34567
1 5 D E J U LI O D E 2 0 1 5MBA˜ EPA´ NAHESAYIJ˜ OTA´
31 DE AGOSTO – 6 DE
SEPTIEMBRE
˜
Namopor
av
˜
ekena
´
˜
nande para
ıso
´
espiritu
al
´
7- 13 DE SEPTIEMBRE
“
Nandej
˜
ara pende-
´
salvapotait
ema”
´
PAHINA 14´
14 - 20 DE SEPTIEMBRE
Jaapoj
akena Jeho-
´
v
ape ha igovi
´
erno
´
PAHINA 22´ 21 - 27 DE SEPTIEMBRE
˜
Namomba
ekena
´
˜
nane Sal
on
´
del Reino
PAHINA 27´Ko rrevısta no´ nevend˜ ei. Ojejapo kontrivusi´ on volunt´ aria rupive ikatu ha´ gu˜ aicha umi´ hente oparupigua oikuaa la Biblia ombo´ eva. Umi Biblia ojepur´ uva: Mateo guive Apoca-´ lipsis peve ojepuruNandej˜ ara´ Ne˜ e Traducci˜ on del Nuevo Mundo (Mateo-Apocalipsis),´
ha Genesis guive Malaqu´ ıas peve Sociedad B´ ıblica Paraguaya. Upeicha´ yr˜o, ojepuru˜
˜
Nande RueteNe˜ e Biblia (˜ N˜NB), t˜ er´a o˜ nemo˜ ı jave NM heise ojetradusiha Traducci˜ on del´
˜
Nema ˜naha´
e impressa mensalmente pela Associa ¸cao Torre de Vigia de B˜ ıblias e Tra-´ tados. Sede e grafica: Rodovia SP-141, km 43, Ces´ ario Lange, SP, 18285-901, Bra-´ sil. Diretor responsavel: Augusto dos Santos Machado Filho. Revista registrada sob´ o numero de ordem 508.´ 5 2015 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylva-nia. Oneimprimi Bras˜ ılpe.´
34567
˙ Vol. 136, N´ 15 de julio de 2015um. 14 Semimonthly GUARANI
MBA
EPA
´
NAHESA
˜
YIJ
˜
OTA
´
ˇ
Namopor
˜
av
˜
ekena
´
nande para
˜
ıso espiritu
´
al
´
˜
Nande ningo jaiko peteı para˜ ıso espiritu´ alpe. ¿Mba´ eichapa´ ikatu jahechauka jaagradeseha Jehovape up´ evare?´ ¿Mbaepa ikatu jajapo´ namopor˜ ave ha˜ gua˜ nande para˜ ıso´ espiritual? Ko art´ ıkulope jahech´ ata ko´ a mbae.˜
ˇ “
Nandej
˜
ara pendesalvapotait
´
ema”
´
Ko artıkulope o´ ne˜ ne˜ e umi mbae oik˜ otavare ko´ er˜ oite, ha˜
˜
nanepytyvota jajerovia mbarete ha˜ gua Jehov˜ are pe gran´ trivulasion aja.´
ˇ Jaapoj
akena Jehov
´
ape ha igovi
´
erno
´
Heta persona oiko vaipa omombaeterei rupi ipa´ ıs, ikult´ ura´ ha irrasa. P´ ero´ nande jaapoja Jehov˜ a govi´ erno a´ noite. Ko˜ artıkulope jahech´ ata mba´ erepa´ nande ndajajehe˜ ai ko´ mundore. Avei jahech´ ata mba´ eichapa ikatu jasegi Jehov´ a´ ha Jesus eh´ emplo, na´ namboyk˜ eivo avav´ epe.´
ˇ
Namomba
˜
ekena
´
nane Sal
˜
on del Reino
´
˜
Nande testıgo de Jehov´ a´ na˜ nembyaty umi Sal˜ on del´ Reinope o´ ıvape ko yvy tuichaku˜ ere. Ko art´ ıkulope´
˜
nahesayij˜ ota mba´ eichapa´ na˜ nekomporta vaer˜ a˜
rreunionhape. Avei jahech´ ata mba´ eichapa ikatu´ naipytyv˜ o˜ ojejapo hagua hetave Sal˜ on, ha mba´ eichapa´ na˜ nangareko˜ vaera hese ikatu ha˜ gu˜ aicha´ nambotuicha Jehov˜ ape.´
AMBUE ART
IKULO
´
3 Kyreyme o˜ nekuave˜ e hiku˜ ai´ oservi hagua R˜ usiape´
12 Eservi Jehovape´ ‘umiara ijetu´ uvape’´
20 ¿Reipotapa ojekuaa´ la rejapova?´
32 Jaikuaave hagua˜
RUSIA
IJAPERE O´ IVA: Unos ku˜ anto´ ermano os´ eva opredika un diaite˜ Siberiape, opyta okaru ha´ gua˜
POVLASION´
143.930.000
PUVLIKADOR´´
ANO 1991-pe, umi test˜ ıgo de Jehov´ a Ru-´ siapegua ovyaiterei, porke hasypeve pe´ govierno olegalisa irrelihi´ on upe pa´ ıspe.´ Uper´ o guare o˜ ı vaekue m˜ enos de 16.000 puvlika-´ dor, p´ ero ko´ a´ga˜ guar˜ a o˜ ıma 170.000-rupi. ¿Mba˜ e-´ pa oipytyvo chupeku˜ era peichaite peve oprogresa´ hagua? Heta erm˜ ano´ otro paisgua oho oipytyv´ o˜ hagua chupeku˜ era predikasi´ onpe (Mat. 9:37, 38).´ Jaikuaamına unos ku´ anto ko´ a erm˜ anope.´
KUIMBA EKUERA IKATUPYR´ YVA´ OIPYTYVO KONGREGASI˜ ONPE´
Peteı erm˜ ano Gran Breta´ nagua h˜ erava Matthew,´ oreko vaekue 28 a´no op˜ ar´ o guare pe proskripsi˜ on´ Rusiape. Upe´ a´nope, hae ohendu pete˜ ı asamblea-˜ hape oje´ evo Europa del´ Estepe umi kongregasi´ on´ oikotevetereiha aj˜ uda. Pe diskurs´ ante omombeu´ San Petersburgope o´ ıha pete˜ ı kongregasi˜ on orek´ ova´ hetaiterei estudiante, p´ ero pete´ ı si˜ ervo ministeri´ al´ anoite o˜ nangarekoha pe kongregasi˜ onre. Matthew´
hei: “Ndaikatui aipea che ak´ agui la hei vaekue pe˜ diskursante, up´ evare a´ nemboe Jehov˜ ape ha hae´ chupe avaseha upepe”. Up´ ei ombyaty imi ipl´ ata,´ ovendepa lento ikosaku´ era ha´ a´no 1992-pe ov˜ ama´ Rusiape. ¿Mbaetek´ opa oho rae chupe up´ epe?´ Matthew omombeu: “Ijetuueterei vaekue cheve aa-´ prende hagua pe idi˜ oma. Ndaikat´ ui kuri ni apredi-´ ka umi hentepe”. Avei ijetuu vaekue chupe ojuhu´ hagua mo˜ opa oik˜ ota. Hae hei: “Ni nachemandua-´ veima mboy v´ esepa ava rae. Aiko aik´ onte ha ava´ jeyma vaer´ a”. ¿Ombyas˜ ypa rae Matthew odesidi ha-´ guere ova R´ usiape? Hae hei: “Nambyas´ yi ni mich´ ımi˜ aju haguere aservi ko pa´ ıspe. [...] Ko´ ape adepende-´ te Jehovare ha ajeroviave hese. Hetaiterei v´ esema´ ahechakuaa mbaeichapa hae o´ nangareko chere-˜ he”. Tiempo rire, Matthew oservi k´ omo prekurs´ or es-´ pesial ha oiko chugui ansi´ ano, ha ko´ a´ga ombaapo˜ Betelpe, o´ ıva San Petersburgo yp˜ ype.´
´
Ano 1999-pe, pete˜ ı erm˜ ano h´ erava Hiroo ojegradua´ vaekue pe Escuela de Entrenamiento Ministerialpe´
Japonpe, orek´ or´ o guare 25˜ a´no. Pete˜ ıva i˜ ninstruk-˜ tor omokyre´ y chupe oho ha˜ gua oservi˜ otro pa´ ıspe´
KYRE
YME
˜
O
N E KUAVE
˜
E H I KU
˜
AI
´
OSERVI HA
GUA
˜
R
usiape
´
oıveh˜ ape nesesida. Up´ ei hae ohendu R´ usiape o´ ne-˜ koteveha aj˜ uda, up´ emar´ o odesidi ostudia idi˜ oma´ rruso. ¿Mba´ epa ojapove rae? Hae hei: “Aha aiko´ Rusiape seis m´ esere. Aikuaa ningo up´ epe royeterei-´ ha jepi, upevare aha novi´ embrepe, royve ti´ empope´ voi, aikuaa hagua aaguant˜ atapa”. Opa rire pe invi´ er-´ no, Hiroo oho jey Japonpe, o´ nepyr˜ u oaorra ha up˜ ei´ katu ovaitema R´ usiape.´
Ojapoma ningo 12´ a´no Hiroo ova hague R˜ usiape, ha´ oipytyvoma hetaiterei kongregasi˜ onpe. Heta v´ ese´ onangarek˜ omi umi kongregasi´ on o´ ıh˜ ame mas de´ 100 puvlikador ha hae a´ noite la ansi˜ ano. Por eh´ em-´ plo, peteı kongregasi˜ onpe odirihi vaekue k´ ada se-´ mana pe Esku´ ela Jaipurukuaa Ha´ gua la Biblia ha˜
˜
Nema ˜naha Nehesa˜ yijo. Avei otoka chupe la majo-˜ rıa umi p´ arte pe Aty´ Nanembo˜ evape Japredika Ha-´
˜
gua, ha odirihi cinco vese k´ ada sem´ ana pe Est´ udio´ de Lıvro de Kongregasi´ on. Ha up´ ei avei ojapo heta´ visıta de pastor´ eo. ¿Mba´ eichapa ovenefisia up´ eva´ Hıroope? Hae hei: “Avyaiterei ningo ikatu hagu´ ere´ aipytyvo ermanoku˜ erape omombarete ha´ gua ijero-˜ via. [...] Aju mboyve Rusiape aserv´ ıma vaekue voi´ komo ansi´ ano ha prekurs´ or, p´ ero aime guive ko´ ape´ anandu a˜ nemoa˜ guiveha Jehov˜ are ha adependeteha´ hese”. A´no 2005-pe, Hiroo omenda Svetl˜ anare ha´ mokoiv˜ eva oservi k´ omo prekurs´ or.´
Matthew, orekova 34´ a´no, ha i˜ nerm˜ ano Michael,´ orekova 28´ a´no, oiko kuri Canad˜ ape. Pete´ ı vu˜ eltape´ haekuera oho de vis´ ıta R´ usiape, ha o´ nesorprende˜ ohechavo o´ ıha hetaiterei h˜ ente pe rreunionh´ a-´ pe ha sai la ermano omoak´ ava. Matthew hei: “Pe˜
kongregasion aha hagu´ epe o´ ı 200 pers˜ ona, p´ ero´ kada rreuni´ on odirihi pete´ ı ansi˜ ano ijed´ amava ha pe-´ teı si˜ ervo ministeri´ al imit´ ava a˜ noite. Ahech˜ avo´ upeva apytaseterei voi aipytyv´ o ha˜ gua upe kongre-˜ gasionpe”. Up´ ei hae ova R´ usiape´ a´no 2002-pe.˜ Cuatroa´no hagu˜ epe, Michael osegi i´ nerm˜ ano eh´ em-´ plo ha ova avei Rusiape. Up´ epe ohechakuaa o´ ıha˜ gueteri heta nesesida. Michael oservi rupi komo´ siervo ministeri´ al, o´ nenkarga chupe o˜ natende ha-˜
˜
gua territoriore, literat´ urare ha ku´ enta kongre-´ gasionpeguare. Avei ojejerure chupe ojapo ha´ gua˜ diskurso p´ uvliko ha umi tembiapo ojap´ ova jepi pe´ sekretario de kongregasi´ on. Michael heta oipytyv´ o˜ avei oneorganisa ha˜ gua umi asambl˜ ea ha o´ nemo-˜ pua ha˜ gua umi Sal˜ on del Reino. Ko´ a´ga oservi k˜ omo´ ansiano ha osegi gueteri hembiapo heta kongrega-´ sionpe. Up´ eichar´ o jepe, hae ohechakuaa o˜ ıha gue-˜ teri heta nesesida, ha hei: “Avyaiterei ikatu haguere´ chedeprovecho ermanoku´ erape. Ndaip´ ori´ otra k´ osa´ iporav˜ eva up´ evagui ajapo ha´ gua”.˜
Matthew omenda Marınare, ha Michael katu´ Olgare.´ Los cuatroveva osegi oipytyv´ o umi kongregasi˜ onpe,´ ojapohaicha avei heta erm´ ano.´
KUNA GU˜ APA OIPYTYV´ O MEM˜ EVA´ PREDIKASIONPE´
´
Ano 1994-pe, seis prekurs˜ or espesi´ al ova Rep´ ubli-´ ca Checa, Polonia ha Eslovaquiagui oservi ha´ gua˜
Ucraniape pete´ ı kongregasi˜ onpe. Up´ epe o´ ı vae-˜ kue peteı mit˜ aku˜ na h˜ erava Tatyana, up´ er´ o orek˜ ova´ 16 a´no. Hae si˜ empre imandua por´ a umi prekur-˜ sor rehe, ha hei: “Haeku´ era ningo ikyre´ yeterei ha˜ hory, ikatuna˜ nemongeta hendiveku˜ era oimeha´ ora´ ha oikuaa hikuai heta mbae la B´ ıbliagui”. Tatyana´ ohecha mbaeichaitepa Jehov´ a ovendesi chupeku´ e-´ ra, ha opensa: “Che aikose avei haekuera oikoh´ ai-´ cha”.
