet 'Fariíius,¿» c, vltim.n.S.de exeeptionibas*
Q J V / E S T I O D X L V I .
V t r u m m i n o r & e l ecdefia decepti ex ctirfu vnius a n n i , re-, i l i t u a n t n r i n t r a illud, vel- r e q u i r a t u r q u a d r i ^ n n i u m , C o m m u n i s c o n t r a c o m m u n e m .
M
Inor vel ecelefia decepti íuntexcuríii vnfus an- ni.Dubitatur,intra quantum temporis competat, cís reftitutio,& quod illis üt indulgendü tantü,quan- tum fuerunt in laEfionc,non autem quadriennium,tc- net gloíf.z» l.fi.C.de temporib. i n integm reflimt. penal.quse vult,quadriennium iilís concedi,quádo deceptio tanto tempere,vel longiori durauit,^: non alias.cuius diftináionem innuit eííe communem laf.w.^o.dicens eíTe de mente communiter feribentium, & Zafius,»/*.
31 .dicenshoc eííe ex fententia Dyni . & aliorum do-
¿tbrum,/« § a u r f u s j n ñ . d c a B i o n i h i t u • . * 5 e á
4 3
Sed contrariara ícntentiam ( imo quotl fempcr &
indiftinde eompetat eis quadricnnmm ) aíícrit com- munem(exCardinali,& P a u l o ) Matth^us de Affli- ai^indecifsiene Neaplttma, t y $ . n . f i . qui dicit m principio Legütas primam tcnere , quam d i c t
¿ommuncm S a l i c e t u . s / W . / > . » . 6 . v l t I m o et.am dtcit communem V&u\us,inUtmrtium.§.nenlolíim,nH.^
i n f i n , f foleto matnpfswo, quxvciiot eft, & commu- niterpradícatur.
Q J f M S T I O D X L V H .
yirtim excomntmicatio jit fententia. Commttnis centra eamwmem, & quid ime regio.
Xcommunicatio non eft íentcntia. Ita eft com-
„ 1 monis opinio, fecundum Gomezium , ine.2.§.
Batm0,nf¿m.9Jecontt¿mtíomkítstl. 6. í'ed eftquxdam ccnfura ccclcíiafticae difciplinas, c. neme epftofm. 9.
qmfl. ¿.e, cermm. 24. quafl, 3. cap. Z- f e f 2$. Concilii Tfidegtiniy8c tradic Spino5<«fyecule tefiament»rumtgL
T r a t t i u Q m ñ i o n e s
Sed Gontraíiatói partemfimo quod íit lentcntíajtc- nct gloffa infnmmaz.qfiafl.i. quam omnesprobant, íccundum F c i i n u m r t i b r . d e f e m e n m excommmica- i í m k t »»í».2<proquáéfttext. in l . u h . p.p^rí.i.ibi,
* Aefcommkn eílfententia^hznc vidctur probare tex.
U l l , t i t . $ , L g.recop. licct Azcucdo , ib*, m.14.. í c - q m t m primam opinioncm, dicens, quod improprie excommuniGatio dicitur íententia, & m n , j 6 * quod wmos eft»
Q j r - E S T Í O D X L V Í I L
Irca inteiledum tcxt.w l.placeí. C.defacrofknÜü ' ecclef. circa verbum, aerimomam , ibipofítum,
<|saalitcr ñ t intclligcnáum , refert duas communes contrarias inter Lcgiftas & Canoniftas Alciatus > ibi.
q _ y i £ S T I O D X L I X .
Pltrftr» froceJfHsfacln* cttm btnnito, qui ex forma, flátuti n m eíi audundus^fit validas. Communis contra com»
S
Tantc ftatuto, quod bannítus non audiatur, du- btum eft.an procelíus cum eo fadus, non oppoíi- ta cxceptione,íit validas. E t partem.afiírmatiuam tc- nct Bart.í» Lefeganter.§.f q m foljt. jf.de cendiSlione in-¿eteí.vbi Alex.w.5. alTerit(cumBart.j eífe codamu»
Ocm opinioncm.
Sed contrarían! fentcntiam dixit communem idem Alex.»« /. i.f.i.mm.z.verf.fed contra ifiam.jf.adTre- h l . S c ibi etiam Iaf.(]ateexaminans) fatetur commu- nem eííe contra Bartol. mu». 15. & 16. i m . Uftttra.
faliitur tamen jinquantum citat Albericum I*
' Cod. de inris (3 fatti ignorantia, dicentem hanc par- tem communem» Nam licet latiíEme profequatur Isunc articulum , noh dicit v communem. E t hanc communem contrariam notauitidem laCi» d.§.fiqnis poft.nttmer.á.ad fin. & hanc vltimam opinionem fe-
qjuitur Nellus,¿»traUam hannitomm^. p-í. tempor.in
#».Hippo!ytus in prafíica criminali}§.vltmo,qft¿Jl.tf, vbi dicit hoc cffc perpetuo menti tenendura. Idem tcnet conf. 16.mm, 33. co»/.' 32.nu. 20. vbi ampliat, ctiamfi íentcntia fit translata in rem iudicatam,quara opmionem íequitur & defendit Rolandus'
Q _ V ¿ E S T I O D L . '
Ftrnm f r i m l e g i u m f e r i t q m d habeni chrici+vt non
connemantur coram iudue laico , fit J e u.re dim~
n o , v e l e x p r i n i l e g i o '2Jentificis. Communu c m t r a
communem,
P
Riuilegium fori, quod habeht clerici, né coram iudice laico conueniantur , eft incroduduna iurc díuino,vt tenrtgl.í« c-fi Imperator.g6.díñínaione,ptQ qua vidctur t e x t . ^ c . S j / ^ / e r . i i . ^ / . r . i b i , * c o n t r aleges d i n i n a s , * & eft coiáoaúh'is cpinio íceundum A l - ciatum5if»f. cnmmn ab homi>ie)mm.2. & 47. de iud.