Tatyana oaprovechami ivakasi´ on oho ha´ gua˜ otro er-´ manokuerandi opredika ha´ gua mombyryveh˜ arupi.´ Haekuera oho umi lug´ ar ndojepredikaih´ ape gueteri´ Ucraniape ha avei Bielorr´ usiape. Hae ningo ovyai-´ terei umıcha jave, ha up´ eva omom´ yi chupe oho´ hagua opredika avei R˜ usiape.´ Nepyr˜ ur˜ a oho sapya-˜
mınte ovisita ha´ gua˜ otra erm´ ana oserv´ ıvape up´ epe,´ ha oheka itravahora ikatu ha˜ gu˜ aicha o´ nemantene˜ ha osegi iprekursorado. Up´ ei,´ a´no 2000-pe ovait˜ e-´ ma voi Rusiape. ¿If´ asilpa rae chupe pe k´ ambio?´ Tatyana omombeu: “Che plata ndacherupyt´ yi apa-´ ga hagua pete˜ ı departam˜ entore, up´ evare aalkil´ ama-´ nte peteı koty˜ oga ah´ enope. Arrekonose heta v´ ese´ ijetuu hague cheve up´ eva ha sapy´ ante apensa aha´ jeyvo che pa´ ıspe. P´ ero Jehov´ a heta v´ ese ohechau-´ ka cheve tuichaiterei chedeprovechoha ko´ ape, ha´ upeva chepytyv´ o aaguanta ha˜ gua”. Ko˜ a´ga Tatyana˜ oservi komo mision´ era R´ usiape. Hae hei avei: “Ai-´ mer´ o jepe mombyry che pa˜ ısgui, ahas´ ama hetaiterei´ mbae ijojahayva ha areko heta am˜ ıgo. Ha ipor´ ave-˜ ha katu, aju rire koape ahechakuaa ajerovia mbare-´ teveha Jehovare”.´
Peteı erm˜ ana Japongua, orek´ ova 50´ a´no ha h˜ era-´ va Masako, ymaite guive oservise komo mision´ era,´ pero opensa n´ unka ndaikatumo´ aiha p˜ orke hasyka-´ tu. Upemar´ o, omehoraim˜ ır´ o guare isalu, odesidi ova˜
Rusiape oapoja ha´ gua pe predikasi˜ on.´ Nepyr˜ ur˜ a ije-˜ tuu chupe ojuhu peteı lug˜ ar oiko ha´ gua ha pete˜ ı tra-˜ vaho seg´ uro. P´ ero up´ ei o´ nepyr˜ u omboe japon˜ es ha´ ombaapo de empleada dom´ estika ikatu ha´ gu˜ aicha´ onemantene. ¿Mba˜ eichapa oho chupe upe rire?´ Koa´ga ojap˜ oma 14´ a´no Masako oiko hague R˜ usia-´ pe, ha hae hei: “Ahasar´ o jepe heta mbae ijetu˜ u-´ va, hetaitereive mbae iporava ahasa predikasi˜ onpe.´ Avyaiterei ningo ikatu haguere aapoja pete´ ı lug˜ ar´ oıh˜ ame nesesida”. Up´ ei hei avei: “Ahechakuaa Jeho-´ va n´ unka nombofaltaiha ch´ eve hau vaer´ a, ao ni˜ lugar aikomi ha´ gua. Up˜ eva ningo pete´ ı mil˜ agro ch´ e-´ ve guar˜ a”. Masako oipytyv˜ o vaekue umi gr˜ upo de´ idioma ingl´ es, uigur ha chino, ha oho avei opredika´ Kirguistanpe. Ko´ a´ga oservi de prekurs˜ ora San Pe-´ tersburgope.´
UMI FAMILIA IKYRE´ YVA OVYA˜ OPOROPYTYVO HAGU˜ ERE´
Heta famılia ova jepi´ otro pa´ ıspe ndaiporiv´ eigui tra-´ vaho upe oikoh´ ape. P´ ero o´ ı avei fam˜ ılia oseg´ ıva´
1 Michael ha Olga; Marina ha Matthew 2 Tatyana 3 Masako 4 Inga ha Mikhail 1 2 3 4
Abrahan ha Sara eh´ emplo ha oho´ otro pa´ ıspe oservi´ porave ha˜ gua Jehov˜ ape (G´ en. 12:1-9). Up´ eva ojapo´ vaekue Mikhail ha Inga, peteı par˜ eha Ucraniagua.´ Haekuera ova R´ usiape´ a´no 2003-pe, ha o˜ guah˜ em˜ ı-´ rente ojuhuma hiku´ ai heta pers´ ona ostudias´ eva la´ Biblia.
Mikhail hei: “Peteı okasi˜ onpe roho pete´ ı lug˜ ar n´ unka´ ndojepredikai hagu´ epe. Up´ epe pete´ ı karai ijed˜ amava´ ose o˜ natende orerehe, ha oporandu: ‘¿Pe˜ e piko pre-˜ dikador?’. Roe chupe upeichaha, ha hei: ‘Che hae´ voi kuri algun d´ ıa pejutaha. O´ nekumpl˜ ımante vae-´ ra ningo la Jes˜ us oprofetisa vaekue’. Ha up´ ei osita´ Mateo 24:14. Upe sonape rojuhu avei 10 ku´ nakarai˜ rrelihion vautistapegua, ha oikuaasetere´ ıva la Biblia´ omboeva. Oreko hiku´ ai pe l´ ıvro´ Vivir para siempre ha oipurumi up´ eva k´ ada fin de sem´ ana ostudia ha-´
˜
gua la Biblia. Haekuera oreko heta porandu, up´ eva-´ re ropyta hendivekuera´ orare rorrespondepa ha´ gua˜ umıva, up´ ei ropurah´ ei k´ antiko ha rosena o´ nondive-˜ pa. Nunka ndaoreresaraimo´ ai upe experi˜ ensiagui”.´ Mikhail ha Inga ohechakuaa onemoa˜ guiveha Jeho-˜ vare o´ ı guive R˜ usiape. Avei ohayhuve hiku´ ai umi h´ e-´ ntepe ha ni vymi nombyasyi ova hagu´ ere up´ epe.´ Koa´ga Mikhail oservi k˜ omo superintend´ ente de sir-´ kuıto ha ovisita umi kongregasi´ on hembirek´ ondi.´ Peteı par˜ eha Ucraniagua, h´ erava Yury ha Oksana,´ oreko peteı mit˜ a h˜ erava Aleksey, orek´ omava ko´ a´ga˜
13a´no. Haeku˜ era oho vaekue ovisita Betel de Rusia´
´
ano 2007-pe, ha ohecha hiku˜ ai pete´ ı m˜ apape heta´ lugarpe ndojepredikaiha gueteri R´ usiape. Oksana´ hei: “Rohechavo pe m´ apa rontende o´ nekotev˜ ete-˜ reiha ajuda upe lug´ arpe. Up´ eva oremom´ yi rova ha-´
˜
gua upepe”. ¿Mba´ epa ojapo up´ emar´ o hiku˜ ai? Yury´ hei: “Rolee pe artıkulo ‘¿Puede usted servir en el´ extranjero?’, ha hetave artıkulo o´ ne˜ eva upe t˜ ema-´ re.1 Upei pe sukurs´ al orrekomenda or´ eve pete´ ı lu-˜ gar roho ha´ gua roservi. Roho up˜ epe ha rohek´ ama´ ore roga ha ore travahor´ a”.˜ A´no 2008-pe ov˜ ama hi-´ kuai R´ usiape.´
˜
Nepyrur˜ a ijetuu chupeku˜ era ojuhu ha´ gua itrava-˜ hora. Hiarive heta v˜ ese ova ha ova hiku´ ai. Yury´ hei: “Heta ronemboe Jehov˜ ape ani ha´ gua ro˜ nede-˜ sanima, ha rosegi ropredika. Roheja ore situasion´ ipope ha rohechakuaa mbaeichait´ epa hae orepyty-´ vo. Rokomprova Jehov˜ a o´ nangarekoha isiervoku˜ era-´ re omotenondema guive Irr´ eino. Avei pe predikasi´ on´ oremoaguive ojuehe” (Mat. 6:22, 33). ¿Mba˜ eicha-´ pa one˜ nandu Aleksey ova hagu˜ ere hiku´ ai R´ usiape?´ Isy hei: “Che memby tuichaiterei oprogresa koa-´ pe. Ojevautisa orekor´ o guare 9˜ a´no, ha katuete oja-˜ po jepi iprekursorado auxili´ ar ivakasi´ on jave, p´ orke´ ohechakuaa koape o´ ıha nesesida. Orembovyaiterei˜ rohechavo peichaite peve ikyre´ yha predikasi˜ onpe”.´ Koa´ga Yury ha Oksana oreko 35˜ a´norupi ha oservi˜ hikuai de prekurs´ or espesi´ al.´
“PETEI MBA˜ ENTE´ LA AMBYASYVA”´
Jahecha hagueicha, ent´ ero ko´ a erm˜ ano ha erm´ a-´ na ohova oservi ha´ gua˜ otra s´ ona t´ er´ a˜ otro pa´ ıspe,´ ojerovia Jehovare ipyaite guive. Haeku´ era omboho-´ vai kuri heta mbae ijetu´ uva, p´ ero up´ eicha avei heta´ ovya ikatu haguere opredika pe not´ ısia por´ a o˜ ne˜ e-˜ vaNandej˜ ara Rr´ einore. Ha nde, ¿ikat´ unepa reva avei´ peteı lug˜ ar o´ nekotev˜ eh˜ ape aj´ uda? Rejap´ oramo up´ e-´ va, ikatu voi repensa Yury opensa hagueicha. Hae´ hei: “Peteı mba˜ ente la ambyas´ yva: ¿Mba´ egui piko´ arevema ndav´ ai rae ko´ ape?”.´
1 Ehecha La Atalaya 15 de octubre de 1999, pahina 23 gui-´
ve 27 peve.
JEHOVA hei vaekue: “Yv´ aga che guapyha ha yvy che pyre-´ nda” (Is. 66:1). Ha hei avei: “Amoporata che pyrenda”˜ (Is. 60:13, NM ). ¿Mbaeichapa Jehov´ a omopor´ a ‘ipyrenda’?˜ ¿Mbaeichapa up´ eva ovenefisia ent´ ero oik´ ovape ko yvy ape´
´
ari?
2 Escrituras Hebreaspe pe pal´ avra “pyrenda” ojepuru jepi´
one˜ ne˜ e jave Israel t˜ emplore (1 Cr´ on. 28:2; Sal. 132:7). Pe´ templo ningo ipor´ aiterei vaekue Jehov˜ ape´ guar˜ a, p˜ orke´ isiervokuera oho up´ epe oadora ha´ gua chupe.˜
3 Nane ti˜ empope ndojeadorav´ eima Jehov´ ape pete´ ı t˜ emplo´
tuichavape yma ojejapo hagu´ eicha, s´ ıno pete´ ı “t˜ emplo espiri-´ tualpe”. ¿Mba´ epa pe t´ emplo espiritu´ al? Up´ eva hae h´ ına umi´ medio´ Nandej˜ ara oprepara vaekue ikatu ha´ gu˜ aicha´ nande˜ yvypora jaadora chupe ha jaiko i´ nam˜ ıgoramo. Ko vendisi´ on´ jahupyty Jes ´us omano haguere´ nandereheh˜ ape. ¿Arakae´ guivepa o´ ı pe t˜ emplo espiritu´ al? Pe t´ emplo espiritu´ al o´ nefor-˜ ma a´no 29 guive, Jes ´us ojevautis˜ ar´ o guare ha ojeporavo˜
1, 2. ¿Mbaeichapa ojepuru jepi pe pal´ avra “pyrenda” Escrituras He-´ breaspe?´
3. a) ¿Mbaeichapa jaadora Jehov´ ape ko´ a ti˜ empope? b) ¿Arakae guiv´ epa´ oı pe t˜ emplo espiritu´ al?´
˜
Namopor
av
˜
ekena
´
˜
nande para
ıso espiritu
´
al
´
“Amoporata che pyrenda.”˜ (IS. 60:13, NM )
PURAHEI:´ 102, 75
¿IKATUPA RERRESPONDE?´
¿Mbaepa tekotev´ e ojapo˜ entero oador´ ava Jehov´ ape?´
¿Mbaepa pe “para´ ıso”´ ohecha vaekue apostol´ Pablo peteı visi˜ onpe?´
¿Mbaeichapa ikatu´
˜
namoporave˜ nande˜ paraıso espiritu´ al?´
oservi hagua k˜ omo Saserd´ ote Prinsi-´ pal Jehov´ a t´ emplo espiritu´ alpe (Heb. 9:´ 11, 12).
4 ¡Ajepa jaagradesete Jehov´ ape opre-´
para haguere´ nand˜ eve umi m´ edio´ ikatu hagu˜ aicha jaadora chupe! P´ ero,´ ¿mbaeichapa ikatu jahechauka´ na-˜ ndeagradesidoha hendive? Namombe ´u-˜ vo umi hentepe´ Nandej˜ ara heraha´ Jehova, ha hae ombou hague Ita ´yra´ Jes ´uspe omano hagua˜ nandereheh˜ ape.´ Koa´ga ningo o˜ ıma mas de ocho mill˜ on´ de Testıgo ko yvy tuichaku´ ere ombo-´ tuichava Jehov´ ape ko´ e ko˜ ere. P˜ ero o´ ı˜ heta persona ndojap´ oiva up´ eva, p´ orke´ oimoa omano rire ohotaha yv˜ agape ha´ upepe ae omombaeguasutaha´ Nandej˜ a-´ rape. Nande katu jaikuaa por˜ a ko˜ a´ga-˜ ma jaadora vaeraha Jehov˜ ape.´
5 Jaadora jave Jehovape jajapo h´ ına´
˜
Nandejara siervoku´ era yma guare oja-´ po hagueicha. Por eh´ emplo Mois´ es,´ Aaron ha Samuel oaprovecha vae-´ kue umi medio Jehov´ a omo´ ıva ojeado-˜ ra hagua chupe (elee Salmo 99:1-3,˜
5-7). Nane ti˜ empope o´ ı mok˜ oi gr ´u-˜ po omombaeguas ´uva Jehovape o´ no-˜ ndive. Pe primer gr ´upo hae hına umi´ unhıdo oh´ otava yv´ agape oservi ha-´
˜
gua komo saserd´ ote Jes ´us ndive,´ pero ko´ a´ga oservi hiku˜ ai ko yvy ape´
´
ari. Pe segundo gr ´upo katu hae umi “ambue ovechakuera” oipytyv´ o mem˜ e-´ va umi kristiano unh´ ıdope ( Juan´ 10:16). Upeichar´ o, k˜ ada uno ˜´ nanepora-˜ ndu vaera: “¿Aaprovecha por˜ apa h˜ ına´ umi medio´ Nandej˜ ara omo´ ıva aadora˜ hagua chupe?”.˜
4, 5. a) ¿Mbaepa ojapo vaer´ a Jehov˜ a siervoku´ e-´ ra heihaicha Salmo 99? b) ¿Mba´ epa´ na˜ neporandu˜ vaera?˜
¿MAVA M´ AVAPA OSERVI´
JEHOVAPE HA E OIPOTAHAICHAITE?´
6 Apostol Pablo oprofetisa vaekue o´ ı-˜
taha kristiano ojerrevel´ atava ha ombo´ e-´ tava japu kongregasionpe (Hech. 20:´ 28-30; 2 Tes. 2:3, 4). Pe kongregasion´ kristiana o´ neforma rire, ndohas˜ ai ni 100´
´
ano ha o˜ nekumpl˜ ıma ko profes´ ıa. Upe´ rire ijetuu kuri ojekuaa hagua m˜ ava m´ a-´ vapa oservi Jehovape hae oipotahaichai-´ te. Pero heta a´ no rire, Jehov˜ a ojevale´ Jesucrıstore ohechauka ha´ gua m˜ avapa´ aneteh˜ ape oaprovecha umi m´ edio hae´ oprepara vaekue ojeadora hagua chupe.˜
7 A´ no 1919-pe˜ guar˜ a hesak˜ a por˜ ama˜
mava m´ avapa oreko Jehov´ a aprovasi´ on.´ Umi kristiano okambia kuri heta mba´ epe´ ikatu hagu˜ aicha oadora Jehov´ ape hae oi-´ potahaichaite (Is. 4:2, 3; Mal. 3:1-4). Upe guive onepyr ˜u o˜ nekumpli pete˜ ı vi-˜ sion ohecha vaekue Pablo.´ Na˜ ne˜ em˜ ına´ upevare.´
8 Jehova pod´ er rupive, Pablo ohecha´
peteı mbae oik˜ otava tenonder´ ame (elee˜
2 Corintios 12:1-4). Pe visionpe ojehe-´ chauka chupe pe tercer sielo, ha up´ epe´ ohecha “pe paraıso”. ¿Mba´ epa pe para´ ı-´ so? Ikatu hına osignifika mbohapy mbae.´ Primero, pe paraıso t´ er´ a hard˜ ın ko´ er˜ oi-˜ te oıtava ko yvy ape˜ ari (Luc. 23:43).´ Segundo, pe paraıso espiritu´ al perf´ ekto´ oıtava pe m ´undo pyah ´upe. Ha tercero,˜ ‘Nandej˜ ara para´ ıso’ t´ er´ a umi mbae por˜ ai-˜ ta oikova yv´ agape (Apoc. 2:7, n´ ota).´
9 ¿Mbaerepa Pablo hei ohendu hague´
“ne˜ e ikatu ˜yva o˜ nemombeu ha ndova-˜
6, 7. a) ¿Mbaepa oiko o´ neforma rire pe kongre-˜ gasion kristi´ ana? b) ¿Mba´ epa hesak´ ama˜ a´no˜ 1919-peguar˜ a?˜
8, 9. ¿Mbaepa “pe para´ ıso” Pablo ohecha vae-´ kue?
leiva pete´ ı kuimbae hei”? P˜ orke up´ er´ o˜ guare ndahaei gueteri ti´ empo oikuaauka´ hagua umi mbae por˜ aita ohecha vaekue˜ pe visionpe. P´ ero´ nane ti˜ empope,´ nande˜ jaservıva Jehov´ ape ikat ´uma´ namombeu˜ umi hentepe umi mbae por´ aita jahupyt ´y-˜ vaNandej˜ ara pu´ evlope.´
10 Nane puvlikasionku˜ era py ˜yinte´
one˜ e pe para˜ ıso espiritu´ alre. P´ ero, ¿idi-´ ferentepa pe para´ ıso espiritu´ al pe t´ emplo´ espiritualgui? Si, idifer´ ente. Jahecha ha-´ gueicha, pe t´ emplo espiritu´ al hae h´ ına´ umi medio Jehov´ a oprepara vaekue ika-´ tu hagu˜ aicha jaadora chupe. P´ ero pe pa-´ raıso espiritu´ al katu hae pe pyaguapy´ ha unida oıva Jehov˜ a pu´ evlope. Ko para´ ı-´ so rupive ojekuaa pora m˜ avapa oreko´ Na-˜ ndejara aprovasi´ on ha oservi chupe hae´ oipotahaichaite (Mal. 3:18).
11 A´no 1919 guive Jehov˜ a ojevale yvy-´
porakuera imperf´ ektore o´ nangareko,˜ omombareteve ha ombotuicha hagua˜ pe paraıso espiritu´ al. ¡Aj´ epa´ nanemoky-˜ re ˜yete upeva! P´ ero ipor´ a˜ na˜ neporandu:˜ “¿Aneha˜ ambait˜ epa h´ ına ikatu ha´ gu˜ ai-´ cha amoporave pe para˜ ıso espiritu´ al?´ ¿Amombaepa pe privil´ ehio ikatu hagu´ e-´ re ambotuicha Jehovape?”.´
JEHOVA OMOPOR´ AVEREI˜
OHOVO I´ NORGANISASI˜ ON´
12 Profeta Isa´ ıas hei vaekue ohas´ avo pe´
tiempo oikotaha heta k´ ambio´ Nandej˜ ara´ organisasionpe, pe p´ arte o´ ıvape ko yvy˜ apeari (elee Isa ´ıas 60:17). Umi Test´ ıgo´
10. ¿Idiferentepa pe para´ ıso espiritu´ al pe t´ emplo´ espiritualgui?´
11. ¿Mbae privilehiopa jareko ko´ a´ga?˜
12. ¿Mbaerepa jaekuaa o´ nekumpliha h˜ ına pe pro-´ fesıa o´ ıva Isa˜ ıas 60:17-pe? (Ehecha pe taanga o´ ıva˜ inepyr˜ ume.)˜
ipyah ´uva Jehova organisasi´ onpe ha avei´ umi imitava, oim˜ ene ohendu oiko hague´ koa k˜ ambio o´ ıgui omombe ´uva chupe-˜ kuera, t´ er´ a olee rupi umi puvlikasi˜ onpe.´ Pero o´ ı erm˜ ano ijedav´ eva ohecha vae-´ kuekoa k˜ ambio. Haeku´ era o´ ı konvens˜ ı-´ do Jehova oipuruha Jesucr´ ıstope ogia´ hagua i˜ norganisasi˜ onpe.´ Nahend ´uramo˜ chupekuera o´ ne˜ e jave umi k˜ ambiore, ka-´ tuete jajeroviaveta Jehov´ are.´
13 Enteronte´ na˜ ne˜ e vaer˜ a˜ otrope Jeho-´
va organisasi´ onre. Ko m ´undo henyh´ era-˜ mo jepe hente i´ na˜ n˜avagui, o´ ı hetaiterei˜ ermano oik´ ova pete´ ı para˜ ıso espiritu´ al-´ pe oıh˜ ame pyaguapy ha unida. Jaekuaa´ upeva haeha pete´ ı mil˜ agro. Up´ evare´ iporaitere˜ ıta´ na˜ ne˜ eramo˜ Nandej˜ ara Rr´ ei-´ nore ha pe paraıso espiritu´ alre “umi´ henerasion o ´utavape”. Um´ ıva h´ ına umi´ imitav˜ eva ha umi ipyah ´uva Jehov´ a orga-´ nisasionpe (elee Salmo 48:12-14).´
14 Heta testıgo de Jehov´ a i´ nexperien-˜
siaveva´ ohecha mbaeichapa´ umi kambio omopor´ ave˜ Nandej˜ ara organisa-´ sionpe ko yvy ape´ ari. Por eh´ emplo,´ ymave kada kongregasi´ on oreko vae-´ kue peteı si˜ ervo de kongregasi´ on, k´ ada´ sukursalpe o´ ı pete˜ ı si˜ ervo de sukur-´ sal, ha pe s´ ede mundi´ al katu odirihi´ vaekue pe presidente de la Sociedad´ Watch Tower. Koa erm˜ ano orek´ oramo´ jepe inajud˜ ante, haeku´ era jey odesidi´ vaera opa mbae. Ha up˜ eicha ojejapo´ vaekue kada kongregasi´ onpe, k´ ada su-´ kursalpe ha pe s´ ede mundi´ alpe. P´ ero´
´
ano 1972 guive o˜ nekambia up˜ eva, umi´
13. Heihaicha Salmo 48:12-14, ¿mba´ epa jajapo´ vaera?˜
14, 15. a) ¿Mbae kambiopa ojejapo 1972 guive?´ b) ¿Mbaerepa umi k´ ambio ou por´ a Jehov˜ a organi-´ sasionpe?´
gr ´upo de ansiano odesid´ ıma o´ nondivepa.˜ Por ehemplo, k´ ada kongregasi´ onpe ogia´ peteı gr ´upo de ansi˜ ano, k´ ada sukurs´ alpe´ oı pete˜ ı Komite de Sukurs˜ al, ha test´ ıgo de´ Jehova organisasi´ on katu odirihi pete´ ı˜ gr ´upo de ansiano unh´ ıdo, o´ nehen˜ oiva´ Kuerpo Govern´ ante.´
15 Koa´garupi Jehov˜ a organisasi´ on´
ontende porave la Biblia, up˜ evare oje-´ japo umi kambio tuicha ovenefisi´ ava´ entero oserv´ ıvape´ Nandej˜ arape. Por´ ehemplo, ojedesid´ ıta jave pete´ ı mbae,˜ ndahaeveima pete´ ı pers˜ onante la odesi-´ dıva. Ent´ ero´ umi ansiano Jehov´ a ome´ eva˜ “rregaloramo” o´ nopytyv˜ o odesidi ha˜ gua˜ umi mbae ovenefisiatava ermanoku´ era-´ pe (Efes. 4:8; Prov. 24:6).