dixit etiam communemNauarr.*'» c.nouit,t¡lo titulo n o -
•tabili. 6.nf{m. 6 . & q u a m opinionem dicit etiam comamnem Flaminius^^.S. de refgnatione beneficio- rnm^ndfl.g.mt.^. vbi nuHum allegat conrradidorcm,
& íequitur lulius Cl'arus j l i b . r e c e p t a r u m f e n t e n * t i a r n m . § . v l t i m . q m j l i o n e $6. &c Roíandus , confi
^ . n u . j o . v o l . i.vbi dicitsquod pnuilegiuin fori emana- uit á iure diuino, & priuilcgium canonis , f i > c ¡ m s f m ~
•dente,a iure pofitiuo, ¿Se nouísíme hanc opinionem í e - quitur Antonius Schapus , de t u r e non f e r i f t o , l i b . i . c . a, i . Humada, i n l . ¿5. ttt. 5. /J. 1. glof. g. n u . 6*.
A z e u e d o , * » l . ^ . t t t . ^ . n . C . l . i . r e c o p . Didacus Pérez, m i. i.tit.iJtb^.tordinamemiyV. quarovtrum Tapa , pag,
^66.circafin.
Sed contrariam ícntcntiam(imo clcricoS priuílegio Romanerum Poctiíicum eííe exeptosj tener Innoc.m c.z.de m m o r i t á t e & o b e d i e n t i a ^ u c ibi íequitur Hoftié- ÍJS, loannes Andrea$,CardinalisJAnch3r. Antoniusjác Imola>& gl.»» coneordantiis regis Francix¿it.de prote ~ flimeyConcerd.i.inprincip.dicens aliosomnes idem te- ner^&McnchaCa?-/í¿'. I . c e n t r o m r f i a r H m tilnflYmm¡c.
i i . n u m c r . S . ó c laie profequitur Qoú'AXv.pp.quxfl.c.^i;
. nnm.2.A\cyi.conf,S.übii.Boetimidecif.^x.m.^.Medi'' n z j n t r a ü a t n de rejiitntiene, q n í s í l . 15. JSÍcxia;, adprag*
matkam regiam, c o n c l u j . ^ . m m . ^ J . p t v t c x t . i n c.omrtté mima^de cenfibm.&c ad Komi.noSyCapit. 13 . vbi C h r y - íoftomus hoc notauit. Pro qua fententiaifacit tex. i »
a f t t h e n t i c v t eedefia Romana c e n t n m a n n . e.magni, ii,e¡t l.pro qua opinione confuluit Rulandus, copf. z ^ v o l .
•i.num. é.óc tenet Cardinalis, i n cap. p e r p e n d i m u s , d i
f e n t e n t i a e x c o m m t t n i c a t t o n i s ¡ o p p o f i t i o n e j . Romanus»
Jingtilari 4 i 4 . R o t a ) / « antic¡HÜ> 840* Felinus,*» c. 2. d i
m a i o r i t a t e & ohedtentia, dicens communem Meneha- ca, defitccefsionnm creatione.§.zi' «.^.Gutiérrez,»»/»
nemo potefi^de l e g . i . n n m . i o j i qui alios refert dicentcs communemjAzeuedo, ind-l.$.tit.$.lib. i.recopil.nUé.
ó . G r t g o t . i n l-6Mt.i.p.í.verb**po¿itico*8c nouifsimci
& copiofifsime(vltra omnes) loannes G a r c í a , ^ «oW*
litate.glof.g.ntt. 1 * vbi omnia congeísit, quás in hoc ar- ticulo adduci poííunt pro vtraque parte, qui omnino eft videnduSíCum neccfsitas oceurrerít, &ibirepcries fundamenta.Idemquc tenet Zencdo,*» c e l l e í l m t i s a d
i m c a m n i c u m , c o l l e t t . 37. a d d e c r e t u m , n u . i . vbi refert
20 caíus, in quibus clerici, etiam in íacrís conftitú- t i , ahquando ciuiliter,aliquando criminaliterconuc*
niuntur coram iudice feculari, & fie íequitur, quod illorum príüiíegium non prouenit á iure diuinoyled á pofitiuo.
Q^V i E S T I O D L L
Vtrttmin riXa^elad eaitandam rixamfttgerealiquis te*
neatw. Commnnis contra communem.