16 Jahechamına unos ku´ anto k´ ambio´ 16, 17. ¿Mbae kambiopa nd´ eve ndegustave, ha´ mbaerepa?´
ojejapo ramoveva Jehov´ a organisasi´ on-´ pe. Por ehemplo, ko´ a´ga˜ nane puvlika-˜ sionkuera ipor´ ave, isensillove ha o˜ ne˜ eve˜ umi tema ointeres´ avare umi h´ entepe.´ Avei jaipuru Internet japredika hagua. Pe˜ pahina jw.org rupive o´ nepytyv˜ o heta per-˜ sonape ikatu ha´ gu˜ aicha o´ nemoa˜ gui˜ Na-˜ ndejarare. Opa ko´ a k˜ ambio ojejap´ ova,´ ohechauka Jehova ohayhu ha ojepyapy-´ ha umi hentere.´
17 Jaagradeseterei umi kambio oje-´
japova umi rreunionku´ erape. P´ eicha´ hembyve nand˜ eve ti´ empo jastudia ha-´
˜
gua nane fam˜ ıliandi ha´ nanea˜ noh˜ ame.´ Avei jaguerohory umi kambio ojejap´ ova´ umi asambleakuerape, ipor´ avere˜ ıva k´ ada´
´
ano. Javalora avei opa mbae˜ naaprend˜ e-´ va umi eskuela v´ ıvlikape, ojeprepar´ ava´
˜
nanembokatupyryve hagua. Ko˜ a k˜ ambio´ ohechauka Jehova odirihiha i´ norganisa-˜
Jehova ome´ e umi h˜ entepe´ pe ajuda oikotev´ eva˜
sion ha omopor´ aveha oh˜ ovo pe para´ ıso´ espiritual.´
˜
NAMOPORAV˜ EKENA´ NANDE˜
PARAISO ESPIRITU´ AL´
18 Jehova ome´ e˜ nand˜ eve pe privil´ ehio´
ikatu hagu˜ aicha´ namopor˜ ave pe para˜ ı-´ so espiritual. ¿Mba´ eichapa ikatu jajapo´ upeva? Primero, japredika kyre ˜yvo pe´ notısia por´ a o˜ ne˜ eva˜ Nandej˜ ara Rr´ einore,´ ha naipytyv˜ ovo umi h˜ entepe oservi ha-´
˜
guaNandej˜ arape.´ Naipytyv˜ o jave˜ nande˜ rapichakuerape oiko ha´ gua chugui test˜ ı-´ go de Jehova,´ nambotuichave h˜ ına pe pa-´ raıso espiritu´ al (Is. 26:15; 54:2).´
19 Segundo,na˜ neha˜ ambait˜ evo´ naneko-˜
nd ´ukta pora. Umi h˜ ente ohech´ avo jaiko-´ ha kristiano te´ eicha,´ nanemoir ˜use avei˜
18, 19. ¿Mbaepa ikatu jajapo´ namopor˜ ave ha˜ gua˜
˜
nande paraıso espiritu´ al?´
pe paraıso espiritu´ alpe. Ndaha´ ei voi jai-´ kuaagui heta mbae la B´ ıbliagui la oi-´ keseva hiku´ ai´ nane rrelihi˜ onpe, s´ ıno´ ohechagui´ nanekond ´ukta por˜ aha. Ha˜ upeva avei oipytyv´ o chupeku˜ era o´ ne-˜ moagui ha˜ gua Jehov˜ a ha Jes ´usre.´
20 Katuete ningo Jehova ha Jes ´us´
ovyaiterei ohechavo mbaeichait´ epa ipo-´ ra˜ nande para˜ ıso espiritu´ al.´ Nande avei˜ javya ikatu haguere´ naipytyv˜ o o˜ nemo-˜ porave ha˜ gua. Ha javyaitev˜ eta jajapo´ vove ko yvy tuichakuegui pete´ ı para˜ ıso´ neporava. Proverbios 14:35 hei: “Pe rr˜ ei´ ovya isiervo ohechauk´ aramo i´ narandu-˜ ha” (NM ). Upeichar´ o,˜ nanearand ´ukena˜
˜
nande avei ha na˜ neha˜ a˜ namopor˜ ave˜ na-˜ nde paraıso espiritu´ al.´
20. Heihaicha Proverbios 14:35, ¿mba´ epa jajapo´ vaera?˜
Nde ikatu hına reipytyv´ o okakuaave ha˜ gua˜ pe paraıso espiritu´ al´
ERNESTO,1 orek ´ova mas de 70 ´a ˜no, hei: “Ko ˜e koere cherasypave, ndaigustoveiet˜ ema ningo ch´ e-´ ve peicha”. ¿Nd´ epa re´ ne˜ nandu avei Ern˜ estoicha?´ Oimer´ o rehechakuaa nekangy ha nderasypamaha˜ ndeeda rupi, katuete rentende pora chupe. Ha oi-˜ mene rentende avei umi mbae he´ ıva Eclesiast´ es´ kapıtulo 12-pe. Pe vers´ ıkulo 1 hei´ nandeeda vove˜ oguah˜ emaha “umi˜ ara ijetu ´uva” (NM). P´ ero, ¿hei-´ sepa up´ eva reiko vaer´ aha re˜ namarga upe hagu˜ ere?´ Nahaniri. Ndeedar´ amo jepe, nde ikatu revya re-´ servıvo Jehov´ ape.´
PESEGIKENA PEJEROVIA MBARETE´
Pee ore erm˜ ano ha ore ermanaku´ era ijed´ ava, na-´ peimei penea´ no ko situasi˜ on ijetuuet´ evape.´ Na-˜ ndejara siervoku´ era yma guare ningo ombohov´ ai´ vaekue avei peeicha heta provl˜ ema ijeda rupi. Por´ ehemplo, Isaac, Jacob ha Ah´ ıya, opyta vaekue´ isiego (G´ en. 27:1; 48:10; 1 Rey. 14:4). Sara opensa´ vaekue ndovaleveimaha ‘iguai˜ gu˜ ıma’ rupi (G´ en.´ 18:11, 12). Rrei David katu si´ empre “iroy” vaekue´ (1 Rey. 1:1). Barzilai ndaikatuvei vaekue odisfruta´ umi tembiu ni umi musikapu rory (2 Sam. 19: 32-35). Ha Abrahan ha Noem´ ı katu opyta vaekue´ vi ´udo (Gen. 23:1, 2; Rut 1:3, 12).´
¿Mbaepa oipytyv´ o rakae chupeku˜ era osegi ha-´
˜
gua oservi Jehovape ha ovya ha´ gua, iprovl˜ ema´ hetar´ o jepe? Abrah˜ an ‘imbarete’ vaekue “ojero-´ viagui´ Nandej˜ ara prom´ esare” (Rom. 4:19, 20). Pe´ e˜ avei ermano, tekotev´ e pejerovia mbarete. Ha up˜ e-´ va nodependei h´ ına pende ed´ are, pende kapasi-´ dare ni pene situasi´ onre. Jacob avei ikang ´yma´ vaekue, oım˜ ıntema tup´ ape ha ndohechav´ eima,´ upeichar´ o jepe osegi ojerovia Jehov˜ a promesaku´ e-´ rare (Gen. 48:1-4, 10; Heb. 11:21). Ko´ a´garupi avei˜ oı heta erm˜ ano ohas´ ava umichagua situasi´ onre.´ Ines, pete´ ı erm˜ ana de 93´ a´no, oreko pete˜ ı mbaasy˜ omokangypava imuskuloku´ era. Up´ eicharamo jepe´ hei: “Che ningo kada d´ ıa apensa pe para´ ısore, ha´
1 Oı t˜ era o´ nekambi˜ ava.´
upeva ome´ e ch˜ eve esper´ ansa. K´ ada d´ ıa ohas´ ava´ hae peteı rreg˜ alo ome´ eva ch˜ eve Jehov´ a”. ¡Aj´ epa´ ehemplo por´ aite˜ nand˜ eve´ guar˜ a ko erm˜ ana!´
Ikatu hagu˜ aicha pende jerovia imbareteve, teko-´ teve pe˜ nemboe, pestudia la Biblia ha peho rreu-˜ nionhape. Por eh´ emplo, prof´ eta Daniel o´ nemboe˜ vaekue 3 vese al d´ ıa, ha si´ empre ostudia´ Nandej˜ a-´ raNe˜ e (Dan. 6:10; 9:2). Ana katu vi ´uda ha ijed˜ a-´ ramo jepe, arakaeve “ndofaltaiva pe t´ emplope”´ (Luc. 2:36, 37). Pee avei peh˜ oramo rreunionh´ ape´ ha pekomenta meme, pee voi penekyre ˜yta ha pe-˜ mokyre ˜yta ermanokuerape. Ha ndaikatuv´ eiramo´ jepe pejapo heta mbae Jehova serv´ ısiope yma´ guareicha, penemandu´ akena hae si´ empre omo-´ mbaetereiha pene orasion (Prov. 15:8).´
Pero, ¿mba´ epa ikatu pejapo ijetu ´uramo pe´ eme˜ pelee hagua, t˜ er´ a peho ha˜ gua Sal˜ on del R´ eino-´ pe? Ani penedesanima, s˜ ıno pe´ nekonsentra umi˜ mbae ikat ´uvare pejapo. Por ehemplo, ndaikat ´uira-´ mo peho Salonpe, ikatu pehendu umi rreuni´ on por´ telefono. Pete´ ı erm˜ ana h´ erava Isabel, ha orek´ ova´ 79a´no ningo ndohechapor˜ av˜ eima. P´ ero hae ikatu´ ojeprepara rreunionra, p˜ orke pete´ ı erm˜ ano oim-´ primi chupe umi rrevısta l´ etra tuichaich´ avape.´
Oime vaera ko˜ a´ga hembymie pe˜ eme ti˜ empo´ yma guaregui. Ipor´ ait˜ eta peaprovech´ aramo pe´ tiempo pehendu ha´ gua la Biblia ha umi puvlika-˜ sion ojegrav´ ava, t´ er´ a alg ´un audiodr˜ ama ha disk ´ur-´ so. Ikatu avei pehenoi por tel´ efono umi erm´ anope´ ha penemongeta hendiveku˜ era ‘pe´ nomokyre ˜y ha-˜
˜
gua pende jerovia rupive’ (Rom. 1:11, 12).
PESEGIKENA PEPREDIKA´
Cristina, peteı erm˜ ana orek´ ova mas de 80´ a´no,˜ he i: “Koa´ga ningo ndaikatuv˜ eima ajapo heta´ mbae yma guareicha, ha up´ eva chemo´ ne˜ nandu˜ vaieterei”. ¿Mbaepa ikatu pejapo ani ha´ gua pe-˜ mboguapy pendejehe upeva? Pete´ ı erm˜ ano h´ erava´ Peter, orekova 75´ a´no, hei: “E˜ neha˜ a epensa umi˜ mbae iporavare meme. Re˜ nembyasy rangue umi˜
mbae ndaikat ´uivare rejapo, enekonsentra vaer˜ a˜ umi mbae ikat ´uvare rejapo”.
¿Mbaeichapa ikatu pesegi pepredika pendeed´ a-´ ramo jepe? Peteı erm˜ ana h´ erava Heidi ndaikatu-´ veima opredika de k´ asa en k´ asa. P´ ero orek´ oramo´ jepe 90a´no potaite, oaprende oipurukuaa ha˜ gua˜ komputadora ikatu ha´ gu˜ aicha oskrivi k´ arta. O´ ı˜ avei ermano opredik´ ava pl´ asape t´ er´ a par˜ ada de ko-´ lektıvope. Ha umi oik´ ova og´ ar de ansi´ anospe katu´ opredika umi ombaapovape up´ epe ha umi´ otra´ persona ijed´ avape.´
Rrei David ojapo vaekue heta mbae Jehov´ a re-´ hehape ijed´ aramo jepe. Por eh´ emplo, okontrivui´ plata ha oorganisa heta mbae ojejapo ha´ gua pe˜ templo (1 Cr´ on. 28:11–29:5). Up´ eicha avei pe´ e˜ ikatu peipytyvo osegi ha˜ gua oprogresa pene ko-˜ ngregasion. ¿Mba´ eichapa pejapokuaa up´ eva? Pe-´ mokyre ˜y umi prekursor ha umi´ otro erm´ anope.´ Ikatu pemee chupeku˜ era alg ´un rregaloi, peinvita´ chupekuera okaru ha´ gua penendive t˜ er´ a peguero-˜ hory chupekuera. Avei ikatu pejerure Jehov´ ape oi-´ pytyvo ha˜ gua mit˜ arusuku˜ erape, umi fam´ ıliape ha´
umi ermano oserv´ ıvape de ti´ empo kompl´ eto. Avei´ ikatu penemboe umi has ´yvare t˜ er´ a umi orek˜ ovare´ rresponsavilida Jehova organisasi´ onpe.´
Pee ningo ore ermanoku˜ era pendevaliosoite-´ rei Jehovape´ guar˜ a. Hae ningo penderayhueterei˜ ha n ´unka nopensamoai penderehe ndapevale-˜ veimaha (Sal. 71:9). Koer˜ oit˜ ema na´ nandetuja-˜ moav˜ eima,´ nakumpl˜ ıramo jepe heta´ a´no. Avei˜ nana˜ nandumo˜ av˜ eima ‘ijetuuha umi´ ara’, s´ ıno´ kada d´ ıa´ naneres˜ aivere˜ ıta ha ikat ´uta jaservi Jeho-´ vape p´ ara si´ empre.´
Neamavle vaer´ a˜ Esegıkena epredika´
´
ANO 66-pe, pete˜ ı funsion˜ ario rrom´ ano h´ erava Floro, omonda´ hetaiterei plata pe t´ emplo de Jerusal´ engui. Umi hud´ ıo ipo-´ chyeterei, upevare ojuka heta sold´ ado rrom´ anope ha opu´ a˜ Roma kontrape. P´ ero pe govi´ erno rrom´ ano pyae orreaksiona.´ Tres mese mboyve, pe governad´ or Cestio Galo ou 30.000 sol-´ dado reheve ha omongora Jerusal´ en. Umi hud´ ıo opu´ a vaekue˜ hesekuera oike oka´ ny pe t˜ emplo korap´ ype, ha umi sold´ ado´ rromano o´ nepyr˜ u ombokua pe t˜ emplo mur´ alla. Umi h´ ente´ katu onemondyipa. ¿Mba˜ epa nde rejapo vaer´ amo˜ a reim˜ erire´ upepe?´
2 Unos kuanto´ a´no upe mboyve, Jes˜ us he´ ıma kuri idisipulo-´
kuerape mba´ epa oik´ ota: “´ A´ga pehecha vove umi eh˜ ersito omo-´ ngora Jerusalen, peikua´ ata o´ nehundipotaitemaha. Up˜ evo umi´
1. ¿Mbaepa oiko Jerusal´ enpe´ a´no 66-pe? (Ehecha pe taanga o˜ ıva i˜ nepy-˜ rume.)˜
2. a) ¿Mbaepa ojapo vaer´ a kuri umi kristi˜ ano ohech´ avo Jerusal´ en o´ ne-˜ mongoraha? b) ¿Mbae oportunidapa o´ nepresenta ikatu ha˜ gu˜ aicha umi´ kristiano os´ e Jerusal˜ engui?´
“
Nandej
˜
ara
´
pendesalvapotait
ema”
´
“Penemboy ha pe˜ nak˜ arapu˜ a,˜
˜
Nandejara pendesalvapotait´ ema rupi.”´ (LUC. 21:28)
PURAHEI:´ 133, 43
¿MBAEPA´
RERRESPONDETA?´
¿Mbae situasionpa´
jahasata ko´ er˜ oite?˜
Onehundi rire umi rrelihi˜ on´ falsape, ¿mbaeichagua´ pruevapa´ nambohov˜ aita?´ ¿Mbaerehepa o´ ne˜ e˜
Mateo 24:31 he i jave Jesus´ ‘ombyatytaha’ umi unhıdope?´
oıva Jud˜ eape odipara vaer´ a oka˜ ny umi s˜ e-´ rrore; umi oıva Jerusal˜ enpe os´ e vaer˜ a˜ upegui, ha umi o´ ıva ok˜ are animo´ ake oike˜ upepe” (Luc. 21:20, 21). P´ ero, ¿mba´ ei-´ chapa oseta hiku˜ ai o´ nemongor˜ aramo pe´ siuda? Jesus hei kuri ‘umi´ ara o´ nemomby-˜ kytaha’. Upeva heise pe at´ ake oparaimi-´ taha (Mat. 24:22). Ha upeichaite ningo oiko. Avave oimoa˜ yre umi rrom˜ ano oho-´ pa Jerusalengui. Ha up´ eva ome´ e oportu-˜ nida umi kristianope ojapo ha´ gua Jes˜ us´ hei vaekue ha ohopa hagua umi s˜ errore.´ 1
´
Ano 70-pe, pe eh˜ ersito rrom´ ano ou jey Je-´ rusalenpe, p´ ero ko vu´ eltape ohund´ ıma pe´ siuda. Entero i´ ne˜ erendu vaekue Jes˜ uspe´ ojesalva.
3 Jesus oprofetisa kuri mba´ epa oik´ o-´
ta Jerusalenpe, ha mba´ epa ojapo vaer´ a˜ umi kristiano ojesalva ha´ gua. Upe profes˜ ıa´ onekumpl˜ ıta avei´ nane ti˜ empope. Ko´ e-˜ roit˜ ema jahas´ ata pete´ ı situasi˜ on ijetuue-´ tereıva oiko hagu´ eicha s´ ıglo prim´ erope.´ Peichahaguintema o´ nepyr˜ uta pe “jehasa˜ asy guasu” (Mat. 24:3, 21, 29). Sıglo pri-´ merope umi kristi´ ano i´ ne˜ erend˜ uva oje-´ salva Jerusalen o´ nehund˜ ır´ o guare.˜ Nane˜ tiempope avei “pete´ ı aty guasu” ojesalv˜ a-´ ta Satanas m´ undo o´ nehundi vove (elee˜
Apocalipsis 7:9, 13, 14). Jajesalvasera-´ mo, tekoteveterei˜ nantende por˜ a la Biblia˜ heıva umi mbae oik´ otavare. Ko art´ ıku-´ lope jahechata mbae mba´ epa oik´ ota ko´ e-˜ roite ha mba˜ epa´ nande jajapo vaer˜ a.˜
ONEPYR˜ U PE JEHASA ASY GUASU˜
4 Pe jehasa asy guasupe primeroite o´ ne-˜
1 EhechaNema ˜naha 15 de abril de 2012, p˜ ahina 25´
ha 26.
3. a) ¿Mbaepa oik´ ota ko´ er˜ oite? b) ¿Mba˜ epa´ na-˜ hesayij˜ ota ko art´ ıkulope?´
4. ¿Mbaeichapa o´ nepyr˜ uta h˜ ına pe jehasa asy´ guasu?
hundıta umi rrelihi´ on f´ alsape. La Bi-´ blia ohenoi umi rrelihi´ on f´ alsape “Babi-´ lonia Guasu, [...] umi kuna rekovai sy”˜ (Apoc. 17:5-7). ¿Mbaerepa o´ nekompa-˜ ra chupekuera pete´ ı prostit˜ utare? P´ orke´ umi omoakava ko˜ a rrelihi˜ on o´ nentreme-˜ te yvyporakuera govi´ ernore ha otraisio-´ naNandej˜ arape. Haeku´ era oapoja rangue´ Jesuspe ha´ Nandej˜ ara govi´ erno, oapoja´ yvypora govi´ erno. Avei omboyk´ ente heta´ ensen˜ansa o´ ıva la B˜ ıbliape ikatu ha´ gu˜ ai-´ cha orekove autorida. Pero pe adorasi´ on´ haekuera ome´ eva ikya, up˜ evare Jehov´ a´ ndoaseptai chupeku´ era. Ndojoguaiete hi-´ kuai umi unh´ ıdope. Ko´ avape o˜ nekompara˜ voi vırhenre, p´ orke pe adorasi´ on ome´ eva˜ ipotı Jehov˜ a renond´ epe (2 Cor. 11:2; Sant.´ 1:27; Apoc. 14:4). ¿Mavapa ohund´ ıta umi´ rrelihion f´ alsape? La Biblia hei o´ ıha “pe-˜ teı mymba˜ nar˜ o pyt˜ a” ‘diez hat˜ ıva’. Ko my-˜ mba nar˜ o orrepresenta pe Organizaci˜ on´ de las Naciones Unıdaspe (ONU), ha umi´ diez hatı katu orrepresenta ent˜ ero umi´ govierno oapoj´ avape ko Organizaci´ onpe.´ Umi govierno oapoj´ ava pe ONU-pe ohu-´ ndıta umi rrelihi´ on f´ alsape (elee Apoca-´
lipsis 17:3, 16-18).
5 Umi rrelihion f´ alsa o´ nehundi vove,˜
¿omanombatapa ent´ ero umi h´ ente o´ ıva˜ koa rrelihi˜ onpe? Nah´ aniri. Zacar´ ıas opro-´ fetisa vaekue ojeataka vove umi rrelihion´ falsape, o´ ıtaha l˜ ıder rrelihi´ oso ohej´ ava´ irrelihion ha hiarive oneg´ ava opertenese´ hague pe rrelihion f´ alsape. Pe profes´ ıa´ hei: “ ‘Che ndahaei prof´ eta. Che ningo pe-´ teı chokoku˜ ente. Pete´ ı kuimbae chejogua˜ vaekue ijesklavora chemit˜ ame.’ Ha o˜ ne-˜ poranduta chupe: ‘¿Mba´ eicha rupi piko´ ereko umi erıda nde ati´ yre?’ Hae katu´
5, 6. ¿Mbaerepa jaekuaa Babilonia Guasu o´ ne-˜ hundi vove nomanombamoaiha umi opertenes˜ e-´ va pe rrelihion f´ alsape?´
heıta: ‘Che amigoku´ era r´ ogape ojejapo´ cherehe’ ” (Zac. 13:4-6, NM ).
6 ¿Mbaepa oik´ ota´ Nandej˜ ara pu´ evlogui´
ojeataka vove umi rrelihion f´ alsape? Jes´ us´ hei vaekue: “Umi ara no´ nemombyk˜ yi-´ ramo, ni peteı yvyp˜ ora ndojesalvamo´ ai,˜ pero umi ojeporavo vaekue reheh´ ape, umi´
´
ara onemombyk˜ yta” (Mat. 24:22). Jahe-´ cha hagueicha,´ a´no 66-pe Jehov˜ a ndohe-´ jai kuri umi rrom´ ano oataka Jerusal´ en.´ Upeicha rupi “umi ojeporavo vaekue”,´ ter´ a umi kristi˜ ano unh´ ıdo ikatu kuri os´ e˜ upegui.´ Nane ti˜ empope oik´ ota avei up´ ei-´ cha. Jehova ndohejamo´ ai umi govi˜ erno´ ohundi ‘umi ojeporavo vaekuepe’. Hae´ ojokoimıta pe primer at´ ake oik´ otava pe´ jehasa asy guasupe, oprotehe ha´ gua ipu˜ e-´ vlope. Upe rire pe situasion o´ nekalmami˜ e-´ ta peteı tiempoim˜ ıre.´
OITA PETE˜ I TI˜ EMPO DE PRU´ EVA´
HA OJEHUSGATA ENTEROV´ EPE´
7 ¿Mbaepa oik´ ota o´ nehundi rire ent˜ e-´
ro umi rrelihion f´ alsa? Upe ti´ empope´ la majorıa umi h´ ente oh´ ota ojeprotehe´ hagua “umi s˜ erro pa´ ume ita guasu apy-˜ tepe”. Up´ eva heise haeku´ era ojeroviata-´ ha umi organisasion yvyporaku´ era okrea´ vaekuere (Apoc. 6:15-17). P´ ero´ nande˜ jajeroviata Jehov´ are, p´ orke hae´ nande-˜ proteheta.´ A´ no 66 rire, o˜ ı vaekue pete˜ ı˜ tiempo de k´ alma, p´ ero pe ti´ empo mbyky-´ mi ndahaei kuri oiko ha´ gua kristi˜ ano heta´ hudıogui, s´ ıno ikatu ha´ gu˜ aicha umi kris-´ tiano i´ ne˜ erend˜ uva Jes´ uspe os´ e pe siud˜ a-´ gui. Upeicha avei, pe gran trivulasi´ onpe´ oıta pete˜ ı ti˜ empo de k´ alma, p´ ero ndahae-´ moai oiko ha˜ gua kristi˜ ano heta h´ entegui.´ Upe momentope ent´ ero jaserv´ ıva Jeho-´
7, 8. a) ¿Mbaepa jajapo vaer´ a o˜ guah˜ evo pe˜ tiempo de k´ alma pe jehasa asy guasu aja?´ b) ¿Mbaerepa upe ti´ empope Jehov´ a pu´ evlo idife-´ renteta?´
vape jahechauka vaer´ a jahayhuha chu-˜ pe ha jaapojaha umi unhıdope (Mat. 25:´ 34-40).
8 ¿Mbaepa oik´ ota pe ti´ empo de k´ alma-´
pe? Ndajaikuaaporai gueteri. P˜ ero ikatu´ hına heta mbae ijetuuve ha tekotev´ eta˜ jajapo heta sakrifısio. Por eh´ emplo, Je-´ rusalen o´ nehundi mboyve, umi kristi˜ ano´ oheja kuri hoga ha ombohov´ ai hetaiterei´ situasion ijetu´ uva ikatu ha´ gu˜ aicha ojesal-´ va (Mar. 13:15-18). Upevare´ na˜ nepora-˜ ndu vaera: “¿Ambyas˜ ytapa tekotev´ eramo˜ aheja umi kosa materi´ al t´ er´ a ojepe˜ aramo´ chehegui? ¿Aimepa dispu´ esto aaguant´ avo´ oimerae mbae che˜ ne˜ erendu ha˜ gua Jeho-˜ vape?”.´ Nanemandua vaer˜ a upe ti˜ empope´
˜
nande anoite jaador˜ ata Jehov´ ape toiko la´ oikova, ojapo hagu´ eicha prof´ eta Daniel´ (Dan. 6:10, 11).
9 Pe gran trivulasion aja ndajapredika-´
mo˜ av˜ eima umi “marandu por´ a o˜ ne˜ eva˜ Nandejara Rr´ einore”,´ porke pe fin o´ guah˜ e-˜ tama (Mat. 24:14). Pero japredik´ ata´ pyaguasupe pete´ ı mens˜ ahe de kond´ ena´ ndogustamoaiva umi h˜ entepe. Pos´ ıvleme-´ nte jaeta h´ ına chupeku´ era Satan´ as m´ undo´ onehunditamaha. La Biblia hei umi pers˜ o-´ na ipochytaha pe mensahere, ha heitaha´ hikuai: “Hoa yv´ agagui amand´ au guasu,´ kada uno orek´ ova veinte k´ ılorupi; ko´ ava˜ hoa umi kuimbae ari, ha umi kuimbae´ otaky Nandej˜ arare pe amand´ au k´ ausare,´ pe amandau oguer´ ugui tuicha´ nehundi”˜ (Apoc. 16:21).