I
N quafftionc propofita tres teperio opiniones: P r i - ma eft, quod virnobilis. non tencamrfugcre,igno-' bilis vero fie, Ethancinnuit communem Bart. in l . i.num.8.C.vnde ^/.Secunda eft, quod aüt fuga eft pc- liculofa, & non teneatur, aut non eft periculofa , &tcnetur. E t hanc diftindionera communiter tcnere doótoresteftatur MontaluuSj»» ¡.¿.tit. ig.p.z.glo.ma-
ín*>
Communes contra Cofnmunif'
And, col.' j . T t r t i a opuño cíl B a r t . ' í W . / . i . n n m e r S ,
^uiinciííhnótcteaetjqueai non deberéfugereJ& h x c eft communis opimo , íceunduoí Lance!otum D c -
cknriy c o l . fin. C l z n á ' m m , n u m r . x ^ ^ í ^ m m . fi>i. &
D e c . » « . 35»*« l . v t vim.ff.de l u f i í t i a fí? <«r<?. Prima te- men opinio magis íatisfacit3& magis vfu nobilmai cít introduda.
Q J V A E S T . D L I I .
VtrHmdifDo^tio legis , h e r e d i t a t u m - f f . -ad l . f é l c i d í a m t prpcedat i n ' ( ¡ o n t r a f f i í b M . C o m M f t n u contra c o m - m u n e m . • 1 '.ú < •
C
Ompntatio l e g ü , h'ereditaHm. ff, a i L f a l c i d U m ^fien debet inomnibiis caíjbus,& non refpedu ie- gis íalddias: folum. U s e eft eorainunis opinio fecun- dum Bcrcrigarium,Paulura Hacum,¿« L v m c a . C o d . d e
f e n t . m m . 2 9 2 . .
Sed contranam fententiam ( í m o quocl folum ha»
ibeat locura in cafu legis xalcídix, in quo loquiturjce- ftatur eommunem CabalinuSjíííi C a r o l n m M o l m c a m , d e c e n t r a í l i b u s 'vfur.qndesl.'ji. n u m . 475.2« v o l s i . $ . t r a ~
¿iatmtm. Couar.A'^. 3. v a n e t r u m . c , y.-rinm. 8. vbilate agit de illius rcxtántellcdlu, & Xuarez i n l . q m n i a m irí f r i o r t b f t í , Amfliat. 3. n u m e r . 8. Pinclus y i n l . i . C . d e r e f e i n d . ^ . p . m m . 32. AJciatus, reg.ufYxfnmft. 43.Me- noch. / í k d e a r b . cafu y . Aíílidis , d e d f . ¿3. quilate
«íefendit, quod illa lex non habeat locum in coñtra-
¿libus. £ t nouiffimc d u t i a r e z , <{n&ft* U b a . ^ J i »
Q _ V ^ S T I O D L I I I .
V t r u m í n f o r o e x t e r i o r » teneatur qtik á l i u m d e f e n d e r é * C o m m n n i s contra c o m m u n e n f .
I
Vre caoonico , in foro exteriori terjetur quis aliam defenderé. í t a tenct gloíí. i n l . cttipa caret:j f \ d e reg* i n r i s , & eft communis opinio , fecundum Abb. i n c , 1. n u m e r . 15., de offic* delegat. de fite- tur etiarn communena Carolus Molincus,<*¿ D e c i f t m ,
' i n d . r e g . c o l . j . ,
Sed'cootrariam partera dixit comtounem moder- mofufu Decius,*»'d.c,%..»«.'8. & eandem teftaturcom»
Würiém M f . n t í , . 3 í . & F o r c a t u l u s , » ^ . ' ' w L v t v i m . j f . d e
• m f i . & tur. Q u ^ opinio vérior eft, Óí ita communiter obferuatur,
Q J ¡ A E S T I O D L I V . ^
, y i r u r » eccidens b a n n i t u m , [it f e e n r u s i n e o n f s i e n t i a . Ce m m t t n t s c o n t r a c o m m m e m .
Ccidens b-mnitura cñ tutus in foro animae. Iftá eft communis opinio}(ecundum Alexu'w l . f p l a * g H , n u . 7 . . f . d e v . ' ¡ ! ¿ a r i . E t r ¡ \ ú o eftjquia illc eft^iinifter,
•& illud faeii legis a.nd:ovkditc.e.qm f e c c a t , 'íf.ftaft,?.»
i u x t & I e g e m , m f í e pofsidet. jff.de acq&frenda /psjfejf.vbi
láf.
' Sed contrariam opinioncm dick communemidem
J a C . i n d.l.ft p t a g i i , q u % humanior & receptiór cft,quam explicar"Duennas,reg.6LPla^a,^ d e U t t ü f l t b r . I.c.3^.
num.li.lviVms C h t m j i b . ^ . r e c e p t a r í i m f s r i t é n t i a m m . Q . h o w i c i d i i t m , v e r f plerHmqne. 52. Menoch. d e
arbitranú, l i b . 1. q . po. n u m . 48.0lanüSj/í>er^ B . n i ^
14. G r é j ^ . • i n l . ^ . t i i . $ . f . y . ; & ; y i Á e / . 4 . t i t . i ó . p . ibi,
* f a e r a s ' é r i d e f i f t t é r e e n e m i g o dadepor e l r e j . ^ l . q . t i t . i ^ . l .
S.wfp.vbi late A2euedo,»/í.i2^ & Antoníus Gom.in
C L ' V . i f i S T I O D L V.'