10 ¿Mbaepa ojap´ ota´ nane enemigoku˜ e-´
ra ohendu vove pe mensahe de kond´ e-´ na? Profeta Ezequiel omombeu mba´ epa´ opensata Gog de Magog, ha´ eva h´ ına pete´ ı˜
9, 10. a) ¿Mbaeichagua mensahepa japredik´ ata´ pe jehasa asy guasu aja? b) ¿Mbaepa ojap´ ota´
˜
nane enemigokuera ohend´ uvo pe mens´ ahe de ko-´ ndena?´
grupo tuich´ ava o´ ıh˜ ame heta pa´ ıs: “Aatak´ a-´ ta pe puevlo noir´ ıvape proteh˜ ıdo. Hae-´ kuera ndojepyap´ yi ha oiko trank´ ılo, p´ ero´ ahata hiariku´ era. Ko pu´ evlo naimur´ allai,´ ndorekoi ok´ e guasu ni tr˜ anka”. Ezequiel´ oprofetisa hagueicha, Gog oatakas´ eta´ ha osakeaseta´ Nandej˜ ara siervoku´ erape.´ Opensata voi haeha “pete´ ı pu˜ evlo o´ ne-˜ mbyatynteva umi tet´ agui ha ombyat˜ yva´ rrikesa ha propieda, ha oik´ ova pe p´ ar-´ te inimportantev˜ evape ko yvy ape´ ari”´ (Ezeq. 38:10-12, NM ). Nandej˜ ara siervo-´ kuera o´ ıta “pe p˜ arte i´ nimportantev˜ evape´ ko yvy ape ari”. Up´ eva heise opavave´ oıva ko yvy tuichaku˜ ere ohechakuaataha´ haekuera idiferenteha. P´ ero Gog de Ma-´ gogpe ndogustamo´ aiete up˜ eva, ha oataka-´ setereıtama umi unh´ ıdope ha ent´ ero umi´ oapojavape chupeku´ era.´
11 ¿Mbaepa oik´ ota upe rire? La Biblia´
hei oikotaha heta mbae, pero nde´ ıri´ mbaeordenpepa. Ikatu h´ ına o´ ı se˜ n˜al o´ ne-˜ kumplıva al m´ ısmo ti´ empo. Jes´ us o´ ne˜ e-˜ ro guare pe f˜ ınre, hei: “Ojehech´ ata avei´ [sen˜al] pe kuarah´ yre, jas´ yre ha umi es-´ trellakuerare. Ha yvy ape´ ari katu ipya-´ tarovapata umi tet´ angu˜ era, ndoikua´ aigui´ mbaepa ojap´ ota ohend´ uvo mbaeichait´ e-´ pa hyapu pe mar pochy. Umi kuimbae katu odesmajata kyhyj´ egui ohaar´ o rupi˜ umi mbae ouva h´ ına ko yvy ape´ ari; ha opa´ mbae oıva yv˜ agape o´ nembokachapait˜ eta.´ Upevo ohech´ ata hiku´ ai Yvyp´ ora Ra´ ype´ ouha umi araiari, [tuicha autorida] ha po-´ der reheve” (Luc. 21:25-27; elee Marcos´
13:24-26). ¿Mbaepa h´ ına umi se´ n˜al´ oje-hechatava? ¿Jahech´ atapa alg´ una k´ osa pe´ yvagare? O´ guah˜ e vove upe ti˜ empomante´
11. a) ¿Mbae ordenpepa oik´ ota umi se´ n˜al pe´ gran trivulasionpe? b)´ Nandej˜ ara enemigoku´ era´ ohecha vove umi sen˜al yv´ agape, ¿mba´ eichapa´ orreaksionata?´
jaikua˜ ata. P´ ero tahae ha´ eva umi se´ n˜al,´ Nandejara enemigoku´ era tuicha o´ nemo-˜ ndyita ha okyhyjetere´ ıta ohech´ avo um´ ıva.´
12 Jahecha hagueicha, Jes´ us o´ uta tuicha´
autorida ha poder reheve. O´ guah˜ evo upe˜ tiempo, orrekompens´ ata umi i´ ne˜ erend˜ u-´ vape Jehovape, p´ ero okastig´ ata umi nai-´
˜
neerend˜ uivape (Mat. 24:46, 47, 50, 51; 25:´ 19, 28-30). ¿Mbaeichapa ojap´ ota up´ eva?´ Jesus hei: “Pe Yvyp´ ora Ray o´ guah˜ e vove˜ tuicha poder reheve ent´ ero umi´ anhel´ ndive, oguapyta itr´ ono omimbip´ avape.´ Ha opa tetangu˜ era o´ nembyat˜ yta henond´ e-´ pe, ha hae omoıta umi h˜ entepe mok´ oi˜ atype, pe ovecharerekua oipeah´ aicha ove-´ cha, kavaragui. Omo´ ıta umi ovecha ider˜ e-´ cha gotyo ha umi kavara ijiskierda gotyo”´ (Mat. 25:31-33). Upeva heise Jes´ us ohus-´ gataha entero yvyp´ orape. Umi “kavara”´ ter´ a umi pers˜ ona nai´ ne˜ erend˜ uiva, “o´ ne-˜ hundıta opa´ ara´ guar˜ a”. P˜ ero umi “ove-´ cha” ter´ a umi i˜ ne˜ erend˜ uva, “oikov´ eta opa´
´
araguar˜ a” (Mat. 25:46).˜
13 La Biblia hei umi “kavara”
ohecha-kuaavo o´ nehunditaha ‘ojepytianup˜ ataha˜
˜
nembyasygui’ (Mat. 24:30) ¿Ha mba´ e-´ pa ojapota umi unh´ ıdo ha ambue´ Na-˜ ndejara siervoku´ era? Ojap´ ota Jes´ us hei´ vaekue: “Onepyr˜ uvo oiko ko˜ a mbae, pe-˜
˜
nemboy ha penak˜ arapu˜ a,˜ Nandej˜ ara pe-´ ndesalvapotaitema rupi” (Luc. 21:28).´
HA EKUERA “KUARAH´ YICHA´
OMIMBITA IT´ UVA RR´ EINOPE”´
14 ¿Mbaepa oik´ ota Gog de Magog o´ ne-˜
pyru rire oataka˜ Nandej˜ ara pu´ evlope?´
12, 13. a) ¿Mbaepa Jes´ us ojap´ ota ou vove tui-´ cha autorida ha poder reheve? b) ¿Mba´ epa oja-´ pota Jehov´ a siervoku´ era upe mom´ entope?´ 14, 15. a) ¿Mbaepa oik´ ota Gog de Magog o´ ne-˜ pyru rire oataka˜ Nandej˜ ara pu´ evlope? b) ¿Mba´ e-´ rehepa one˜ e la Biblia he i jave Jes˜ us ‘ombyatyta-´ ha umi ojeporavo vaekuepe’?´
La Biblia hei mbaepa Jes´ us ojap´ ota:´ “Omondota hianhelku´ era ombyaty ha´ gua˜ umi ojeporavo vaekuepe opa hend´ aguio;´ norte, sur, kuarahyreike ha kuarahyres´ e-˜ guio, pe yvy punta guive yv´ aga p´ unta´ peve” (Mar. 13:27; Mat. 24:31). Upeva´ ndeisei h´ ına ojeporavotaha umi unh´ ıdope´ upe momentope. Ni ndeis´ ei umi unh´ ıdo´ oıtava gueteri ko yvy ape˜ ari orresivitaha´ pe ultimo s´ ello up´ epe. Pe´ ultimo s´ ello´ haekuera orresivip´ atama o´ nepyr˜ u mboy-˜ vemi pe jehasa asy guasu (Mat. 13:37, 38; Apoc. 7:1-4). Upeichar´ o, ¿mba˜ erehepa´ one˜ e la Biblia hei jave Jes˜ us ‘ombyatyta-´ ha umi ojeporavo vaekuepe’? Up´ eva hei-´ se Jesus orrekompensataha umi unh´ ıdope´ oıva gueteri ko yvy ape˜ ari oguerah´ a-´ vo chupekuera yv´ agape (1 Tes. 4:15-17;´ Apoc. 14:1). Upeva oik´ ota alg´ un mom´ e-´ ntope Gog de Magog onepyr˜ u rire oataka˜
˜
Nandejara pu´ evlope (Ezeq. 38:11). Up´ epe´ onekumpl˜ ıta Jes´ us hei vaekue: “Umi he-´ kojojava kuarah´ yicha omimb´ ıta It´ uva Rr´ ei-´ nope(Mat. 13:43).1
15 ¿Ikatupa jae up´ eichar´ o oikotaha pete˜ ı˜
arrevatamiento ha umi unh´ ıdo ohotaha´ yvagape iku´ erpo reheve? Heta pers´ ona´ heıva ijehe kristianoha orovia ko ense´ n˜an-´ sa falsa. Opensa hiku´ ai Jes´ us outaha ogo-´ verna ko yvy ape ari ha oguerahataha´ yvagape umi kristi´ anope ikuerpoku´ era re-´ heve, ha enterove ohechataha koa mbae˜ oikova. P´ ero la Biblia nde´ ıri ojehechataha´ Jesuspe ou vove, s´ ıno hei hae outaha´ “umi araiari” ha ojekuaataha “yv´ agare pe´ Yvypora Ray [se´ n˜al]” (Mat. 24:30). Avei´ la Biblia hei pora “soo ha tuguy ndaikatui-˜ ha oikeNandej˜ ara Rr´ einope”. Up´ eichar´ o,˜
1 EhechaNema ˜naha 15 de julio de 2013, p˜ ahina 13´
ha 14.
Jaikuaa pora Jehov˜ a´ nandesalvataha, up˜ evare an´ ıkena jakyhyje´
¿mbaeichapa ojeguerah´ ata yv´ agape umi´ unhıdo o´ ıtavape gueteri ko yvy ape˜ ari?´ La Biblia hei primero ‘onekambiataha hi-˜ kuai’, t´ er´ a oiko ra˜ e vaer˜ aha chuguiku˜ era´ espıritu. Ha “up´ eva oik´ ota pete´ ı tesapir˜ ı-˜ me, ipu vove pe ultima tromp´ eta” (elee´
1 Corintios 15:50-53).1Nande ndajaipu-˜ rui pe pal´ avra arrevatami´ ento´ jaexplika
ha-˜
gua upe oikotava umi unh´ ıdore, p´ orke´ hetape omopensa pe ense´ n˜ansa f´ alsare.´ Pero jaikuaa por´ a umi unh˜ ıdo o´ ıtava gue-˜ teri ko yvy apeari pe gran trivulasi´ onpe,´ ojeguerahataha yvagape pete´ ı tesapir˜ ıme,˜ pero oiko ra´ e vaer˜ aha chuguiku˜ era esp´ ı-´ ritu.
16 Umi 144.000 unhıdo ohopa vove yv´ a-´
gape, ¿oikotamapa pe Ovecharay kasa-´ miento? (Apoc. 19:9.) Nah´ aniri. Oiko ra´ e˜ vaera˜ otra k´ osa.´ Nanemandua vaer˜ a Gog˜ de Magog oataka voveNandej˜ ara pu´ evlo-´ pe, oıtaha gueteri kristi˜ ano unh´ ıdo ko´ yvy ape ari (Ezeq. 38:16). ¿Mba´ epa jaja-´ pota o´ nepyr˜ u vove pe at˜ ake? La Biblia´ hei: “Pee nape˜ norair˜ omo˜ ai ko˜ a´ga. Pepy-˜ ta pende lugarpe ha pehecha mba´ eicha-´ pa Jehova pendesalva”. Up´ ei hei avei:´ “Ani pekyhyje ni penemond˜ yi” (2 Cr´ on.´ 20:17, NM ). Jahechama hagu´ eicha, al-´ gun mom´ entope Gog oataka rire´ Nandej˜ a-´ ra puevlope, umi unh´ ıdo o´ ıtava gueteri˜ ko yvy ape ari, ojeguerahap´ ata yv´ agape.´ ¿Mbaepa oik´ ota up´ ei? Apocalipsis 17:14´ heiNandej˜ ara enemigoku´ era o´ norair˜ ota-˜ ha “pe Ovecharay kontrape, p´ ero hae´ ipuakata heseku´ era”, p´ orke pe Ovecharay´ hae hına “mburuvichaku´ era Ruvicha ha´
1 Umi unhıdo o´ ıtava gueteri ko yvy ape˜ ari Jes´ us ou´
vove, ndohomoai yv˜ agape ikuerpoku´ era reheve (1 Cor.´
15:48, 49). Ikatu hına Jehov´ a ombodesaparese ikuerpo-´
kuera, ojapo hagu´ eicha Jes´ us reteku´ egui.´
16, 17. ¿Mbaepa oik´ ota pe Ovechara y kasami´ e-´ nto mboyve?
Rrei omand´ ava ent´ ero rr´ eire”. Jesucr´ ısto-´ pe omoiruta “umi o˜ nehen˜ oiva, ojeporav´ ova´ ha ojepytasova´ Nandej˜ ara yk´ ere”, ha hae-´ kuera ipuak´ ata i´ nenemigoku˜ erare. P´ eicha´ jahecha Jesus ha umi 144.000 rr´ ei omoir´ u-˜ va chupe, osalvatahaNandej˜ ara pu´ evlope´ oıva ko yvy ape˜ ari.´
17 Pe Armagedon rupive o´ nembotuich˜ a-´
ta Jehova r´ era por´ aite (Apoc. 16:16). Umi˜ persona o´ nekompar˜ ava ‘kavar´ are’ o´ nehu-˜ ndıta, ha ndaiporimo´ av˜ eima h´ ente a´ na ko˜ yvy apeari. P´ ero pe “aty guasu” ojesalv´ a-´ ta. Ha heihaicha opaku´ evo l´ ıvro de Apo-´ calipsis, upepe ae oik´ ota pe Ovecharay´ kasamiento (Apoc. 21:1-4).´ 1 Jehov ´a ohe-chaukata ohayhuha yvyporaku´ erape ha´ omeeta heta mbae por˜ a umi ojesalv˜ ava-´ pe. ¡Ajepa jaipotait´ ema o´ guah˜ e upe ti˜ em-´ po! (Elee 2 Pedro 3:13.)
18 Nande ningo jaikua˜ ama mba´ epa oik´ o-´
ta koer˜ oite. Up˜ evare, jaseg´ ıkena jajapo´ apostol Pedro hei vaekue esp´ ıritu s´ a-´ nto rupive: “Penatend˜ eke mbaeichagua´ personapa pe´ e: penderekomarangatu ha˜ pemombaeguasu vaera˜ Nandej˜ arape pe-´ nde pyaite guive. Akointeke penemandua´ ha pehaaro Jehov˜ a´ ara. [...] Up´ eichar´ o˜ che ermanokuera pohayhuet´ eva, pehaar´ o˜ rupi koa mbae, pe˜ neha˜ ambait˜ ekena pe-´ nepotı˜ Nandej˜ ara renond´ epe, ani o´ ı pende˜ pype mbaeve ivaıva, ha peiko por´ a hendi-˜ ve” (2 Ped. 3:11, 12, 14). Upeichar´ o, an˜ ıke-´ nanapermiti umi kre˜ ensia f´ alsa omongya´
˜
nane adorasion. Up´ eva rangue jasegi jaa-´ pojanande pyaite guive Jesucr˜ ıstope, pe´ rrei oguer´ utava pyaguapy.´
1 Salmo 45 hei pe rrei´ nepyr˜ ur˜ a o˜ norair˜ oha ha up˜ ei ae´
oiko pe kasamiento. Ko´ a mbae ohechauka mbae˜ or-´
denpepa onekumpl˜ ıta oh´ ovo umi profes´ ıa.´
18. ¿Mbaepa jajapo vaer´ a jaikua˜ amar´ o umi˜ mbae oikotava ko´ er˜ oite?˜
BEZALEL ha Oholiab ikuerai peve ojapo vaekue´ ladrıllo o´ ır˜ o guare Eg˜ ıptope k´ omo eskl´ avo. Up´ e-´ vare ivale hikuai konstruksi´ onpe. P´ ero ko´ a´ga˜ oneasigna chupeku˜ era pete´ ı trav˜ aho i´ nimporta-˜ ntetereıva: ojapo vaer´ a hiku˜ ai umi mbae ojepu-´ r ´utava tavernakulope (´ Ex. 31:1-11). Oiko ningo´ chuguikuera artes´ ano vale, p´ ero lastim´ osamente´ avave lento ndohech´ ai umi mbae por´ aita ojapo˜ vaekue hikuai. ¿Omo´ ne˜ nandu va˜ ıpa rae chupe-´ kuera up´ eva? ¿Tekotev´ e piko ojehecha umi trav˜ a-´ ho ojapo vaekue hikuai? Ha nde, ¿reipot´ apa oje-´ kuaa la rejapova?´
IPORAITERE˜ IRAMO JEPE UMI MBA E´ OJEJAPOVA, AVAVE NDOHECH´ AI´
Heta mbae ojepuru vaekue pe tavernakulope´ iporaiterei rasa ha ndaijojah˜ ai. Um´ ıva apyt´ epe o´ ı˜ vaekue umi keruvın de´ oro o´ nemo˜ ıva pe˜ arka del´ pakto´ ari. Ap´ ostol Pablo hei vaekue voi um´ ıva´ ‘omimbipa’ hague poragui (Heb. 9:5). ¡E˜ neimahi-˜ namına mbaeichait´ epa ipor´ ane rae umi˜ ovra de´
´
arte ojejapo vaekue! (Ex. 37:7-9.)´
Koa ti˜ empope ojetop´ arire umi keruv´ ın de´ oro,´ katuete onemo˜ ı vaer˜ amo˜ a umi mus˜ eo ifamo-´
sovevape, ha hetaiterei h´ ente oguerohoryjoa´ vaeramo˜ a. P˜ ero, ¿mboy pers´ onapa ohecha ha´ oguerohory vaekue umıva ojejapopa ram´ ome?´ Saieterei, porke um´ ıva o´ ı vaekue pe Sant˜ ısimo´ ryep ´ype. Ha upepe oike vaekue pe saserd´ ote´ prinsipal a´ noite una ves al˜ a´no, pe D˜ ıa O´ neperdo-˜ nahape umi Pek´ ado (Heb. 9:6, 7).´
¿JAIPOTAPA UMI H´ ENTE´ NANDEGUEROHORY˜ UMI MBA E JAJAPOVARE?´
˜
Namoı chupe nde la rejap˜ ova Bezalel ha Oho-´ liab rembiapo, ha ose por˜ aiterei nd˜ eve, ¿mba´ ei-´ chapa rene˜ nandu vaer˜ amo˜ a unos ku˜ antonte ohe-´ charire la rejap´ ova? Umi h´ ente ko mundopegua´ ningo oipotaiterei onembotuicha chupe ojap˜ ora-´ moalgo, o´ nandu ha˜ gua otriunfaha ha no˜ neha˜ a-˜ reıri hague. P´ ero´ nande jaserv˜ ıva Jehov´ ape na´ na-˜ pensai up´ eicha.´ Nand˜ eve´ guar˜ a i˜ nimportanteve˜ hına Jehov´ a oguerohory umi mbae jajap´ ova, Be-´ zalel ha Oholiabpe i´ nimport˜ ante hagu´ eicha.´
Jes ´us tiempope, umi faris´ eo o´ nemboe ent˜ ero´ rovake ojechauka hagu˜ ante. P´ ero Jes ´us hei vae-´ kuena˜ nemboe vaer˜ aha˜ Nandej˜ ara´ nanerendu ha-˜
˜
gua, ndahaei jaipot´ agui umi h´ ente´ nandeguero-˜
¿Reipot
apa
´
hory. Hae hei: “Nde Ru ohechava opa mbae,´ omyengoviata nd´ eve” (Mat. 6:5, 6). Jahechah´ ai-´ cha, pe inimportantev˜ eva ndaha´ ei h´ ına mba´ epa´ opensa umi hente´ nane orasi˜ onre, s´ ıno mba´ e-´ pa opensa Jehova.´ Ha jajaporamo oimera´ e mbae˜ Jehovape´ guar˜ a, la i˜ nimportantev˜ eva h´ ına mba´ e-´ pa hae opensa umıvare, ndaha´ ei mba´ epa opensa´ umi hente.´ Nanemandua vaer˜ a˜ Nandej˜ ara haeha´ pe “ohechava opa mbae”.´
¿Mbaeichapa´ Nandej˜ ara ohechauka ogueroho-´ ryha umi travaho ojapo vaekue Bezalel ha Oho-´ liab? La Biblia hei onetermina rire pe tavern˜ aku-´ lo, peteı arai ojahoipa hague pe lug˜ ar ha “Jehov´ a´ poder omimbipa pe tavern´ akulope” (´ Ex. 40:34).´ ¿Mbaeichapa nde ere o´ ne˜ nand ´une hague upe mo-˜ mentope Bezalel ha Oholiab? Ndoguerah´ airamo´ jepe herakuera umi mbae o´ ıva up˜ epe, haeku´ era´ ovyaiterei ohechavo Jehov´ a oguerohoryha um´ ı-´ va (Prov. 10:22). Ha amaske ohasa pe ti´ empo,´ haekuera ovyav´ entema oikua´ avo ojesegiha oje-´ puru umi mbae ojapo vaekue hikuai ojeadora ha-´
˜
gua Jehovape.´ A´ga Bezalel ha Oholiab orresusita˜ vove, katuete ovyaitereıta oikua´ avo pe taver-´ nakulo ojepuru hague 500´ a´nore o˜ nembotuicha˜ hagua Jehov˜ ape.´
Koa´garupi avei˜ Nandej˜ ara organisasi´ onpe o´ ı˜ heta ermano ojap´ ova m ´usika, div ´uho, pint ´u-´ ra, onoheva f˜ oto, oprepar´ ava umi informasi´ on´ ha avei otradusıva. Jae por´ as˜ er´ o˜ guar˜ a, avave˜ ndohechai la haeku´ era ojap´ ova, p´ orke no´ nemo-˜ mbe ´ui voi avavepe m´ avapa umi erm´ ano ojap´ o-´ va koa trav˜ aho. Avei umi 110.000 kongrega-´ sionpe o´ ıva ko yvy tuichaku˜ ere, heta la tembiapo,´ pero avave ndohech´ ai ojejapo jave. Por eh´ em-´ plo, ¿mavapa ohecha pe erm´ ano o´ nenkarg˜ avape´ ojapo hagua k˜ ada mes pe inf´ orme de ku´ enta´ kongregasionpegua? ¿Mavapa ohecha pe sekre-´ tariope oprepar´ avo k´ ada mes pe inf´ orme kongre-´ gasionpegua onemondo ha˜ gua sukurs˜ alpe? ¿M´ a-´ vapa ohecha pe ermano t´ er´ a erm˜ anape omyatyr´ o˜ javealgo pe Sal´ on del R´ einope?´
Bezalel ha Oholiab ivaleterei vaekue itravaho-´ pe, ha n ´unka ndorresivıri med´ alla ni alg ´un´ otro´ premio. P´ ero haeku´ era nomboguap ´yi ijehe up´ eva´ porke oikuaa Jehov´ a oguerohoryha chupeku´ era,´ ha up˜ eva ivaliosoiteve oimera´ e˜ otro pr´ emiogui.´ Nandejara ohecha mbaeichait´ epa o´ neha˜ a kuri hi-˜ kuai ha oguerohory up´ eva.´ Na˜ neha˜ ambait˜ ekena´ aveinande˜ naneum˜ ılde ha´ nandegu˜ apo haeku´ e-´ raicha.
Avave ndohech
airamo jepe
´
umi mbae jajap
ova,
´
KOA´GARUPI heta h˜ ente opensa het´ a, irr˜ asa t´ er´ a ikult˜ ura i´ nim-˜ portanteveha umiotrogui, up´ evare ndaija´ ei hiku´ ai ojuehe. P´ ero´
˜
nande jaserv˜ ıva Jehov´ ape na´ napens˜ ai up´ eicha, p´ orke jahayhu´ Nandejarape ha jajapose opa mbae hae oipotah´ aicha (1 Juan´ 5:3). Upevare, tahae ha´ eva pe lug´ ar jaikoha t´ er´ a˜ nanase hague,˜ siempre´ na˜ neha˜ a jasegi umi kons˜ eho hae ome´ eva.˜ Nand˜ e-´ veguar˜ a i˜ nimportanteve h˜ ına jaapoja Jehov´ ape ha igovi´ erno´ (Mat. 6:33). Upevare ikatu jae ‘ndajajeheaiha ko m´ undore’ (Is.´ 2:4; elee Juan 17:11, 15, 16).