' f t r u m vfptrafit de i n t e c i u i l i p r o h i b a a , Sp o m m u n i s c'o'if* - i r a communem%& qutd turei'efjo,
'Surse iure ciuili, vt iurc c a n ó n i c o , íunt prohibí- tae,fecundum gíoflam, i n c. qp4, i n ó m n i b u s , ^
vfmts, 6c eft communis opinio íectmdum Abb. i n c.
etém f ( g e n é r a l e , n M . t S . d e foro c o m p e t c n t i ¡ S e í c c u ñ á m n C o m r , l i b . ^ . v a r i a r f í m , c . J . n u m . 6 . & i n Itbr. 1 . C . 1 . &
r/íc.^.Sc ialiu^Clatus.f/wr*»., vbi dicit cotnmunerú, qüam fequitur Rolándusá Valle, c o n f . ^ . m , i . l i b . f t *
vbi plures referí, dicens ctiam communcm, & Bona-
cofAjib.y.communium opinionmn . v e r b .vftíra.lí\.\úzx.w t
conf.fio.nnm.x.hb. 3.RiminaIdusiunior,cc^y:83.««,
^ . U b . i . & írow/.5pp,;;'«w,47^^.4.Gephalas,fí),w/.54p.
w » , 69.^.4.qui dicit efle communcm opsaionem 1c- giftarum,6c canoniftarum,& theologofüm , & Stra-
cha , i n tra&atutde m e r c a t u r a , tit. defp. 1. w^.p.Tibe-
rius Dccianus,co¡i?y^2.»,ii,/. 1'. M e ^ o c h i u s ^ ^ r t ó r * *
riis,eafu í n c o n f . i o y . n M m . 2 % J t b . % . & c e n f . ^ Q O *
numero60 lib,^.
Sed contrariam fententiam tcnet g 1 . / « c . t.difl.io;
cuius opinio eft communis fecundum íaf. n u . q r j . A l *
ciatum,;j«.8.Baptiftam de Sanéto Scuerino)».:,o.m / .
i . C . d e J f í m m a TrinifAte&fids c/ntbélica> & 0 ¿ t í m i a n . Gacheran. decif. Pedemen. ^67. nu-m. 9. ¿^.prohao fententia facít tcx.w/. 1. C . d s v f a r U , per quem text.
ira tcnct Ñauar.«« m a n n a l i , c . 28. numero 14. poft gl.
• v e r b . T e t r u m j n i.quara fequuntur Bart.5^ Pauius i b i , n í í . $ . & i n a m h - a d h £ c ( c o n u & gloíTaui i h i ) C o d . d e . v f m i s . Gonradus de contr. q n . i x . concl.io. Belluga i » fpecfilo p r i n c i p i s ^ m b . i i . § . d e v / k r i s , n . 4,6? i ¿ . S o t o , d e
•ififtft.&iftr.qft,i.art.í , a r g . $ . S e á . prima opinio e í t y e - rior & receptiór,& magis communis,tam in palatiis, quam in fcholis,quam fequituí Azeuedo, i n l . l . t . 6 . 1 , S.recop.K.y^.ybi dicit, quod de iure canónico, ciuili.
Be rcgio3cft vfura prohibita, ídem refoluie Gutierreza
U b . z . c a n o n i e a r i t m . c . i S .
C i y M S T I O D L V L
y t f f t m b i g a m i a c o n t r a h a t a r ..qtiando p i a r e svirgines c o g n é * f c m t u r . C o m m u n i s contra c o m m n n e m »
Ivir^qui multas virgines corruperat,contrahat ma-<
triraonium cumyirgincnon eííjcitur bigamusife- cus autem eft, ü vir, qui mulicrem non cognouit,du-«
catab alio corruptam, quia bigamus iudicatur per
t e x t . * » e . f r a t e r n t t a t i s . i ^ . d i s i i n t t . E t ratiouém difte-
!rentiae tradit S. Thomas, i n q . d i ñ i n c l . z j . q a . ^ . a n . i ¿
q , 1 . a d 3. quam Omnium dodorum Confenfu efíe ap- probiatam teftatur Cou.m clem. f i f H r i o f m . i . f . § . i . c o L
p n ü . ^ . v e r f b i n e d e d n e t t u r j e b o m . Aliam tam en ratio- nem tra<dit Montaigne, m t r M a t u d e b i g a m i s , q m í l , & ¿ vel.i^jra¿latHím , n .^.dUmscommvuacm,
Q S & S T I b D L V I I d
S
E x eífe blgamije Tpecies , eft communis opinio Thcologorum , fecundum Montaigne, de b i g a -'ínis,qu<efl. 6 . i n p r i n c . vbiétiam ipfc fatetur eífc Com- munem, q u o d ü n t feptem ípecies. E t quod bigamia o d o modis contrahamr tenct vSylucfter , i n f u m m a ^
verb.bigamia,8cCoxiaT.in clem.ftfHrieJus.i.p.relettionis»
§ .t.de h o m i c i d i o . t ^ z n z t , i n m a n u a ü . c . l j . n . ipa.Salze- á o , i n p r a t t i c a a c B e m a r d u m D i d z , , e * j 6 , & vide k f i t i t i
5.|),i,ybiGrcg.
C L V . E S T I O D L V I I I-
P
Rofcqucndo tnnrcri.im prarccdentuim qu«ftio-, r.u.ai dico, quod bigamiacft triplex.vcra.íia^h- tudinariaA interpretatiua. Itatcnet comuuints c pi- hio fecundum-Nauarr.¿»^4»^//.
c^>colHm.-p.^nu.j % > U ú o \ n s A ¡ r r e í a l a r i t í í t e í - i - c - V - n - l ' ^ bigamia veré dicituf guando fecundas aliquis contnuu nup- t h s ^ h f . commmiter recepta, ific. z J e h i g í i m ^ , l c c u n -
¿ n m F h t n i n h i m J e refignatione beneficmHm,l.*) 'qu^fl.
-g.^/d!. i?8. eft autein bigamia íimilitudinaria.quando aliquis ordine (aero in(ignitus,vcl voto íolerani aíh'i- dus , cum aliqua (etiam vnica) contrahit matrimo- t)iuai,& cóníummauic, text.in c.quod, 27. c¡íí<eíi. \ .c.
fin. de(;igamü,\tA Angelus, vsrb.hiiramiti. / . 9. Sylue- fter,í« íff^w verb.in prindp. & Ñauar, /^jjr^^igatnus vcroiiuerprctatiuc dicitur,qui viduam duxit vxorem.
& eam cognomt.c. f q m s viduam. 34. diflinfí-$- cora- municcr recepta /» captt.fin.debtgamti.c^pc'ih Tolofa- na,íí;Tí/'.255.Couar. in clem.ffurioftis. ^.z.w^w.^. vbi dicit magis commutiem opinionem, quam fequitur í'laniinius P a r i í i u s ^ p r . ntun.iZ^.
Sed contrariam íententiam (irr o quod íit dúplex, vera foili.ct Se interpretatiua) tenct gloíT.íw c a p t . i . d i bigamís, & hanc teftatur eííe communem Montaigne, íicbigi{mfs.í¡0jesl q.ní{*i.<fdfi¡>.& c¡.6 adfin.cu.m con- trarietayseffedüra, vide per RcbuSum , de ^ctficis poJJ'.nnt».i93.
Q J ^ S T I O D L I X .
F t m m epifropus cum bigamo ad minores ordims f u f - cipiendos difpenfarc popit, Commtmis contra com~
mmem;
T T Pifcopus cum bigamo ad minores ordinesdif- J C peníare poteft.Haec eft cómmunis; opinio íceuu- dum furaraam Hoftienfis i /»./<i 6.f<>.7,^:7, & tenet S.Thomas,*^ í\.dtflintttone 27.q.3,art.$.&in aidition*
^ . p . q . ó ó . a r t . 5t 1
Sed in concrarium fe haberc communem opinio- n e s teftaiur Couar,?« clem f'fariof is. i.p.§.z.coIh.^.
Mum. de h o m . G r c g , in l.<y .tit. $.p. 1 .verb*dos mu*
geres, * i»fine, immemores á i d x íinnma: Hoftieníls,6c Gumezij,qui i» traftAtu brenium, num-zo, refert hanc communem contrariam, vbi dlara concibac vno mO- . d o , alio vero Ñauar, in m a n m l i . c. 27. fapra , vbi neu rarn dixit Communem. Et hanc bigamia rnate- rianl crudite declarar Antonius C h u c u s , / / ^ , InflitM.
ttt. deh 'n qm ¡xdordinespromotíeri non pnjf.ex num 152,
•€Hm feqaifytibm. Sí vtrum Romanus í^ontifix poííic dirpcnüre cum bigamo, iradtt gl. m c. leflor, diBinJU.
34. vbi tenet partém affirmatiuam, cu¡n irregularjgs íit de ture humano, quam opinionem íéquitur Inno- centius, in c.z de b¡gAm.& inc.a*die»tiam,de homici- dio ,]>ía.UdLt .fnpra ,nit. y']. Se dicit communem H j j e d a , de benefic. í-p. c. 23. nn. \ 17.& C o u z x . f n p r a , ^ Fiami»
musdib.i.de refignasivne beneficicrHm, ^HxSÍ.O.nH. t y j . Oc Greg. ÍJÍ dd.*¡ tit. 5,p.i. per quam l.pr^batur h x c
• opinio, & pro ea plurcs refe!t-& fequitur Salzedo, in pradHca ad Bernardum Biaz, c. 16 litera C. vbi refere opiniones contrarías , & vtrutn epiílopus poffit dif- peufarcjrefoluit quod non.
Q ^ V ¿ E S T I O ' D L X .
p Pifcopus incafibus. in qnibus difpenfarc poteft,
^ T r ! 1 1 " 1 1 ' caPltu1^ requirercírtatcnctgloíí:
^ a d . M s n ^
Sed contra illam Mofl-m, , ; .
vt tradit Abb.m d / ' J Z d u l COf T " ' 5 0P,m0' cpmioncm dicit c l Z ^ V ^ ' ^ CCnU&ú™
rior t m "a commuoiter obfcruTtun 0pini0 vc'
S V M M A R I V M .
K Vacatio benefícH prebatur ex refignatione fatía caufa tefm
mutationis: 1
% fy/ígutns friuatfirfuo bcneficiii ptr reíignatiancm.