2 Heta persona opensa ipa´ ıs, ikult´ ura t´ er´ a ikostumbreku˜ era´
iporaveha umi˜ otrogui. O´ ı avei umi ifanatikoitere˜ ıva icl´ ub rehe´ ter´ a ohuga jave ipa˜ ıs. Up´ evare o´ ı heta kompet˜ ensia, ha avei´ oı ndaija˜ eiva ojuehe t´ er´ a ojuka voi hapich˜ ape idifer´ ente ha-´ guere chugui. Jaikuaah´ aicha,´ nande test˜ ıgo de Jehov´ a na-´
˜
nanentremet˜ ei ko´ a mba˜ epe. Up´ eichar´ o jepe, jaiko rupi ko˜
1, 2. a) ¿Mbaerepa´ nande jaserv˜ ıva Jehov´ ape na´ na˜ nentremet˜ ei ko m´ u-´ ndore? (Ehecha pe taanga oıva i˜ nepyr˜ ume.) b) ¿Mba˜ epa opensa heta per-´ sona ipa´ ıs, ikult´ ura, t´ er´ a icl˜ ub rehe? c) ¿Mba´ epa oiko umi h´ ente opens´ ara-´ mo inimportanteveha˜ otrogui?´
Jaapoj
akena Jehov
´
ape
´
ha igovi
erno
´
“Haekuera ndojehe´ ai ko m´ undore.”´ ( JUAN 17:16)
PURAHEI:´ 63, 129
¿MBAEPA´
RERRESPONDETA?´
¿Mbaerepa Jes´ us nopens´ ai´ vaekue oıha gr˜ upo de pers´ o-´ na inimportantev˜ eva´ otrogui?´
¿Mbae goviernopa´
oapoja kristianokuera,´ ha mbaerepa?´
¿Mbaepa´ nanepytyv˜ ota˜ jaapoja hagua Jehov˜ ape´ ha igovierno?´
mundope, ko´ a mbae ikatu˜ nandeafekta˜ na-˜ ndeve ha´ nane fam˜ ıliape. Ikatu avei umi´ govierno odesidi umi mbae i´ ninh˜ ustova.´ Oikoramo´ nanderehe up˜ eva, katuete´ nane-˜ mbosufrietereıta, p´ orke Jehov´ a´ nandeapo˜ vaekue jahechakuaa hagua mba˜ epa o´ ı por˜ a˜ ha mbaepa o´ ı vai (G˜ en. 1:27; Deut. 32:4).´ Upevare, pete´ ı govi˜ erno ojapo jave pe-´ teı inhust˜ ısia, sapy´ ante´ na˜ ne˜ e vaise hese.˜ ¿Mbaepa jajapo vaer´ a up˜ eicha jave? ¿´ Na-˜
˜
nemoıtapa jakopi avei heseku˜ era, t´ er´ apa˜
˜
nakirirım˜ ıtante?´ Na˜ natend˜ ekena ani pei-´ chahagui´ na˜ nentremete ko m˜ undore.´
3 Heta vese umi govi´ erno opresiona umi´
hentepe oapoja ha´ gua chupeku˜ era o´ ı jave˜ provlema pol´ ıtiko ha g´ erra. P´ ero´ nande˜ kristianokuera na´ na˜ nentremet˜ ei pol´ ıtikape´ ni ndajahai gerrah´ ape, p´ orke jasegi Jes´ us´ ehemplo (Mat. 26:52). Na´ napens˜ ai pete´ ı˜ parte o´ ıva Satan˜ as m´ undope i´ nimportante-˜ vehaotrogui (2 Cor. 2:11). A´ neteh˜ ape´ na-˜ nde ndajajeheaiete voi ko mundore (elee´
Juan 15:18, 19).
4 Pero´ naneimperf˜ ekto rupi, sapy´ ante´
ikatu ndajahayhupai umi idifer´ entevape´
˜
nandehegui ( Jer. 17:9; Efes. 4:22-24). Ko artıkulope jahech´ ata mba´ eichapa la Biblia´
˜
nanepytyvo jasegi ha˜ gua Jehov˜ a ha Jes´ us´ ehemplo ha avei ani ha´ gua jadespresia ava-˜ vepe. Ko´ a mbae˜ nanepytyv˜ ota jaapoja ha-˜
˜
guaNandej˜ ara govi´ erno.´
MBAEREPA JAAPOJA JEHOV´ APE A´ NOITE˜
5 ¿Mbaepa ikatu jajapo jahechakua´ ara-´
mo jafavoreseveha algun gr´ upope? Up´ ei-´ cha jave ipora˜ na˜ neporandu: “¿Mba˜ epa´ ojapo vaeramo˜ a Jes˜ us?”. Hae o´ ır˜ o guare˜ ko yvy ape ari, umi h´ ente oik´ ova Judea,´
3, 4. a) ¿Mbaerepa´ nande kristianoku˜ era na´ na-˜
˜
nentremetei pol´ ıtikape ni ndajah´ ai gerrah´ ape?´ b) ¿Mbaepa jahech´ ata ko art´ ıkulope?´
5, 6. ¿Mbaepa Jes´ us opensa umi difer´ ente gr´ upo´ de personare, ha mba´ erepa opensa p´ eicha?´
Galilea ha Samariape ndojoguerahapor´ ai.˜ Por ehemplo, umi hud´ ıo ha samarit´ ano no-´
˜
neei ojupe ( Juan 4:9). Umi faris˜ eo ha sa-´ duseo katu manterei ojodiskuti (Hech. 23:´ 6-9). Umi hudıo ostudia vaekue Mois´ es L´ ei´ opensa inimportanteveha umi˜ otro ndostu-´ diai vaeku´ egui ( Juan 7:49). Avei umi h´ e-´ nte ndochaei umi impu´ esto kovrah´ are ni´ umi rromanore (Mat. 9:11). Jes´ us omboe´ pe anetegua ha oikuaa˜ Nandej˜ ara oiporavo´ hague umi hudıope ipuevlor´ a. Up˜ eicha-´ ro jepe, n˜ unka nombo´ ei idisipuloku´ erape´ haekuera i´ nimportanteveha umi˜ otrogui´ ( Juan 4:22). Upeva rangue, omboe chupe-´ kuera ohayhu vaer´ aha opavav˜ epe (Luc.´ 10:27).
6 Jesuspe´ guar˜ a ndaip˜ ori pete´ ı gr˜ upo´
de persona i´ nimportantev˜ eva´ otrogui.´ ¿Mbaerepa hae opensa up´ eicha? P´ or-´ ke Jehova ojapo vaekue yvyporaku´ erape´ omyenyhe ha˜ gua ko yvy ha o˜ ı ha˜ gua difer˜ e-´ nte rrasa (G´ en. 1:27, 28). Up´ eichar´ o, Jeho-˜ va ha Jes´ us nopens´ ai o´ ıha rr˜ asa, pa´ ıs t´ er´ a˜ idioma i´ nimportantev˜ eva´ otrogui (Hech.´ 10:34, 35; Apoc. 7:9, 13, 14). Hanande˜ na-˜ pensa vaera avei p˜ eicha (Mat. 5:43-48).´
7 Nande kristianoku˜ era na´ naim˜ ei yvyp´ o-´
ra govierno fav´ orpe, s´ ıno jaapoja Jehov´ a´ govierno a´ noite. ¿Mba˜ erepa? P´ orke jai-´ kuaa pora Jehov˜ a haeha pe govern´ ante´ ikatupyryveva. Hard´ ın de Ed´ enpe, Sata-´ nas oipota vaekue o´ nepensa Jehov˜ a nogo-´ vernaporaiha yvyporaku˜ erape. Hae oimo´ a˜ ikatupyryveha Nandej˜ aragui, ha oipota´ yvyporakuera opensa avei p´ eicha. Jehov´ a´ oheja kada uno odesidi oapoj´ atapa chupe´ ter´ apa nah˜ aniri. Up´ evare ipor´ a˜ na˜ nepora-˜ ndu: “¿Aıpa konvens˜ ıdo Jehov´ a haeha pe´ governante ikatupyryv´ eva ha up´ evare che-´
˜
neerendu chupe? ¿A˜ ıpa seg˜ uro´ Nandej˜ ara´
7, 8. a) ¿Mavapepa jaapoja´ nande kristianoku˜ era,´ ha mbaerepa? b) ¿Mba´ eguipa na´ nanderesar˜ airi´ vaera?˜
govierno a´ noite ikatuha osolusiona umi˜ provlema o´ ıva ko m˜ undope? ¿Apens´ apa´ kada pers´ onante ikatuha odesidi mba´ epa´ ipora t˜ er´ a mba˜ epa ivai?” (G´ en. 3:4, 5).´
8 Por ehemplo, o´ neporand˜ uramo nd´ eve´
mbaepa repensa alg´ un part´ ıdo pol´ ıtikore´ ter´ a pete˜ ı organisasi˜ on o´ ıvare ko m˜ undope,´ ¿mbaepa er´ eta? A´ neteh˜ ape ningo ikatu o´ ı˜ persona i´ nintensi˜ on por´ ava ha oipytyv˜ o-˜ seva umi h´ entepe. P´ ero ani´ nanderesar˜ ai´ Jehova govi´ erno a´ noite ikatuha osolusiona˜ umi provlema ha oipea pe inhust´ ısia o´ ıva˜ ko mundope. Up´ evare´ nande jaapoja Jeho-˜ vape a´ noite. Ndajajap˜ oirire up´ eicha, ndai-´ porimoai kuri unida kongregasi˜ onpe.´
9 Sıglo prim´ erope o´ ı kuri pete˜ ı provl˜ ema´
kongregasion de Cor´ ıntope. Up´ epe o´ ı vae-˜ kue kristiano o´ nepyr˜ uva ojodiskuti p˜ or-´ ke oı oapoj˜ ava P´ ablope,´ otro Ap´ olospe,´ ambue katu Cefaspe ha´ otro Cr´ ıstope. Pa-´ blo ojepyapyeterei ohendur´ o guare upe oi-˜ kova, p´ orke oikuaa pe provl´ ema ikatuha´ odividi pe kongregasion. Up´ evare hae os-´ krivi chupekuera: “Ani o´ ı joavy pende apy-˜ tepe, ikatu ha´ gu˜ aicha peiko o´ nondivepa˜ peteı˜ ne˜ eme ha pepensa ha˜ gua pete˜ ıcha-˜ pa” (1 Cor. 1:10-13).Nande avei jasegi vae-˜ ra ko kons˜ eho, ha ndajahej´ ai vaer´ a mbaeve˜ odividinane kongregasi˜ on (elee Romanos´
16:17, 18).
10 Pablo hei vaekue umi kristiano unh´ ı-´
dope haekuera oh´ ota yv´ agape, up´ evare´ nopensai vaer´ aha “umi mbae ko mundope-˜ guare” (Filip. 3:17-20).´ 1 Avei ohen ´oi umi
1 Filipo hae vaekue peteı kol˜ onia rrom´ ana. Pos´ ıvleme-´
nte upepe o´ ı kuri kristi˜ ano orek´ ova pe siudadan´ ıa rrom´ a-´
na. Ha upeva ome´ e vaekue chupeku˜ era hetave der´ echo´
umiotro erm´ anogui, ndorek´ oiva pe siudadan´ ıa rrom´ ana.´
9. a) ¿Mbae provlemapa o´ ı kuri kongregasi˜ on de´ Corıntope? b) ¿Mba´ epa Pablo oskrivi chupeku´ era?´ 10. ¿Mbaepa omboe rae Pablo ohen´ oir´ o guare˜ umi unhıdope embahad´ or?´
unhıdope´ Nandej˜ ara ha Cristo rrepresent´ a-´ nte, ter´ a embahad˜ or. Pete´ ı embahad˜ or o´ ıva˜
´
otro paıspe, no´ nentremet˜ ei umi provl´ e-´ mare ter´ a pe pol˜ ıtika upepegu´ are. Up´ eicha´ avei umi unhıdo no´ nentremet˜ ei pol´ ıtika-´ re ni umi provlema o´ ıvare ko m˜ undope´ (2 Cor. 5:20). Umi kristiano oik´ otava opa´
´
araguar˜ a ko yvy ape˜ ari, oapoja avei Jeho-´ va govi´ erno a´ noite ha ndojeheaiete ko m˜ u-´ ndore.
¿MBAEPA´ NANEPYTYV˜ OTA ANI HA˜ GUA˜
JADESPRESIA AVAVEPE?´
11 Heta paıspe, umi h´ ente o´ ı un˜ ıdo o´ ne˜ e˜
rupi el mısmo idi´ oma, t´ er´ a okompati rupi˜ la mısma kult´ ura ha kost´ umbre. Hiarive´ opensa hikuai i´ nimportanteveha˜ otrogui.´ Pero´ nande˜ na˜ natende vaer˜ a ani ha˜ gua˜
˜
napensa upeicha. Up´ evare, oim´ eramo ja-´ hechakuaa jafavorese ter´ a jaladeaha pete˜ ı˜ grupo de pers´ onape, pyae´ nakambia vae-˜ ra. ¿Mba˜ epa ikatu´ nanepytyv˜ o upear˜ a?˜
12 Jahechamına pete´ ı erm˜ ana h´ erava´
Mirta ehemplo.1 Hae onase pete ˜ı pa ´ıs´ hera vaeku´ epe Yugoslavia, ha okakuaa´ peteı lug˜ ar ndojechaeih´ ape umi h´ ente oi-´ kovare S´ erbiape. P´ ero up´ ei ou oaprende´ Jehovape´ guar˜ a ent˜ ero rr´ asa pete´ ıchante-˜ ha. Avei oaprende Satanas oipotaha umi´ hente ndaija´ ei ojuehe. Up´ evare, o´ neha˜ a-˜ mbaite okambia hagua. P˜ ero oik´ or´ o gua-˜ re peteı g˜ erra pe lug´ ar Mirta oikoh´ ape,´ hae onepyr˜ u jey ndocha˜ ei umi s´ ervio-´ re, ha ni ndopredikasei voi chupeku´ e-´ ra. Hae oikuaa pora up˜ eva no´ ıpor˜ aiha.˜ Upevare, o´ nemboe Jehov˜ ape ha ojerure´
1 Oı t˜ era o´ nekambi˜ ava.´
11, 12. a) Jahechaukaseramo jaapojaha Jehov´ a´ govierno, ¿mba´ epa na´ napens˜ ai vaer´ a? b) ¿Mba˜ e-´ pa onandu pete˜ ı erm˜ ana umi s´ erviore? c) ¿Mba´ e-´ pa oipytyvo pe erm˜ anape ohayhu ha´ gua hapi-˜ chape?´