¡ fyigmeapus habetur ¡no mortuo, ® priuatie inducitttr i ipj'u iiire.
4 ReJipjaiiofa¿{4 m a m Papa, velordinario, fl uim abdica»
ius,in tantum quod refignans remanet fine titulo.
$ Kefigr.atio fub conditionefaüa efe nulla, dona cenditÍ9 C edimfleattir in forrnafyecifica.
6 Contraria cómmunis opinio froponiturf
7 l{¿fgnatio(inen habeat effeftum pojfuntpermutantes redi*
re ah beneficia refignata.
8 Bencficium resignatum cauja permutationis non va-, cat simflictter, ¡ed ita demum si conferatur permU"
tanti.
9 lus quid alieri non quaritur, a me non abdicatur.
10 Concordianfimoniim refertur.
11 Tttu/us nouus ti? neceffariiii, quando primus fuit ex»
tmttus
1 i Refigna k coniitionaíis, ve! refpeBitia, non fártitmeffe*
éium,cendiiior,e rían fcquuta.
13 fysignatto canditionalis q:iíe non habuit tfecium, per'mde ej^acfi non fuüafuifjet.
14 pofefsto beneficii, & adiojpoliirtmanet penes resignan™
temji condttio non sit impleta.
l j Cendítio injpendit aBum in euentumeonditionis.
, 16 Grana cot.d tionahs efi tmpdrfecia eondttione non /«- quuta, . , 17 Conditio nihil ponit ín tffe, doñee conditio tmplcatur,!
18 Sunmut Fcntifex non imendit admitiere restgnationes conditionalvs ytonditiotnbus non mptetis.
19 Ü-eniiHciatto faBa ex certa caufa efi nulía, st cauja non fe*
quatur.
%i Henm cia*iones habem tac tam conditionem, vt pañafer-, uen tur.
»1 fysignaiio ex quacunque caufa si non habeat ejfeSum,no*
perdítur tus benefeti
Resignatio hemfuij, nd cuius titulum fuit a'iquis ordina- tus non vakt.
aj c a jeff. 11. Concilii Tridentini dedaraitir , & nti"
mer. 30.
H Ordinat us a d Httilum henefeu, non poteft Hhd resignare»
nisi retinta congrua fufen'attone,
Zf ?«trimoríium,ad cui us titulum aliquis ordi'nati r,non fotefi vendi.msi altunde commodc ordinat us viuerefo si', x6 Clericiin minaribus ordinibiisconfiituti,poJ[unt fuá benefi-
cia resignare stne licet.tia ordtnarii, licei aliunde nea htibejni vnde viuere pofsint.
»7 Congrua fuféntatio qua dicaiur, vt resignatio vakatJ re- i.tiquitítr arbitrio ordtn -r j ,
28 Beneficium dtcttur efe tenue, quando etus reditus non fuf~
ficiiint pr» htcefario viHu clmei.eti.squf f»» ili<t.
19 Ceuti,m pro rectorefolent designan de Hylo eurii£,pro con™
gruafuítentationeclericí.
30 Ordinartt Hcen'ia a principio ahenationis non requi.
ritur, quando ordinattisretinet congruam júñenla- V tion.em.
31 Verba Cencihj TriJentini i" d c< i . & conftitutionis Pf» V.
' refiruntur prokac opinione.
3 i ingredicns rel'gfo iem, puteji a^quelicentia ordinartj re~
signare bimfictum.
3J Alie/iatio bonofum,ad eujiis titulum aliquis fitit ordinatm»
• eíi vahda sinelicéntiii ordinarii, st ordimtus retimat bona,tx qutbhS tomm de viuerepo;'sit,t ecob hanceau"
fam potnamincurrit-Et qu¿ sit congrua,dmmus jupca, num.i¡).
34 CapelUniifiuris patronattts resignatin fuutrt cert* perfe- nct eff nulla sme cenfenfu putronorum.
3f Resignatio simoniaca non abdicat tus.
36 Htsi^nanc ftHa tn manibu¡,non habentii pottflatemreti-i piendi,e(i nulla. ) 37 \esignátie fuñar.on exprefio vero valore, vel non ferJ
uaia forma, eft nulla , (¡( non abdicat tus a resi*
guante, ,
,8 neftanat¡s nonfacitfruBvs '¡ves pon quam resignatio fnit ad*
mtfla Cr referunttír¡ex opiniones.
39 frima opimo in quatfiene proposita rcfertvr.
40 Resignans tenetur retiñerefrutius percepiespop admiffam resignationem. , , r • \
41 Ktsionans fotefi percipitefrtifíps her.ifidj denee ¡ibi intif mentur litera expedita resignattovis.
4* Resigva.t,o debet (JJe nota u testgmniitnw ver» fartics»
lariter,
Commmicsconírpi C ommm¡es*
s i4 j Liter* refgnatimis foJJUnt expediri in curia Romana, &
fArsf0teritfr»mfjonefibifa.Ba m n v t i .
¿4 Frttkus beneficii resignati debsntur resignaurio a die capta foflefsionis.
45- FruSus ftquumur dominum .
46 lertia opnio inquteñieneproposita refertur.
47 Rs¡ignat4rtns vjque ad iiem data fuppltcationis psteflper- apertfruñus.
48 CtnfeafiupYtefiítusin revunciatione retrotrahitur ádtem- fus datai.
49 Quarta optnio in qa<eSieneproposita refertur.
yo Quintaopinie inqttíeíiiene proposita adducitur.
yi ViuUusdsbentur resignantivfquead diempr¿efiiHconferí- luty&abilla d¡eincipiunt deberi resignatario.
51 Tempus pr&ñiti confenfus attendi debet, (g tune confenfus dteíturformalís.
5-3 S¿signatariusvfquead dizm fr<eñiti confenfus potejtpce.
ni tere. '
/4 TruSus debentur a tempars quo tfansfertur domi • nium.
¿<¡ Siliteris resignationts iam exPsditit tempus labatur, fru^us medio tempere perceph fettinent ad resigna-
tarium.
y S Confetifa* refpeSufruSuttm retrotrahitur,
y 7 fyjignans infere eanfeienti* féttfifruBus percipere, doñee literet nsignationisinttmmtur*
j § Sexta opinio auUoris fropemtur^ddutensconcordiamintcr bstmfieium simplex & curatkm.
j9 c. eumfceundum Apojtolum, dt frabend. expend-.tur pro frima oginione.
Q _ V i E S T I O D L X I .
V'trnm abf^ue noud colldtionepsfsit aliqtiú rediré adhe- v neficÍMf»reJijrnat0ní,qmndo refignatio á principio ex
aliqua cattfinon habtiit effeÜHf». Communis contra communem.
D
Vbitatpr apud iuris interpretes , de quajftionc propoíita, ín qua íspenumero contingit, qaod pottquam aliquís rite & rede alicaius faaore benefi- cian! refígnauit, poftea poenítentia dudus, vcl quod ex ália cauía refignatio admifla nonfaerit , a n p ü í l i t abíque nono titulo & collationc refignatarius ad bc- neficiuni refígnátum rediré.Et partera negatiuám, &; fie quod requiratur noua collatio , tcnct Rota, in no- uis, titulo d i renunciatione , decif. 1, nnm. a, & i n t i t . defiliis presbyteroru?ftfdecif. 1. & j n tit. de rerampermu*
tatione , i n antiqHk, dectf. 16. nnm. 6. vbi reíbluitur hanc opinipncm eíTe tutiorcm & veriorenj, quam í e - quicur Federicas de Senis, i^ó.Fslinus^m cap^
cum venerAbilts. num. 11. de exceptienibus, vbi plurcs rcfcrtpro hac fententiajquam íequitur Decius,*» d.c*
cum venerahilii. « « . 7 3 . vbi hanc dicit magis commu- nem opinionem,& de magis communi atteftatur Sel- ua , de benefíc-.y. p.qHxíh 24.vbi dicit ab hac opinionc nop eíTe recedendum, refolúens eíTe magis íequam3&
íecuriorem, & fcquitur Rcdoam. deStmonia. x.p. c.
1 0 . « . 3 0 . ^ 3 1 .& Mafcardus, de prohattonibns ,vol»m.
1 3.co»c/.i3p6.vb dicit, quod vacatio beneficij proba-, tur,ex reíignatione fada permutationis cauía}& quod inducit veram vacatióncm, íáemque tenet Mii^es, in /¡terepertorio,verk. beneficii referfiatiúySc Belatñera,^- cif*Bj. & in tnsfiatH de beneficiomm permttt.qujiB. I . terti&partis priricif.nHm. 6,8c ratiopotiílima eft, quia 2 per renunciationempnuatur refígnans fiio beneficio, vt eft communis ppinio ex traditis per Paulum Pari- í i u m , f í « / 143. num. 19. volum. 1. Antonius de B u - ttio,in,c.veniens,n.zj.de:renmeÍHt.vh\¡hhh.nH*64<icif- To[ofana,286.8c probat text.í'w c.ex traHfmfsa,illif*s ti-
ihi^vemmeiptoniam i a m d i í l a ecclejia Ab eafilffta dignefcftUry exquo ea cjioeféi contulerat ad petitionem ftiam rejimatíft eider* * Per quem íext.idem tenet F i a - 3 mimus,^refgnat.benef.lib..!.^^.5. n. 1 i vbirefoi-
uitjquod h « c priuatio fit ipfoiure , Se habetur pro mortuo,&pcrditur titulas & pofieílio ciuilis, & natu- raiiSjVttraditMenoch. ^ríWi!;. rmedio i.níi. 16$, 8c
T e m J / , r
TÜámt.jupraink. rl.FuTcus d e v i f m J ^ . r . ^ . N ^ . v f O qua optnione facit tcxt.í» e.foUtife, ScÁnc.acceptaJe ' nftít.fpúl.vln reftunano fdc'ía corara ordinario ícu co- 4 ra^Rom.Poíitifice.ftatim abdicirMuv.in tantvimc|aocl rcíignans remanec finé titulo,ená cc>loiatoJ& viderur • haberi pro dcreiido,& illud vt vacas poteft líbete c ó - fcrri,aut irhpecrari.vr notantAbb.Antoniús deButrio,
& Imola,»» ¿¿¿?íí/«r^,Caflta4orus,í/>.¿í.rf^/í«rtV»<?- fpoltatonim/lc'C.A.Vuxevviydec. 1 ^ • n . ^ l . y v h x di J t l i c fuiííc deciíum in Rota^^wí) 1548.pro Fracií^o Peíguc- ra emitatis Burgeníis,contra Gaíparédc Auelláneda, refI.)luens,quo'd eft communis opiaio,quod anúttatur eriá poí'feífio cmilis, & nauiralis pcr talem reíign'aiio*
nc!n,My.n(!oíius,;« regula cañceliariif,dcimpetrat.bens- fictorum vacantium per ebit/tmfitmtl. C&tdiqfacfti 31.».
19 • &de fignatnr* gyatiaj.z.tit.regreflki & atcefsns. Se híohcá'inwifdec.S^. & hanc dicte coiimiuné omnium d o £ l o r ü , & in praxi obr^ra^tam PaníiuSj^ rejignatio-
ne beneficiaram.L í ^ u ^ B . ^ . n . 8, ¿^"p .vbi plurcs refert D D , & deciíiones pro hac opinionevinteliigeijdo Ca'fli.
inrefígnatione ümpHciter & abfolutc fiada, fecus ve- 5 roíi obaliquam csuiám vcl conditionem , quia tune prius conduio debet in forma ípecifica adimplcri.qua refig-natio locu habeatvarm.text,i'nLqm heredi,l.M&~
Hms.ff.de conditionibfu ^d(t»0nBr4tioHims.e\u\A renu- ciationes ob caisfam, habent iniplicitam tacitaraque condirioné.vt pada fement-ur , vedocent Angelus'-,*»
¿«n/'59'n<iB.Parifius,.^»/?j 14.».7, volum.q.Kedosia.d*
fmonta.i-px.^.n.^. alias cnimnouacollatio neccffaria cft,vt traditBoei4us,^f.2.w-i6.Mádofius.y«/fr,^a'S/?.
ia Jnfin. dicens in permutationc dúos adus cpníide- ran3hoc eft ceffionem rcfignadtis,& collationem reíí- gnatarij>& fie cum beneficia per renunciationem veré vacet, íequitur quod fine ncua collationc ad illud re- diré non poísit. ita eciam tenet PariííüSj in d.c. cum venembilis^num. 41.
. Sed bis non obliantibus, indiftinde & generaliter > ^ contraria opinio veríorett , & fie rcíuluuue tcnen- dü eftjVt refignansin cafibus prcecedemibus pcífit re- diré ad beneticium refighatüm, fine noua coílationc, R.ota/íV.íiíf reBittit.jpoltatorií-3in antiquú, dec.j.VLoh.^- danus)¿iíi'£,.323. Pariliu^>w/^..-».7. W/.4. Pureas,/»;/.
^w.523 297. «.5. c¡r ?47.».2,./.a. Hugo de. Celio, c o n f . ^ . n . ^ . l í t pro h a c o p i n i onfe fu i fl e iu di c at u r e foi- uitnouifllme FUmioiu's,7. i.g»*^. tq.n. 6.de-repgnAt, vbi alios refcrt.& fcquifur pro hac opinione, qua fc- quitur Anania, in c.X.de rerií permMatione.DcciüsJnd.
c.cff venerabílü^n.y^. vbi dicit,quod quotieícüq-refig- 7 nationon haber cff'cdü , poílunt permutantes rediré ad beneficium,fine noua ctíilatione: & íequitur loan.
" Andreas & íoan.Monachus, n.ó.in d.c.1 de r e r M m p s r - !
mutiitione, /. d.quseopinio de coniuctudine obferua»1 tutjVt tenet Perrus Grcg.;» SjntAgmate inris . l . i j . c , i j . w. 33.vbi refert ita fuiíTe iudicatü in fenatu PariueÜ','i.
Maii 1523. & '539' vt ená referí; R e bu ñus, de pacificis poffsfforibui.n. i6<5, & hanc dicit, hodie c o inmune, &
magis commune ©pinionem,& reíalurioneinJ& quod ita feruatur de ü y lo, Víúikmyfapra n. i%. M a í -
C A t á ü S i V o l í í . ^ . de prcbationií>Hsyconclfif.X4p(i' nn.i.vhi dicit^quod beneficiara rcíignatum cauía permutatío- g nis, non vacat íimpliciter, íed itademum íi fcquatur confeníus fiiperioris & conferatur permutantijin cu- ius difpofitionem refignatio faltem virtusliter fuit collata: & fie ius quod akeri non quaeiitur, á me ^ non abdicatuí ¿ k nec vtile.jfex qydbw caufts maicres.
L qui abfenti.ff. di acqmrend..pcjfeff. I n qua dbdo-' rum varietate príedida? opiniones^ad amicitiam Se i®
concordiam reducenda-. funtjvnde dúos cafus confti- tuo. Primus eft, quando refignatio fimpliciterr fa~ • d a fuit. Sccundus, quando ob aliquam caufam, vcl conditionem , auc modura, ín primo cafu, cum refignatio , vel renunciatiu benebeij non fit ref- pediua , ftatim fada renunciatione íolemiíter, pof-^
fcííio beneficii amittitur,& fie noua collatio ne- ceíTaria eft ^ & iaftitufio canónica, alias' énim nulio
E 2 modo